Nhật Bản khuyến khích học sinh học toán và khoa học
ĐNO - Nhật Bản xem xét thành lập một quỹ mới trị giá 300 tỷ Yên trong năm tài chính 2026, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ở các trường THPT, đặc biệt ở các môn học như khoa học và toán học.
Bộ Giáo dục, văn hóa, thể thao, khoa học và công nghệ Nhật đặt mục tiêu tăng cường hỗ trợ tài chính cho các trường THPT công lập thông qua quỹ mới, cũng như mở rộng chương trình miễn học phí THPT của đất nước trong năm tài chính 2026.
Trong đó, theo tờ Yomiuri, Nhật Bản dự kiến tăng tỷ lệ học sinh THPT theo học các ngành khoa học lên hơn 10%, đạt 39%, đồng thời giảm tỷ lệ học sinh THPT chuyên ngành nhân văn xuống 30% vào năm 2040.
Cạnh đó, tỷ lệ học sinh theo học tại các trường chuyên, như trường trung học kỹ thuật và thương mại, từ 20% vào năm 2024 lên 26%, lực lượng được kỳ vọng sẽ hỗ trợ các ngành công nghiệp khu vực sau khi tốt nghiệp.
Thống kê cho thấy, trong số khoảng 950 nghìn học sinh Nhật Bản ở cuối cấp THPT vào năm 2024, 47% học sinh có nguyện vọng theo học các ngành khoa học nhân văn, trong khi chỉ có 27% hướng đến các ngành khoa học.
Xu hướng này được cho một phần xuất phát từ việc học sinh THPT, chủ yếu là nữ sinh, chuyển hướng khỏi các ngành khoa học và kỹ thuật, cũng như quan niệm của phụ huynh và nhiều người khác rằng, việc thôi học sớm môn toán và khoa học để tập trung và nâng cao điểm thi ở các môn học dễ lấy điểm hơn. Điều đó giúp học sinh có khả năng cao sẽ được nhận vào trường đại học danh tiếng ở thành phố lớn để đảm bảo tương lai vững chắc.
Trong khi đó, ước tính của Bộ Kinh tế, thương mại và công nghiệp Nhật Bản, đến năm 2040, khi xã hội số hóa hơn nữa, nước này sẽ thiếu hụt 3,3 triệu nhân sự chuyên môn về toán và khoa học. Ngược lại, sẽ dư thừa 3,2 triệu nhân sự trong các vai trò hành chính và bán hàng, chủ yếu là sinh viên tốt nghiệp ngành nhân văn.
Do đó, ngành giáo dục Nhật Bản dự định sử dụng quỹ mới cho các mục đích đầu tư vốn vào trang thiết bị như dụng cụ thí nghiệm và máy in 3D, tăng số lượng giáo viên khoa học và toán học, cũng như cải tổ và hợp nhất các trường THPT dựa trên tình hình của từng khu vực.
Theo các chuyên gia, tỷ lệ tuyển sinh ngành khoa học và toán học tại Nhật Bản sụt giảm chủ yếu do số lượng học sinh giảm vì tỷ lệ sinh giảm và dân số già hóa, bên cạnh việc cắt giảm giờ học dành cho các môn khoa học và toán học tại trường trong thời gian qua.
Các yếu tố trên ảnh hưởng đến việc tuyển sinh đại học trên tất cả lĩnh vực và có liên quan đến việc giảm số lượng đơn xin cấp bằng sáng chế ở thế hệ trẻ, cho thấy sự suy giảm về số lượng nhân sự nghiên cứu và phát triển trong tương lai của Nhật Bản.