Thanh tra thành phố vừa ban hành Thông báo số 360/TB-TTTP ngày 18-5-2018 thông báo kết luận thanh tra việc quản lý quy hoạch xây dựng và quản lý đất đai tại Dự án Nghĩa trang Hòa Sơn và các khu vực lân cận Nghĩa trang Hòa Sơn thuộc xã Hòa Sơn (huyện Hòa Vang).
Nội dung thanh tra tập trung làm rõ trách nhiệm của Sở Lao động – Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) trong việc thực hiện quy hoạch xây dựng và quản lý, sử dụng đất; trách nhiệm của Ban Nghĩa trang thành phố trong việc bố trí mồ mả tại Nghĩa trang Hòa Sơn và trách nhiệm của UBND xã Hòa Sơn trong công tác quản lý Nhà nước về đất đai, về trật tự xây dựng tại Dự án Nghĩa trang Hòa Sơn và khu vực lân cận thuộc xã Hòa Sơn.
Theo đó, qua thanh tra, các đơn vị nêu trên có nhiều vi phạm, hạn chế. Cụ thể: Ban Nghĩa trang thành phố không thực hiện đúng quy định về văn thư, lưu trữ, không quản lý, theo dõi, lưu trữ các hồ sơ, tài liệu liên quan đến việc bố trí mồ mả dẫn đến việc không cung cấp đầy đủ các hồ sơ, tài liệu theo yêu cầu để phục vụ cho công tác thanh tra; không lập sơ đồ bố trí mộ cho từng khu vực trong Nghĩa trang Hòa Sơn là không đúng quy định tại Quyết định số 770/LĐTBXH ngày 8-5-2001 của Sở LĐ-TB&XH; báo cáo không trung thực về diện tích thực tế bố trí mộ (9m2/mộ), báo cáo không đúng, sai lệch lớn về số lượng mồ mả đã bố trí dẫn đến sai lệch lớn về diện tích đất còn lại chưa bố trí.
Bên cạnh đó, có 44 trường hợp số lượng mộ theo hồ sơ đền bù giải tỏa ít hơn số lượng mộ Ban Nghĩa trang bố trí đất cải táng, điều này thể hiện Ban Nghĩa trang đã bố trí không đúng với số lượng mộ mà các họ, tộc bị giải tỏa, gây thất thoát quỹ đất bố trí mồ mả của nghĩa trang.
Ngoài ra, Nghĩa trang Hòa Sơn được xây dựng nhằm mục đích cải táng các mồ mả thuộc diện phải giải tỏa, di dời trên địa bàn thành phố; tuy nhiên Ban Nghĩa trang đã bố trí cải táng cho 111 trường hợp không có hồ sơ giải tỏa là không đúng đối tượng.
Kết luận thanh tra cũng chỉ rõ, qua kiểm tra thực tế, toàn bộ diện tích đất được quy hoạch vệt cây xanh trong ranh giới Dự án đã cơ bản lấp đầy mồ mả, phá vỡ quy hoạch tại Dự án Nghĩa trang Hòa Sơn và ảnh hưởng đến cảnh quan, môi trường, vi phạm các quy định sau: vi phạm nguyên tắc sử dụng đất được quy định tại Khoản 1 Điều 11 Luật Đất đai 2003, Khoản 1 Điều 6 Luật Đất đai 2013; vi phạm vào những hành vi bị nghiêm cấm gồm vi phạm quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được công bố, sử dụng đất không đúng mục đích, quy định tại Điều 15 Luật Đất đai 2003, Điều 12 Luật Đất đai 2013.
Ngoài ra, Ban Nghĩa trang đã bố trí mồ mả vào một số khu vực ngoài phạm vi ranh giới Nghĩa trang Hòa Sơn, thuộc phạm vi quản lý của UBND xã Hòa Sơn là không đúng quy định tại Điều 101 Luật Đất đai 2003 và Điều 162 Luật Đất đai 2013.
