Mùa hiến chương ở vùng cao
ĐNO - Trên rẻo cao, những ngày mưa lũ đất đá còn ngổn ngang do sạt trượt, nhưng các thầy cô giáo nơi đây vẫn lặng lẽ bám trường, bám lớp để học trò không bị ngắt quãng việc học.
Miệt mài bám bản
Thứ Hai đầu tuần. Mưa vẫn giăng trắng núi rừng Trà Tập. Trên bờ sông Tranh, cô giáo Trương Thị Hiền (xã Nam Trà My) co ro trong chiếc áo mưa mỏng, mắt hướng về điểm trường Tắk Rối (thôn 8, xã Trà Tập), cách chỉ một dòng sông nhưng lúc này trở nên xa vời.
Tắk Rối là điểm trường thuộc Trường Phổ thông Dân tộc bán trú tiểu học Chu Văn An, có 17 học sinh. Không có cầu nối hai bờ, mỗi lần sang là phải chờ đò. Nhưng hôm nay nước sông dâng cao, cuồn cuộn đổ về khiến người lái đò lắc đầu, không dám mạo hiểm vượt lũ.
.jpg)
Cô Hiền vẫn đứng đợi. Mưa nặng hạt, gió lạnh táp vào mặt, nhưng đôi mắt đỏ hoe vẫn không rời buổi học bên kia sông. “Không đến kịp, các em sẽ đợi, mà không có ai quản lý thì nguy hiểm lắm”, cô Hiền nói.
Cuối tuần trước, trời khô ráo, nước sông rút nên cô tranh thủ về nhà. “Trong tuần, tôi ở lại điểm trường để dạy và quản lý các em. Giờ không thể qua sông, thực sự rất lo lắng… Trước mắt, tôi sẽ cố gắng liên lạc sang người dân trong làng để quản lý các em. Còn tôi sẽ đợi khi nước bớt chảy xiết để xin đò sang sông”, cô Hiền chia sẻ.
Trường Phổ thông Dân tộc bán trú tiểu học Chu Văn An có 1 điểm trường chính và 9 điểm trường lẻ dạy lớp ghép 1-2, với tổng cộng 460 học sinh. Hầu hết các điểm trường lẻ nằm ở các điểm dân cư cheo leo, nhiều nơi thường xuyên bị sạt lở khi mưa lớn. Giữa gian khó, bước chân thầy cô vẫn bám bản ngày qua ngày, dựng lớp, nuôi chữ.
Nếu không có tâm huyết và lòng yêu thương con trẻ, sẽ rất khó để thầy cô bám trụ ở những điểm trường còn nhiều gian nan. Chưa kể những hiểm nguy chực chờ khi mưa bão ngày càng khắc nghiệt hơn"
Thầy Trương Công Một, Hiệu trưởng Trường Phổ thông Dân tộc bán trú tiểu học Chu Văn An
Như cô giáo Nguyễn Thị Hồng My, xung phong phụ trách điểm trường nóc Răng Chuỗi, phải đi bộ hơn 3 tiếng đồng hồ mới đến nơi. Hay cô giáo Nguyễn Việt Thảo bám điểm trường Lăng Lương, nhiều lần vận động người dân ở khu vực nguy hiểm đến điểm trường tránh trú trong mưa lũ.
Nhiều thầy cô còn tự vận động nhà hảo tâm hỗ trợ bữa ăn bán trú, cơ sở vật chất, công trình điện năng lượng mặt trời, đường giao thông, nước sạch…
“Miệt mài bám bản, tâm huyết với nghề và luôn trăn trở về những khó khăn của bản làng, các thầy cô được bà con thương yêu, xem như thành viên trong làng và tin tưởng gửi con em đến lớp. Nhờ đó, việc vận động trẻ ra lớp đầu năm học hay sau mùa mưa bão, nghỉ lễ dài ngày ở vùng cao Trà Tập dễ dàng hơn”, thầy Một cho biết.
[VIDEO] - Thầy Trương Công Một, Hiệu trưởng Trường Phổ thông Dân tộc bán trú tiểu học Chu Văn An chia sẻ về nỗ lực giảng dạy trong mùa mưa lũ:
Băng rừng, lội suối vận động trò đến lớp
Gia đình em Nguyễn Văn Tiến, học sinh lớp 8, Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Lý Tự Trọng, ở nóc Ông Yên (thôn Ngọc Giác, xã Trà Tân) nơi xảy ra sạt lở hoàn toàn vào chiều 27/10. Chỉ trong chốc lát, ngôi nhà nhỏ bị đất đá cuốn trôi, mất trắng toàn bộ tài sản.
Biết chuyện, cô giáo Nguyễn Thị Hoa Thảo, giáo viên chủ nhiệm của em Tiến, đi bộ gần 2km qua những điểm sạt lở để đến thăm gia đình. Cô Thảo cho biết lúc gặp Tiến, em không nói gì, ánh mắt vẫn thất thần.
.jpg)
Lớp cô Thảo có 36 học sinh thì 4 em bị ảnh hưởng nặng sau bão lũ. Những ngày sạt lở liên tiếp, việc đầu tiên khi đến lớp, cô phải đảo mắt thật kỹ để điểm danh xem có em nào vắng hay không; nếu phát hiện ghế nào trống, cô liên lạc ngay cho phụ huynh hoặc người quen gần nhà em đó. Sau đó, cô Thảo đến từng nhà, vừa động viên gia đình gặp thiên tai, vừa an ủi và vận động các em tiếp tục đến lớp.
