Thêm cánh cửa cho nghệ thuật biểu diễn
Triển khai đề án "Nhà hát Nghệ thuật truyền thống Đà Nẵng giai đoạn 2025 – 2030” là động thái chính thức của ngành văn hóa thành phố trong mục tiêu phục dựng văn hóa truyền thống địa phương trước bối cảnh thay đổi mới.
Bà Nguyễn Thị Hội An, Phó giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và du lịch nhấn mạnh, các đề án là sự tiếp nối công tác phục dựng nghệ thuật truyền thống, và mở rộng quy mô của ngành văn hóa Đà Nẵng, sau bối cảnh địa phương sáp nhập hành chính. Theo đó, không gian bảo tồn, phát huy những giá trị nghệ thuật truyền thống được mở rộng, đa dạng và đòi hỏi những tiêu chí cao hơn.
Nghệ sĩ Nhân dân Lê Huân - nhà nghiên cứu văn hóa truyền thống tại Đà Nẵng cho rằng, những nỗ lực của Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh là đáng ghi nhận, đặc biệt trong bối cảnh văn hóa truyền thống có nhiều mai một và thời sự xã hội có những thay đổi, biến cải sâu sắc.
Nhưng, để đạt mục tiêu tổ chức tốt công tác duy trì phát huy các giá trị văn hóa bản sắc, truyền thống, không thể chỉ dừng hoạt động một nhà hát chuyên môn ở góc cạnh cố gắng phục chế những thành quả từ quá khứ, mà rất cần cập nhật thêm những yếu tố mới, những góc cạnh giá trị văn hóa mới, phù hợp thời đại.
Đây là lý do để thành phố Đà Nẵng quyết định thành lập và triển khai xây dựng nhà hát nghệ thuật truyền thống trên cơ sở sáp nhập Nhà hát Tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh và đoàn ca kịch Quảng Nam. Mô hình nhà hát mới đang đặt ra một số yêu cầu tổ chức tốt hơn các hoạt động chuyên môn và quảng bá hữu hiệu về nghệ thuật truyền thống.
Việc duy trì, nghiên cứu cải tiến, phù hợp hơn những phong cách biểu diễn, tổ chức hoạt động nghệ thuật Tuồng truyền thống xen lẫn hiện đại, bảo đảm đáp ứng tốt thị hiếu công chúng, nhất là giới trẻ. Hiện tại, đại diện Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh cho biết đang kết nối, đặt yêu cầu với một số tác giả, soạn giả xây dựng những kịch bản, vở tuồng, trích đoạn lịch sử phù hợp để có sản phẩm mới phục vụ du khách và người dân.
Công tác quảng bá nghệ thuật truyền thống, từ dân ca kịch, hô hát Bài Chòi, đến biểu diễn Tuồng đều cần được đánh giá lại, để vừa xâm nhập sâu được vào đời sống thị dân hiện đại, vừa lan tỏa được đến các vùng nông thôn xa, vùng biển, nơi những giá trị truyền thống vẫn luôn được cộng đồng người dân hoan nghênh đón nhận và thưởng thức.
Các nghệ sĩ tại Đà Nẵng cho rằng, nhà hát mới cũng cần tăng cường các quan hệ liên kết, tìm kiếm nhiều nguồn lực đầu tư, tài chính xã hội hóa, để có các chương trình biểu diễn mới, hấp dẫn hơn, vừa góp phần nâng cao năng lực, trình độ biểu diễn chuyên môn, vừa cải thiện trực tiếp đời sống, thu nhập của các diễn viên, nghệ sĩ.
Đây là vấn đề rất thiết thực, thực sự đưa các giá trị nghệ thuật truyền thống vào đời sống, giúp các nghệ sĩ, nghệ nhân có được cuộc sống tốt hơn, trong khi hoạt động nghệ thuật truyền thống vẫn được bảo đảm, “các sân khấu Tuồng vẫn sáng đèn” với sức thu hút ngày một tăng.
Theo Nghệ sĩ Nhân dân Lê Huân, đòi hỏi này đáng suy ngẫm, và những nghệ sĩ thế hệ trước như ông, cũng rất sẵn sàng tham gia, cùng tìm cách thay đổi, nâng cao hơn hiệu quả hoạt động nghệ thuật truyền thống, từ các sân khấu Tuồng bước ra đường phố đô thị, từ các thế hệ nghệ sĩ đam mê văn hóa đến các thế hệ trẻ hôm nay, không để mai một những giá trị văn hóa bao đời.