ASEAN, điểm sáng tăng trưởng
Một nhà đầu tư tại Mỹ nói với Hasan Jafri - nhà phân tích chính trị người Singapore, chuyên tư vấn về rủi ro chính sách và môi trường đầu tư: “Chúng tôi cảm thấy thoải mái ở đây (Đông Nam Á) và ông Trump cũng đồng quan điểm, điều đó có nghĩa chúng tôi biết rằng hoạt động kinh doanh ở đây an toàn hơn và rủi ro chính trị cũng thấp hơn...”, theo CNA.
Lạc quan về môi trường kinh doanh
CNA cho biết, trong khảo sát tâm lý kinh doanh Liên minh châu Âu (EU) - ASEAN lần thứ 11 do Hội đồng kinh doanh EU - ASEAN công bố gần đây, 73% số người được hỏi cho biết khu vực ASEAN trở nên quan trọng hơn đối với doanh thu toàn cầu của các nhà hoạt động kinh doanh khối EU trong hai năm qua.
Đối với các công ty cân nhắc việc dịch chuyển chuỗi cung ứng do thuế quan của Mỹ, 39% cho biết đang hướng đến ASEAN trước tiên, khiến khu vực trở thành điểm đến hàng đầu.
Cạnh đó, các công ty châu Âu đặc biệt lạc quan về việc mở rộng hoạt động tại Việt Nam, Indonesia, Malaysia và Thái Lan, một phần sức hấp dẫn của thị trường đa dạng Đông Nam Á nói chung.
Với tổng dân số hơn 670 triệu người và được dự báo trở thành nền kinh tế lớn thứ tư thế giới vào năm 2030, ASEAN sở hữu nhiều yếu tố cơ bản mà nhà đầu tư tìm kiếm: dân số trẻ, mức tiêu dùng của tầng lớp trung lưu tăng, tốc độ đô thị hóa nhanh và thành tích cải cách kinh tế ổn định.
Hiện nay, ASEAN ưu tiên thúc đẩy Cộng đồng Kinh tế ASEAN, tăng cường khả năng phục hồi chuỗi cung ứng khu vực, hỗ trợ nền kinh tế số và thực hiện các cam kết bền vững. Nền kinh tế số ASEAN dự kiến đạt 1.000 tỷ USD vào năm 2030, tăng từ mức 300 tỷ USD hiện nay, một trong những thị trường tiêu dùng lớn nhất thế giới.
Ngoài ra, ASEAN đang nỗ lực xây dựng Hiệp định khung kinh tế số (DEFA), thỏa thuận có thể giúp khu vực tương tác tốt hơn nhờ quy tắc và tiêu chuẩn chung. Phát triển lưới điện ASEAN, đẩy nhanh số hóa và phát triển nền kinh tế xanh đều là những mục tiêu dễ đạt được, giúp đẩy nhanh quá trình hội nhập của khu vực.
Chủ động ứng phó rủi ro
Trong bài viết trên CNA: Bước đi chiến lược đúng đắn của Đông Nam Á trước chính sách thuế của Tổng thống Trump, nhà phân tích Hasan Jafri nhận định, sáu tháng trôi qua kể từ khi ông Trump công bố mức thuế quan gây chấn động thế giới, dù có nguy cơ gây thiệt hại cho kinh tế toàn cầu, ASEAN vượt qua kỳ vọng ban đầu.
Hầu hết quốc gia ASEAN thành công trong việc đạt mức thuế quan thấp hơn mức công bố vào ngày 2/4/2025. Thậm chí, ông Trump giữ nguyên mức thuế đối với chất bán dẫn và thiết bị điện tử - ít nhất cho đến nay, mang lại lợi thế cạnh tranh với các quốc gia khác như Trung Quốc và Ấn Độ, đồng thời hạn chế rủi ro.
Theo Maybank Research, việc miễn thuế đối với chất bán dẫn đặc biệt quan trọng đối với Việt Nam, Malaysia, Singapore và Philippines, nơi lĩnh vực này chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ.
Đối với tác giả Hasan Jafri, dù cách tiếp cận của ông Trump gây nhiều tranh cãi, các nước ASEAN có bước đi chiến lược phù hợp là đàm phán song phương thay vì theo khối. Chiến lược “đa hướng” - vừa đàm phán giảm thuế, vừa cam kết mua thêm hàng hóa Mỹ và mở cửa thị trường, bước đầu mang lại kết quả.
Ông Hasan Jafri nhận định, để bảo vệ người lao động và các ngành công nghiệp, Singapore, Malaysia, Indonesia, Thái Lan và Việt Nam công bố các biện pháp, từ hỗ trợ tiền mặt đến giảm thuế, tín dụng rẻ hơn đến các khoản tài trợ để giảm thiểu thiệt hại tiềm tàng. Dù làm tăng gánh nặng ngân sách, chính sách trên có thể mang lại lợi ích lâu dài.
ASEAN dự kiến sẽ tăng trưởng 4,6% vào năm 2025, trong khi Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) dự báo tăng trưởng chung của toàn cầu đạt 3,2%.
Công ty tư vấn McKinsey thông tin, quý II/2025 có diễn biến tích cực bất ngờ khi tăng trưởng mạnh mẽ hơn ở hầu hết nền kinh tế của khối ASEAN. Nổi bật, nền kinh tế Việt Nam với mức tăng trưởng 8%. Cùng với Thái Lan, Việt Nam tiếp tục là điểm nóng đầu tư của khu vực. Thái Lan đón nhận đầu tư vào lĩnh vực công nghệ cao, trong khi Việt Nam củng cố vị thế của trung tâm sản xuất quan trọng. Singapore tiếp tục thu hút đầu tư, nhất là ngành sản xuất có giá trị gia tăng cao và các lĩnh vực tăng trưởng mới nổi, như trí tuệ nhân tạo, số hóa và công nghệ khí hậu.