Hơn 150 quốc gia chính thức công nhận Nhà nước Palestine

Theo Reuters, phát biểu tại hội nghị cấp cao về giải pháp hai nhà nước do Pháp và Saudi Arabia đồng chủ trì trước thềm Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thường niên diễn ra ở New York, Tổng thống Macron nhấn mạnh: “Chúng ta phải mở đường cho hòa bình. Chúng ta phải làm mọi thứ trong khả năng để bảo vệ khả năng đạt được giải pháp hai nhà nước, Israel và Palestine cùng chung sống hòa bình. Hôm nay, Pháp công nhận nhà nước Palestine”.

Sau Pháp, lãnh đạo các quốc gia châu Âu khác như Bỉ, Malta, Monaco, Luxembourg cũng tuyên bố công nhận nhà nước Palestine. Một ngày trước đó, Anh, Canada, Australia và Bồ Đào Nha cũng tuyên bố tương tự. Trung Quốc và Nga, 2 trong số 5 thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, công nhận nhà nước Palestine vào năm 1988.

Động lực cho việc thành lập nhà nước Palestine tăng lên khi tình hình ở Gaza ngày càng trở nên tồi tệ. Trên toàn cầu, sự ủng hộ đối với nhà nước Palestine đến nay vượt xa ngưỡng tới hạn, khi có 151 quốc gia (khoảng 3/4 số thành viên Liên Hợp Quốc) chính thức tuyên bố công nhận nhà nước Palestine.

Theo Washington Post, giải pháp hai nhà nước là ý tưởng thành lập hai nhà nước riêng biệt, một cho người Israel và một cho người Palestine. Khái niệm này có từ trước khi nhà nước Israel được thành lập vào năm 1948. Song, bạo lực và xung đột bùng phát trong những năm sau đó đã cản trở nỗ lực này.

Trước hội nghị, Đại hội đồng phê chuẩn với đa số áp đảo, 142 phiếu thuận, Tuyên bố New York kêu gọi thành lập một nhà nước Palestine bên cạnh nhà nước Israel hiện tại. Làn sóng công nhận nhà nước Palestine cho thấy ngày càng nhiều quốc gia sẵn sàng thúc đẩy giải pháp hai nhà nước như một con đường khả dĩ nhằm tìm kiếm hòa bình lâu dài ở Trung Đông.

Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres cảnh báo xung đột Israel - Palestine đã tồn tại dai dẳng qua nhiều thế hệ và tình hình đang xấu đi từng giờ. Ông nhấn mạnh con đường duy nhất để thoát khỏi cuộc khủng hoảng này là giải pháp hai nhà nước, trong đó Israel và Palestine cùng tồn tại hòa bình, an ninh trong các đường biên giới an toàn được công nhận trước năm 1967, với Jerusalem là thủ đô của cả hai quốc gia, phù hợp với luật pháp quốc tế, các nghị quyết của Liên Hợp Quốc và các thỏa thuận liên quan khác.

Chính quyền Palestine đã hoan nghênh việc Tổng thống Pháp chính thức công nhận nhà nước Palestine. Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Palestine khẳng định: “Bộ Ngoại giao hoan nghênh việc Cộng hòa Pháp công nhận nhà nước Palestine, coi đây là một quyết định lịch sử và dũng cảm, phù hợp với luật pháp quốc tế và các nghị quyết của Liên Hợp Quốc, ủng hộ những nỗ lực đang diễn ra nhằm đạt được hòa bình và thực hiện giải pháp hai nhà nước”.

Ngoại trưởng Saudi Arabia, ông Faisal bin Farhan, kêu gọi tất cả các quốc gia noi gương các nước phương Tây và công nhận nhà nước Palestine. Ông Faisal bin Farhan tuyên bố: “Chúng tôi kêu gọi tất cả các quốc gia khác thực hiện bước đi lịch sử tương tự, có tác động lớn đến việc hỗ trợ các nỗ lực thực hiện giải pháp hai nhà nước”.

Tiến sĩ Burcu Ozcelik, nghiên cứu viên cao cấp về an ninh Trung Đông tại Viện nghiên cứu dịch vụ Hoàng gia Anh (RUSI) cho rằng, công nhận nhà nước Palestine nhằm ngăn chặn khả năng người Palestine bị cưỡng ép di dời. Và đó là một chiến thắng trong việc bảo vệ nhà nước Palestine.

Theo Husam Zomlot, Trưởng phái đoàn Palestine tại Anh, việc công nhận trên có thể dẫn đến quan hệ đối tác giữa các thực thể trên cơ sở bình đẳng. Bằng cách phối hợp hành động, các quốc gia mới công nhận nhà nước Palestine hy vọng sẽ tạo ra tác động lớn hơn, giúp thúc đẩy suy nghĩ về cách chấm dứt xung đột ở Gaza và vấn đề tiếp theo.

Trong khi đó, Nhà Trắng cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo việc các đồng minh chủ chốt của Mỹ công nhận nhà nước Palestine đồng nghĩa với việc tưởng thưởng cho lực lượng Hamas sau cuộc tấn công vào Israel. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố sẽ có phản ứng với việc một số nước phương Tây công nhận nhà nước Palestine.

KIM OANH