Đẩy mạnh liên kết phát triển trung du, miền núi

Tiềm năng lớn

Vùng trung du, miền núi của thành phố Đà Nẵng có nguồn tài nguyên nông - lâm nghiệp dồi dào. Nơi đây có núi rừng, sông suối, thủy điện, văn hóa đặc sắc để phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, nông nghiệp nông thôn.

Các chuyên gia đầu ngành ví von rằng, người dân xứ Quảng đang sống trên vùng dược liệu. Đúng như vậy, miền núi là địa bàn sinh trưởng của các loại dược liệu quý, tiêu biểu như sâm Ngọc Linh, ngũ vị tử, ba kích, đảng sâm, giảo cổ lam, sa nhân, cẩu tích, chè dây…

Ông Đặng Tấn Phương, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo, cho hay: “Chúng tôi từng có chuyến công tác lên vùng Phước Kim thuộc huyện Phước Sơn (cũ). Nơi đây, vùng trồng sâm ba kích được quy hoạch và có hướng phát triển. Địa phương đã cho kiểm nghiệm sâm đạt chất lượng tốt”.

Hay như ở vùng miền núi phía tây bắc thành phố, không chỉ có các hộ dân trồng sâm ba kích, đảng sâm mà một số hợp tác xã cũng đã tham gia tập trung trồng loài sâm này. Như Hợp tác xã Nông lâm nghiệp Thiên Bình (xã Tây Giang) từng trồng dược liệu cây ba kích, tạo việc làm tại chỗ cho người dân. Sản phẩm “Cao Ba kích” của hợp tác xã đã đạt chứng nhận 4 sao.

Là chủ cơ sở chuyên thu mua, chế biến các loại nông sản, dược liệu đặc trưng của vùng cao, chị Nguyễn Thị Ngọc Oanh (xã Đông Giang) chia sẻ, nguồn nguyên liệu để sản xuất, chế biến rất thất thường. Chẳng hạn ớt Ariêu, có thời điểm nhiều tháng trời không có để thu mua, cung cấp cho khách hàng.

Hay như vùng huyện Tiên Phước (cũ) là điển hình hiệu quả về phát triển kinh tế vườn, kinh tế trang trại với cây, con đặc trưng; nhưng cũng có nhiều địa phương dù điều kiện tương đồng, song làm manh mún, thiếu hiệu quả.

Với bản sắc văn hóa dân tộc độc đáo và phong cảnh thiên nhiên hữu tình, miền núi Đà Nẵng có lợi thế phát triển du lịch văn hóa cộng đồng, du lịch sinh thái.

Ông Đặng Tấn Phương chia sẻ vừa cùng cộng sự lên tìm hiểu về du lịch cộng đồng tại Tà Lang - Giàn Bí (xã Hòa Bắc cũ), xem đây là mô hình điểm để nhân rộng ra các xã miền núi. Quá trình này, thành phố đặt ra yêu cầu phải tuân thủ bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc thiểu số để phát triển du lịch.

Cần tháo gỡ rào cản

Công ty CP Tập đoàn Trường Hải (THACO) đã được cấp phép tiến hành khảo sát thực địa và lập dự án sản xuất, chế biến sâm Ngọc Linh và các loại dược liệu. Tổng diện tích khảo sát 1.000ha, tại địa bàn Nam Trà My, Bắc Trà My, Phước Sơn (cũ).

Đây là tín hiệu vui về cụ thể hóa chủ trương phát triển ngành công nghiệp dược liệu quốc gia, với Đà Nẵng hiện nay là trung tâm và sâm Ngọc Linh là cây chủ lực. Nhưng muốn “hái ra tiền” từ dược liệu quý khác ở miền núi phía tây bắc thành phố, việc tìm ra “cánh chim đầu đàn” vào đầu tư không hề dễ dàng.

“Người dân thì mang tâm lý lo lắng về việc doanh nghiệp có thu mua khi họ trồng vùng nguyên liệu. Trong khi doanh nghiệp cũng lo ngại, nếu bỏ vốn đầu tư làm nhà máy mà không có vùng nguyên liệu tập trung đủ đáp ứng yêu cầu sản xuất thì sẽ thất bại. Đây là vòng luẩn quẩn khiến cho tài nguyên dược liệu và cây, con đặc trưng khác ở miền núi mãi nằm ở dạng tiềm năng” - ông Đặng Tấn Phương nói.

Ông Nguyễn Bá Hiển, Giám đốc Hợp tác xã Nông lâm nghiệp Thiên Bình (xã Tây Giang) cho biết, từng vạch kế hoạch xây dựng vườn dược liệu tập trung 50ha, kết hợp du lịch trải nghiệm dược liệu nhưng đang tạm dừng. Đơn vị rất mong các cấp, ngành liên quan của thành phố tổ chức gặp mặt để nghe doanh nghiệp, hợp tác xã nêu những khó khăn, vướng mắc cần có sự hỗ trợ, hướng dẫn cụ thể.

Theo các nhà chuyên môn, việc xây dựng các chuỗi liên kết sản xuất để khai phá tiềm năng, thế mạnh ở miền núi cần được triển khai chặt chẽ, hiệu quả. Chuỗi liên kết sản xuất phải đủ 3 chủ thể: Nhà nước, doanh nghiệp và người dân; trên cơ sở cùng hợp tác, cùng chia sẻ lợi ích, cùng chịu trách nhiệm.

Ngành chức năng liên quan vào cuộc khảo sát, hướng dẫn người dân, mời gọi doanh nghiệp đặt nhà máy, liên kết bao tiêu sản phẩm. Đặc biệt, đầu tư hạ tầng thiết yếu cho miền núi, nhất là giao thông liên kết vùng cần được quan tâm thực hiện.

Như vậy, doanh nghiệp mới có đường đủ rộng vận chuyển nguyên liệu, sản phẩm sau sản xuất, chế biến; phương tiện chở du khách sẽ dễ dàng đến các khu, điểm du lịch vùng cao.

CÔNG TÚ