Logistics - Chìa khóa kinh tế trong giai đoạn mới

Khẳng định vị thế và triển vọng bứt phá

Đảng và Nhà nước luôn coi logistics là ngành trọng yếu, góp phần thúc đẩy lưu thông hàng hóa và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Mọi quyết sách về thể chế, hạ tầng và hỗ trợ doanh nghiệp đều hướng tới xây dựng ngành logistics hiện đại, hiệu quả và bền vững.

Tạo trục kết nối

Ông Trần Thanh Hải, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương cho biết, bước ngoặt quan trọng của ngành logistics bắt đầu từ Quyết định số 200/QĐ-TTg ngày 14/2/2017 của Thủ tướng Chính phủ, phê duyệt Kế hoạch hành động nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển dịch vụ logistics đến năm 2025. Sau 8 năm triển khai, quyết định tạo nền tảng thể chế đồng bộ, thúc đẩy cải thiện môi trường kinh doanh và định hình diện mạo mới cho ngành logistics Việt Nam.

Nổi bật nhất là tốc độ tăng trưởng ấn tượng, bình quân 14-16%/năm, luôn cao hơn nhiều so với tốc độ tăng tổng sản phẩm nội địa (GDP). Logistics hiện đóng góp khoảng 4,5-5% GDP, trở thành một trong những ngành kinh tế dịch vụ có vai trò lan tỏa và đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng. Kết quả này có được nhờ sự nỗ lực cải cách thủ tục hành chính, tối ưu hóa các quy trình liên quan, cùng với việc mở rộng, hiện đại hóa mạng lưới hạ tầng logistics từ Bắc vào Nam. Theo báo cáo Chỉ số năng lực logistics (LPI) 2023 của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam xếp thứ 43/139 quốc gia, đứng trong tốp 5 ASEAN.

Giai đoạn 2017 - 2025 cũng đánh dấu sự phát triển mạnh mẽ của hệ thống hạ tầng logistics. Hàng loạt trung tâm logistics quy mô lớn tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Quảng Ninh, Đà Nẵng, Cần Thơ… được đưa vào vận hành, tạo trục kết nối đa phương thức hiệu quả. Mạng lưới cao tốc tăng tốc phát triển với hàng nghìn cây số mới được khai thác, rút ngắn thời gian vận chuyển và giảm chi phí. Cùng với hệ thống cảng biển nước sâu, sân bay quốc tế, trung tâm logistics chuyên dụng ngày càng hoàn thiện, Việt Nam đang từng bước tiến tới vai trò trung tâm logistics mới của khu vực.

Bên cạnh đó, cộng đồng doanh nghiệp logistics tăng trưởng mạnh mẽ, với hơn 34.000 doanh nghiệp đang hoạt động. Nhiều doanh nghiệp Việt đã tham gia sâu chuỗi cung ứng toàn cầu và đầu tư mạnh vào công nghệ như quản lý kho bãi, vận tải đa phương thức, theo dõi lô hàng thời gian thực. Chuyển đổi số trở thành xu hướng chủ đạo giúp nâng cao độ chính xác, giảm chi phí và tăng hiệu quả vận hành...

Năm 2025 được xem là cột mốc đặc biệt quan trọng của ngành logistics Việt Nam. Hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược hoàn thành hoặc được khởi công: cao tốc Bắc - Nam cơ bản hoàn thiện 3.000km, thêm nhiều bến cảng mới ở miền Bắc, các cảng Trung Bộ nâng cấp mạnh, sân bay Long Thành giai đoạn 1 tăng tốc, sân bay Gia Kiệm chuẩn bị triển khai; tuyến đường sắt Lạch Huyện - Hải Phòng khởi công cuối năm, bổ sung phương thức vận tải chiến lược kết nối cảng lớn nhất miền Bắc. Đồng thời Đà Nẵng được cho phép thành lập Khu thương mại tự do đầu tiên, mở ra mô hình kinh tế mới phục vụ logistics và thương mại quốc tế.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh, Việt Nam có lợi thế về vị trí địa - chính trị và địa - kinh tế, nhưng đầu tư cho logistics còn manh mún, nên dư địa phát triển ngành còn lớn. Để hướng tới tăng trưởng bình quân hơn 10%/năm trong 5 năm tới, Chính phủ đặt mục tiêu: Tỷ trọng giá trị tăng thêm của logistics đạt 5-7% GDP, tốc độ tăng trưởng 12-15%/năm và chi phí logistics giảm xuống 12-15% GDP. Để hiện thực hóa mục tiêu trên, nhiệm vụ trọng tâm là hoàn thiện thể chế và chính sách, tạo môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch, thuận lợi cho doanh nghiệp, đồng thời cắt giảm thủ tục hành chính và loại bỏ rào cản làm tăng chi phí.

