Ưu tiên nguồn lực đầu tư phát triển miền núi

Thành phố Đà Nẵng hiện có 33 xã miền núi với hơn 155.000 người, diện tích tự nhiên chiếm 3/4 diện tích toàn thành phố. Tuy nhiên, chênh lệch về mức sống, thu nhập và tốc độ phát triển giữa các vùng đô thị, đồng bằng với các khu vực nông thôn, miền núi rất cao.

Để chuẩn bị Đại hội lần thứ XXIII Đảng bộ thành phố và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, vấn đề phát triển miền núi cần thể hiện rõ nét, đòi hỏi phải có chính sách đầu tư và điều phối nguồn lực hợp lý.

“Giao thông đi trước”

Từ thực tiễn cuộc sống gắn bó, công tác, ông Nguyễn Bằng, nguyên Bí thư Huyện ủy Đông Giang, tỉnh Quảng Nam (cũ) đề nghị tiếp cận miền núi ở góc độ vùng núi và con người vùng núi, làm thế nào để chủ nhân của vùng đất này tự quyết định sự phát triển, tự vươn lên, Đảng và Nhà nước đồng hành giúp họ phát triển.

Trong đó kết cấu hạ tầng, ở đây là đường giao thông cần giải quyết trước, đầu tư những con đường theo hướng bắc nam, vì lâu nay chủ yếu làm đường theo hướng đông tây; sắp xếp lại các khu dân cư theo hướng ở tập trung, sẽ dễ đầu tư điện, đường, trường, trạm.

Đồng thời, chú trọng đầu tư xây dựng các trường nội trú, nâng cao chất lượng dạy và học; đào tạo nghề chủ yếu cho lĩnh vực nông nghiệp, dịch vụ và giải quyết việc làm tại địa phương.

Đồng quan điểm về vấn đề “giao thông đi trước”, ông Lê Diên, nguyên Bí thư Huyện ủy huyện Hiên, tỉnh Quảng Nam (cũ) cho rằng giao thông đến đâu, văn minh đến đó. Cần sớm đầu tư giao thông liên thôn, liên xã, liên vùng cũng như đào tạo nhân lực một số ngành nghề liên quan đến nông nghiệp, lâm nghiệp, đưa cán bộ kỹ thuật về hướng dẫn nông dân, tạo cần câu để người dân làm ăn.

Ông Briu Liếc, nguyên Bí thư Huyện ủy Tây Giang, tỉnh Quảng Nam (cũ) cho rằng, hiện nay giao thông miền núi, nhất là vùng sâu, vùng xa, vùng chiến khu, vùng biên giới còn ách tắc, đường nhỏ hẹp, độ dốc lớn, đi lại khó khăn. Nơi ở của người dân chưa ổn định, nguy cơ sạt lở đất cao, người dân chưa định cư được và luôn trong tình trạng “nay đây mai đó”.

Ông Briu Liếc đề nghị thành phố ưu tiên đầu tư hạ tầng giao thông, kết nối các tuyến giao thông hiện có, ưu tiên nguồn lực bố trí sắp xếp dân cư vùng thiên tai, điều tra và quy hoạch vùng dược liệu quý, đầu tư xây dựng nhà máy chế biến nguyên liệu tại chỗ.

Tài nguyên rừng hiện còn phong phú, thành phố cần đầu tư phát triển du lịch sinh thái, khám phá, mạo hiểm.

“Miền núi cao nên đầu tư mặt bằng, bố trí dân cư tập trung. Kinh nghiệm này là huyện Tây Giang (cũ) đã làm được 62/63 thôn. Làm như vậy sẽ giữ được văn hóa làng. Với miền núi, văn hóa làng là cái gốc của nền tảng phát triển bền vững, lâu dài. Thành phố cần quy hoạch san ủi mặt bằng, bố trí dân cư để phát triển và bảo tồn văn hóa, phòng tránh thiên tai, lũ quét, sạt lở đất do biến đổi khí hậu; khi có mặt bằng, nhà cửa ổn định, an cư mới lạc nghiệp” - ông Briu Liếc nói.

Thu hẹp khoảng cách giữa miền núi và đồng bằng

Mục tiêu và mong muốn của thành phố là cố gắng thu hẹp khoảng cách giữa miền núi và đồng bằng, nên nhiệm vụ đặt ra trong nhiệm kỳ tới là rất lớn. Dự thảo Báo cáo chính trị lần này thể hiện quyết tâm đổi mới, khát vọng vươn lên của toàn Đảng bộ và nhân dân thành phố.

Trao đổi với các đại biểu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Nguyễn Văn Quảng cho rằng, sau 28 năm chia tách, Đà Nẵng và Quảng Nam hợp nhất trở lại. Cả hai địa phương từng là một tỉnh và có mối liên hệ sâu sắc về văn hóa, lịch sử, kinh tế, chính trị và truyền thống cách mạng. Đây là điều kiện thuận lợi rất lớn để phát triển thành phố sau hợp nhất.

Thành phố Đà Nẵng được Trung ương ban hành nhiều chính sách mới, đặc thù để phát triển với kỳ vọng trở thành trung tâm kinh tế khu vực miền Trung - Tây Nguyên và cực tăng trưởng của cả nước.

Tuy nhiên, sự chênh lệch về mức sống, thu nhập và tốc độ phát triển giữa các vùng đô thị, đồng bằng với các khu vực nông thôn, miền núi đang là thách thức lớn trong quá trình phát triển thành phố, không chỉ nhiệm kỳ tới mà còn nhiều năm sau nữa. Không để lãng phí 3/4 diện tích, nguồn lực, cần bắt đầu từ nhiệm kỳ này bằng khát vọng, định hướng chiến lược, tầm nhìn của Ban Thường vụ để phát triển vùng núi.

Trong nhiệm kỳ tới, thành phố sẽ chú trọng đầu tư cho khu vực miền núi, tập trung rà soát, bổ sung hạ tầng thiết yếu như giao thông, hệ thống lưới điện, viễn thông, xây dựng các khu tái định cư tập trung để ổn định đời sống người dân.

Thành phố đã có chủ trương xây dựng 6 trường nội trú ở 6 xã biên giới, tạo điều kiện học tập cho học sinh miền núi. Đồng thời lồng ghép nội dung đào tạo nghề ngay trong chương trình học nhằm đảm bảo các em sau khi tốt nghiệp có thể có tay nghề, việc làm ổn định.

Với hai trường cao đẳng hiện có, thành phố sẽ tiếp tục định hướng phân luồng, kết nối đào tạo các nghề như nông lâm nghiệp, dược liệu, phù hợp với đặc điểm và tiềm năng của khu vực miền núi.

Bên cạnh đó, sẽ thí điểm xây dựng các khu định cư tập trung. Việc quy hoạch đất ở phải đảm bảo thích ứng với thiên tai, bão lũ, động đất, biến đổi khí hậu.

Để đạt được các mục tiêu trên, Bí thư Thành ủy cho rằng vai trò của người dân rất quan trọng; trong đó cần thay đổi nhận thức, tư duy để vươn lên để đồng hành với địa phương trong phát triển kinh tế - xã hội.

Để hoàn chỉnh, bổ sung dự thảo báo cáo chính trị, Bí thư Thành ủy đề nghị bổ sung mục về phát triển các vùng miền núi của thành phố trong nhiệm vụ, giải pháp. Đồng thời trong nhiệm vụ đột phá, bổ sung nội dung nâng cao đời sống nhân dân các xã miền núi; xây dựng chương trình hành động chuyên đề về phát triển các xã miền núi giai đoạn 2025 - 2030.

HOÀNG NHUNG