“Các em buồn lắm, còn có ý định không muốn đi học nữa vì nhà cửa không còn, gia đình cũng có trăm mối lo. Là giáo viên chủ nhiệm, tôi phải đến động viên từng em, mất mát nào rồi cũng vượt qua được, còn tri thức thì không ai lấy mất. Mấy ngày mưa gió, tôi cũng ở khu vực có nguy cơ sạt lở nhưng tình thương học trò giúp bản thân vượt qua nỗi sợ hãi”, cô Thảo chia sẻ.
[VIDEO] - Cô Hồ Thị Tấm, Tổng phụ trách Đội Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Lý Tự Trọng chia sẻ về nỗ lực đảm bảo an toàn cho học sinh trong mùa mưa bão:
Cô Hồ Thị Tấm, Tổng phụ trách Đội Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Lý Tự Trọng, cho biết trường có 7 lớp với 260 học sinh. Bão số 12 kèm mưa lớn kéo dài rơi vào đúng ngày cuối tuần, học sinh kịp về nhà tránh trú.
Nhưng sau bão là chuỗi ngày sạt lở kéo dài, hơn 12 điểm sạt trượt trên trục đường khiến thầy cô từ xã vào trường phải băng đồi, lội suối, đi bộ mới tới nơi.
Trong đợt bão số 13 ngay sau đó, trường được trưng dụng làm điểm tập kết tránh trú cho người dân khu vực lân cận. Thầy cô thay nhau trực, hỗ trợ người dân dựng tạm nơi ngủ, bảo vệ tài sản nhà trường và đảm bảo an toàn cho học sinh nội trú.
Học sinh thì an toàn, nhưng lo nhất vẫn là đường vào trường khó khăn; có em phải đi bộ 3 tiếng đồng hồ qua 15 điểm sạt lở. Đó là lý do nhà trường phải phối hợp với lực lượng công an xã, dân quân và đoàn viên thanh niên vận động, hỗ trợ phương tiện đưa các em trở lại lớp"
Cô Hồ Thị Tấm, Tổng phụ trách Đội Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Lý Tự Trọng
Những nỗ lực ấy góp phần quan trọng để sau bão, tỷ lệ đến lớp duy trì gần như tuyệt đối; chỉ vài học sinh ở thôn Sông Y nghỉ 2-3 ngày do đường quá xa và gia đình chịu thiệt hại nặng. Nhưng rồi các em cũng quay lại trường khi thầy cô và lực lượng xã hỗ trợ.
Ở vùng cao, giáo dục không chỉ là chuyện dạy chữ, mà còn là sự gắn bó, cưu mang giữa thầy và trò, thậm chí là với người dân địa phương. Bởi trong mỗi đợt thiên tai, cảnh học sinh nghỉ học do đường sạt lở, lớp học ướt dột, thầy cô mang sách vở đến từng nhà đã trở thành quen thuộc.
Cô Tấm cho hay, dù khó khăn hơn trường dưới xuôi nhưng ở Trà Tân, mối liên hệ giữa phụ huynh và thầy cô rất chặt chẽ. “Có bão hay mưa lớn, điều đầu tiên mọi người nghĩ là an toàn của học sinh. Có thông tin sạt lở là phụ huynh báo ngay cho nhà trường. Thầy cô dù vất vả nhưng cũng an tâm vì nhận được sự đồng hành từ phụ huynh”, cô Tấm nói.
Còn tại Trường Phổ thông Dân tộc bán trú tiểu học Chu Văn An (xã Trà Tập), sau đợt mưa lũ cuối tháng 10, để vận động học sinh các lớp 3, 4, 5 trở lại trường, nhà trường phân công giáo viên nữ phụ trách các lớp, còn giáo viên nam đi vào các thôn. Trên rẻo cao, nghỉ học lâu ngày, nhiều em theo ba mẹ lên rẫy, không chịu quay lại trường. Có em khóc, né tránh khi giáo viên tìm đến.
Thầy Trương Công Một, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết ban ngày khó gặp phụ huynh và học sinh, các thầy phải tranh thủ ban đêm, đội mưa, băng qua những điểm sạt lở để đến các điểm dân cư giữa lưng chừng núi. Nhờ sự kiên trì của đội ngũ giáo viên, các em cuối cùng đã đồng ý quay lại lớp.
“Để đảm bảo chương trình giảng dạy trong thời gian các em nghỉ học do mưa bão, chúng tôi duy trì các lớp học ban đêm tại các điểm trường. Khi những phòng học sáng điện, nhìn các em an toàn, tiếp thu kiến thức đầy đủ thì thấp thỏm cũng dần vơi đi. Thầy cô như được tiếp thêm động lực để tiếp tục gắn bó với vùng cao…”, thầy Một bộc bạch.
[VIDEO] - Ông Lê Minh Chiến, Chủ tịch UBND xã Trà Tân chia sẻ về việc đảm bảo hoạt động dạy và học trong mùa mưa bão:
* * *
Tại các xã vùng cao của thành phố Đà Nẵng, mùa hiến chương nhà giáo cũng bắt đầu vào mùa cao điểm bão lũ. Điểm trường tại các khu dân cư liên tục bị chia cắt, đối diện nguy cơ sạt lở. Giữa bao ngổn ngang đất đá, không có những cành hoa rực rỡ hay cánh thiệp chúc mừng…, chỉ có những đôi chân không mỏi, không sợ hãi trong hành trình cõng chữ, gieo yêu thương giữa non ngàn.