.

Ươm mầm từ những cuộc thi sáng tạo

.

Hiện nay, không chỉ các trường đại học, cao đẳng quan tâm nghiên cứu, sáng tạo khoa học mà các trường THCS, THPT cũng tập trung đẩy mạnh hoạt động này. Từ các cuộc thi sáng tạo khoa học - kỹ thuật (KHKT) cấp thành phố, cấp quốc gia, các trường đã chọn ra nhiều sản phẩm công nghệ có tính ứng dụng vào thực tiễn; đồng thời khuyến khích học sinh, sinh viên tìm tòi, nghiên cứu và hiện thực hóa ước mơ trở thành nhà sáng tạo trẻ tuổi.

Nguyễn Minh Quân giới thiệu về tính chất đuổi muỗi trong hoa huỳnh anh khi được sao khô.
Nguyễn Minh Quân giới thiệu về tính chất đuổi muỗi trong hoa huỳnh anh khi được sao khô.

Lan tỏa phong trào nghiên cứu

Nguyễn Minh Quân và Lê Mai Trang (học sinh Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn) nghiên cứu khả năng đuổi muỗi của các chất hóa học có trong hoa huỳnh anh, đề tài này đã đoạt giải nhất Cuộc thi sáng tạo KHKT thành phố Đà Nẵng năm 2016-2017. Minh Quân cho biết, hoa huỳnh anh có xung quanh chúng ta nhưng không phải ai cũng biết rằng, ngoài việc làm đẹp cho gia đình và phố phường, loài hoa này còn có khả năng đuổi muỗi rất tốt.

Minh Quân cho biết thêm: Xuất phát từ việc các thuốc diệt muỗi trên thị trường tuy có phần hiệu quả nhưng lại gây ảnh hưởng đến môi trường và sức khỏe con người, Minh Quân và Mai Trang đã nghiên cứu, tìm ra phương pháp đuổi muỗi hiệu quả, thân thiện với con người và môi trường, đó là sao khô và làm thành sản phẩm hoàn thiện từ hoa huỳnh anh.

“Với đề tài này, chúng em đi sâu nghiên cứu các chất hóa học có trong hoa, từ đó xác định phương pháp chiết tách chất hóa học, xác định tính hiệu quả đuổi muỗi và an toàn cho con người của loài hoa này. Nghiên cứu đã xác định được các hoạt chất chứa trong hoa huỳnh anh có tác dụng đuổi muỗi. Ứng dụng đuổi muỗi được thể hiện qua thành phần tỏa hương của sản phẩm khuếch tán trong không khí, trong môi trường nhà ở và các môi trường tương tự, khói của sản phẩm khi đốt xông hương có công dụng như nhang đuổi muỗi. Hiện có nhiều người dùng thử sản phẩm của chúng em và phản hồi tốt”, Minh Quân nói.

Với Trường THCS Trưng Vương (quận Hải Châu), ngay từ đầu năm học, nhà trường đã có kế hoạch ôn luyện cho học sinh để tham gia các cuộc thi sáng tạo KHKT. Một trong những đề tài điển hình có tính ứng dụng là “Kính hiển vi tự làm có kết nối với điện thoại và màn hình ti-vi” của Phạm Nguyên Nam Khoa và Ngô Minh Tâm, đoạt giải nhì Cuộc thi sáng tạo KHKT thành phố năm 2016-2017.

Nam Khoa cho biết, đề tài này xuất phát từ nhu cầu dạy và học trong trường. Với kính hiển vi thông thường, khi đến tiết học, học sinh phải xếp hàng để lần lượt thay nhau xem, làm mất thời gian và công sức. Từ thực tiễn đó, Nam Khoa cùng Minh Tâm và thầy hướng dẫn nghiên cứu, chế tạo loại kính hiển vi mới có cổng HDMI. Cổng HDMI có thể nối đầu dây cắm vào máy điện thoại và chiếu lên màn hình tivi để học sinh cùng xem một lúc mà không cần chờ đợi nhau. Ngoài ra, ánh sáng có thể lấy từ đèn (không nhất thiết là ánh sáng mặt trời) nên có thể dạy và học ngay cả buổi tối. Giá cả loại kính hiển vi này chỉ bằng một nửa giá kính hiển vi thông thường.

Khơi dậy đam mê

Việc phát triển đội ngũ nhân lực khoa học - công nghệ (KHCN) cần được triển khai ngay từ khi học sinh ngồi trên ghế nhà trường; qua đó khơi dậy trong các em tinh thần ham học hỏi, sáng tạo và bản lĩnh khám phá. Bà Vũ Thị Bích Hậu, Phó Giám đốc Sở KHCN Đà Nẵng cho biết, hằng năm, để thúc đẩy, ươm mầm các nhà sáng tạo trẻ, Sở đã phối hợp với Liên hiệp các Hội KHKT, Sở Giáo dục và Đào tạo, Thành Đoàn và các trường trên địa bàn thành phố phát động, tổ chức nhiều cuộc thi sáng tạo. Song song đó là hỗ trợ kinh phí và chuyên gia để giúp đỡ các em hình thành ý tưởng, hoàn thiện sản phẩm. Qua các cuộc thi tạo điều kiện cho những học sinh yêu thích môn khoa học có môi trường thực hiện sở thích, tạo ra những sản phẩm công nghệ ứng dụng vào cuộc sống. Ngoài ra, còn khơi dậy tiềm năng, phát huy tư duy sáng tạo và nuôi dưỡng ước mơ của các em trở thành nhà sáng chế trong tương lai.

Theo Liên hiệp các Hội KHKT thành phố, Đà Nẵng là một trong những địa phương được đánh giá cao về KHKT; nhiều tỉnh, thành phố khác cũng tìm đến trao đổi kinh nghiệm. Các lĩnh vực học sinh tham gia thi chủ yếu xoay quanh việc chế tạo ra các đồ dùng học tập, phần mềm tin học, sản phẩm thân thiện với môi trường, các dụng cụ sinh hoạt gia đình, đồ chơi trẻ em, các giải pháp bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu… có tính ứng dụng và hiệu quả.

Bài và ảnh: THANH TÌNH
 

;
.
.
.
.
.