Học sinh Tây Ban Nha học cách ứng phó thảm họa
Tây Ban Nha công bố kế hoạch trang bị kỹ năng ứng phó thảm họa cho hơn 8 triệu học sinh, bắt đầu từ năm học này. Không còn là hoạt động ngoại khóa, chương trình bắt buộc này phản ánh sự cấp bách trước hiểm họa khí hậu khó lường tại quốc gia ở tuyến đầu của biến đổi khí hậu.
Chương trình mới nhằm trang bị cho học sinh kiến thức, kỹ năng, thái độ và giá trị cần thiết để ứng phó an toàn, hiệu quả trong tình huống khẩn cấp.
Theo The Guardian, hơn 8 triệu học sinh tại 25.000 trường sẽ tham gia khóa huấn luyện được truyền tải sinh động qua video, infographic và các phương tiện trực quan hiện đại.
Đáng chú ý, chương trình thiết thực này của Tây Ban Nha bắt đầu ngay từ lứa tuổi mầm non. Theo đó, trẻ 3-5 tuổi sẽ học cách nhận ra tín hiệu báo động, phân biệt những dấu hiệu đầu tiên của nguy hiểm và nắm được các nguyên tắc an toàn cơ bản.
Ở bậc tiểu học, thời lượng ít nhất 2 giờ sẽ giúp các em làm quen với tình huống giả định: lũ lụt ập đến, phải nhanh chóng tìm nơi cao ráo; động đất xảy ra, cần ẩn nấp dưới gầm bàn hoặc gầm giường chắc chắn.
Lên đến bậc trung học, học sinh sẽ có tối thiểu 4 giờ để rèn luyện kỹ năng thực hành, tiếp cận kiến thức đa dạng hơn, từ hỏa hoạn, núi lửa đến các sự cố công nghiệp, hóa chất hay vận chuyển vật liệu nguy hiểm.
Rõ ràng, sự sắp xếp này cho thấy cách tiếp cận có tính hệ thống chặt chẽ khi bắt đầu từ nhận thức căn bản, dần nâng cao mức độ phức tạp, để đến tuổi trưởng thành, học sinh có thể xử lý tình huống với phản xạ tự nhiên.
Trong bối cảnh tin giả lan tràn, chương trình huấn luyện dạy các em cách phân biệt giữa thông tin chính thống và tin sai lệch trong tình huống khẩn cấp, tránh hành động theo đồn đoán có thể gây nguy hiểm.
Đây chính là phần “lá chắn tinh thần” giúp học sinh bình tĩnh và tỉnh táo trước biến cố.
Kế hoạch 10 điểm nói trên được đưa ra sau những mất mát đau lòng: 4 người thiệt mạng trong cháy rừng mùa hè vừa qua và hơn 220 người chết trong lũ quét năm 2024 ở miền đông nước này.
Những con số tang thương buộc chính phủ phải hành động. Bằng việc chuẩn bị cho những điều tồi tệ nhất không thể lường trước, Tây Ban Nha không gieo rắc nỗi sợ hãi vào trẻ em, mà trao “lá chắn tri thức”.
Theo The Guardian, trong lễ ra mắt chương trình tại thành phố Cuenca, Thủ tướng Pedro Sánchez, nhấn mạnh: “Nếu chúng ta không muốn để lại cho con cháu một Tây Ban Nha xám xịt vì lửa cháy, hoặc nâu úa vì lũ lụt, thì cần một Tây Ban Nha xanh hơn”. Ông đồng thời kêu gọi toàn bộ giới chính trị và người dân gác lại bất đồng, chung tay xây dựng “hiệp ước quốc gia” ứng phó biến đổi khí hậu.
Điều đáng chú ý, Tây Ban Nha coi giáo dục là "tuyến phòng thủ" đầu tiên, bên cạnh việc đầu tư vào hạ tầng phòng chống thiên tai. Sáng kiến này hứa hẹn tạo hiệu ứng lan tỏa, khuyến khích các quốc gia khác tích hợp kỹ năng ứng phó thảm họa vào chương trình học như nền tảng thiết yếu, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu diễn biến phức tạp.
Trong thời đại mà bão tố, nắng nóng và động đất liên tiếp thử thách nhân loại, chương trình này được xem như "bản thiết kế" cần có cho giáo dục thế kỷ 21.