Cẩn trọng với chủng cúm H3N2 mới
Một biến thể mới của virus cúm H3N2 đang gây bùng phát tại nhiều quốc gia như Canada, Anh, Nhật Bản, Singapore, Thái Lan và Ấn Độ. Xuất hiện từ mùa hè, chủng này lan nhanh bất thường, làm dấy lên lo ngại về một mùa cúm nghiêm trọng. Đáng chú ý, virus xuất hiện sau khi thành phần vắc xin cúm năm nay đã được xác định 4 tháng, gây khó khăn cho công tác phòng ngừa và kiểm soát dịch.
Theo NBC News, Tiến sĩ Wenqing Zhang, người đứng đầu bộ phận về các mối đe dọa hô hấp toàn cầu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho biết, H3N2 mới đã “lây lan nhanh chóng tại một số quốc gia ở Bắc bán cầu”.
Thông tin này càng đáng chú ý khi Antonia Ho, chuyên gia tư vấn về bệnh truyền nhiễm tại Đại học Glasgow, cho biết phiên bản H3N2 hiện nay đã xuất hiện thêm 7 đột biến trong mùa hè, khiến virus khác biệt đáng kể so với chủng H3N2 có trong vắc xin năm nay.
Tình hình tại Anh và Canada đang cho thấy mức độ nghiêm trọng của đợt bùng phát. James Mackey, người đứng đầu dịch vụ y tế quốc gia Anh, cảnh báo mùa cúm tới có thể “khắc nghiệt”, với số ca mắc dự kiến tăng gấp 3 lần so với cùng kỳ năm ngoái.
Tại Canada, nhà virus học Angela Rasmussen từ Đại học Saskatchewan nhấn mạnh, H3N2 thường gây bệnh nặng hơn ở người cao tuổi và đang lan nhanh, tương tự tình hình ở Nhật Bản, nơi mùa cúm bắt đầu sớm và dữ dội hơn mọi năm.
Theo Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản, tính đến ngày 4/11, số ca cúm ở Tokyo tăng gần 6 lần so với cùng kỳ năm ngoái, dẫn đến việc hơn 2.300 nhà trẻ và trường học phải đóng cửa một phần.
Tại Mỹ, mặc dù có nhiều báo cáo về những ca dương tính với cúm A, Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Mỹ chưa công bố dữ liệu chi tiết toàn quốc kể từ ngày 26/9 do gián đoạn trong hoạt động chính phủ.
Ngay cả khi CDC hoạt động trở lại, các chuyên gia lo ngại việc cắt giảm nhân sự trong lĩnh vực y tế công cộng sẽ ảnh hưởng đến khả năng thu thập và phân tích dữ liệu nhanh chóng. Tiến sĩ William Schaffner, chuyên gia bệnh truyền nhiễm tại Trung tâm Y tế Đại học Vanderbilt, lưu ý rằng thông tin từ các phòng thí nghiệm tiểu bang và học thuật sẽ không thể thay thế hoàn toàn việc CDC tổng hợp, phân tích và truyền đạt dữ liệu một cách toàn diện như trước đây.
Về khả năng phòng ngừa, vắc xin cúm hằng năm được thiết kế dựa trên dự đoán các chủng virus lưu hành, với mục tiêu chính là giảm mức độ nghiêm trọng của bệnh, không hoàn toàn ngăn ngừa nhiễm virus. Vắc xin năm nay bảo vệ chống lại 3 chủng cúm, trong đó có 2 chủng A và 1 chủng B.
Các số liệu sơ bộ từ Anh cho thấy hiệu quả của vắc xin trong việc ngăn ngừa nhập viện ở người lớn khoảng 40%. Trước đó, hiệu quả vắc xin trong mùa cúm năm ngoái lên tới 55% trong việc giảm nguy cơ nhập viện.
Nhìn chung, các bằng chứng hiện tại cảnh báo về một mùa cúm có thể nghiêm trọng hơn ở Bắc bán cầu, đặc biệt với sự xuất hiện của biến thể H3N2 mới. Việc theo dõi chặt chẽ diễn biến dịch, cập nhật dữ liệu từ các phòng thí nghiệm và thúc đẩy chiến dịch tiêm chủng vẫn là các biện pháp quan trọng để hạn chế tác động đối với sức khỏe cộng đồng.