Kết luận thanh tra chỉ rõ trách nhiệm đối với các sai phạm của Ban Nghĩa trang thuộc về Phó Trưởng ban phụ trách trực tiếp việc bố trí mồ mả tại Nghĩa trang Hòa Sơn; Trưởng ban Ban Nghĩa trang là người chịu trách nhiệm của người đứng đầu.
Kết luận thanh tra cũng chỉ rõ các vi phạm, thiếu sót của các đơn vị liên quan. Theo đó, Sở LĐ-TB&XH không bảo đảm đầu tư xây dựng công trình theo quy hoạch là chưa đúng quy định tại Khoản 1, Điều 4 Luật Xây dựng năm 2003 và Khoản 1, Điều 4 Luật Xây dựng năm 2014; thiếu kiểm tra, giám sát đối với hoạt động bố trí mồ mả của Ban Nghĩa trang thành phố trong thời gian dài, dẫn đến Ban Nghĩa trang đã bố trí mồ mả không đúng quy định như đã nêu.
Những hạn chế, thiếu sót này thuộc về lãnh đạo Sở LĐ-TB&XH và bộ phận tham mưu từ năm 2001 đến nay. Đối với UBND huyện Hòa Vang, đơn vị đã chưa làm tròn trách nhiệm trong việc “Đôn đốc, kiểm tra Chủ tịch UBND cấp xã trong việc thực hiện quản lý trật tự xây dựng đô thị thuộc địa bàn” theo quy định tại Khoản 2 Điều 10 Nghị định số 180/2007/NĐ-CP ngày 7-12-2007 của Chính phủ; trách nhiệm này thuộc về Chủ tịch UBND huyện Hòa Vang và bộ phận tham mưu từ năm 2001 đến nay.
Đối với UBND xã Hòa Sơn, công tác quản lý đất đai và quản lý trật tự xây dựng tại khu vực Nghĩa trang Hòa Sơn còn nhiều vi phạm, hạn chế như: không kiên quyết xử lý đối với các trường hợp vi phạm theo thẩm quyền; công tác quản lý đất đai tại các vùng lân cận, vùng giáp ranh với Nghĩa trang Hòa Sơn còn thiếu chặt chẽ, chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm trong thời gian dài, dẫn đến Ban Nghĩa trang thành phố đã bố trí mồ mả trái quy định, một số hộ dân đã mua bán đất lúa, đất trồng hoa màu, đất rừng sản xuất để xây dựng nghĩa trang trái quy định với tổng diện tích hơn 40.000m2.
Qua đó cho thấy, Chủ tịch UBND xã Hòa Sơn qua các thời kỳ đã buông lỏng công tác quản lý đất đai và quản lý trật tự xây dựng tại Dự án Nghĩa trang Hòa Sơn cũng như các khu vực lân cận của Nghĩa trang Hoà Sơn; Chủ tịch UBND xã Hòa Sơn qua các thời kỳ từ năm 2007 đến thời điểm thanh tra là người chịu trách nhiệm chính về những vi phạm nêu trên.
Trên cơ sở kết quả thanh tra, Thanh tra thành phố kiến nghị chuyển toàn bộ hồ sơ dấu hiệu tội phạm của ông Phùng Quýt, Phó Trưởng ban Ban Nghĩa trang thành phố và của ông Phạm Xem - nguyên Chủ tịch UBND xã Hòa Sơn, ông Trần Kim Đính, Chủ tịch UBND xã Hòa Sơn cho Cơ quan điều tra Công an thành phố đề điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.
Đồng thời, kiến nghị UBND thành phố giao Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với Sở LĐ-TB&XH, UBND huyện Hòa Vang rà soát lại quy hoạch tổng thể để điều chỉnh diện tích đất chôn mộ trong khu vực quy hoạch Nghĩa trang Hòa Sơn; chỉ đạo Giám đốc Sở LĐ-TB&XH, Chủ tịch UBND huyện Hòa Vang nghiêm túc kiểm điểm đối với các vi phạm, hạn chế, thiếu sót đã được nêu ở phần Kết luận thanh tra.
Q.KHẢI