Song song, xây dựng hệ thống hạ tầng logistics xanh và số, kết nối đồng bộ với Cơ chế một cửa quốc gia, triển khai lộ trình giảm phát thải, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, tái chế bao bì và quản lý carbon, tăng cường hợp tác quốc tế về logistics carbon thấp.

Về nguồn nhân lực, tập trung đào tạo lực lượng logistics xanh, đưa chuẩn kỹ năng nghề vào khung đào tạo quốc gia và hợp tác quốc tế đào tạo nhân lực số, chuyên quản lý dữ liệu và phân tích logistics bằng trí tuệ nhân tạo, nâng cao hiệu quả và bền vững cho toàn ngành.

Dẫn lối tăng trưởng

Đà Nẵng, đô thị động lực của miền Trung, đang từng bước khẳng định vị thế mới trong không gian phát triển quốc gia và khu vực. Giám đốc Sở Công Thương thành phố Lê Thị Kim Phương cho biết, các cơ chế bước ngoặt như Nghị quyết số 22/2025/QH15 về Trung tâm tài chính quốc tế hay Nghị quyết số 136/2024/QH15 về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm chính sách đặc thù mở ra “không gian thể chế mới” cho Đà Nẵng.

Nhận thấy logistics là ngành dịch vụ trọng điểm, mang tính lan tỏa cao, Đà Nẵng đã tập trung đầu tư mạnh vào hệ thống hạ tầng giao thông và hậu cần. Nhiều dự án quy mô lớn đã và đang triển khai, gồm cảng Tiên Sa, cảng Liên Chiểu, cảng Kỳ Hà, sân bay quốc tế Đà Nẵng, sân bay Chu Lai, cùng mạng lưới cao tốc, đường sắt, đường bộ kết nối các khu công nghiệp và trung tâm logistics trong vùng.

Sân bay quốc tế Đà Nẵng đạt cấp 4E, phục vụ khách thương gia và dịch vụ cao cấp, sân bay Chu Lai cấp 4F được định hướng trở thành trung tâm logistics hàng không chuyên sâu, đáp ứng vận chuyển hàng hóa giá trị cao, tốc độ giao nhận nhanh. Cảng Tiên Sa tiếp nhận tàu đến 50.000 tấn phục vụ hàng hóa và du lịch, cảng Liên Chiểu (đang xây) đón tàu 100.000 tấn với container, hàng rời và tàu khách, cảng Chu Lai mở rộng khả năng tiếp nhận tàu lớn, kết nối tuyến hàng hải quốc tế. Đường sắt Bắc - Nam hiện hữu và quy hoạch đường sắt tốc độ cao đi qua thành phố; bổ sung hai tuyến đô thị LRT Đà Nẵng - Hội An và MRT Đà Nẵng - Chu Lai - Kỳ Hà. Mạng lưới đường bộ 13.500km liên kết cao tốc, quốc lộ và các tuyến địa phương.

Ngày 13/6/2025, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1142/QĐ-TTg thành lập Khu thương mại tự do Đà Nẵng. Khu thương mại tự do được định vị là trung tâm sản xuất - trung chuyển hàng hóa quốc tế, kết nối trực tiếp với cảng Liên Chiểu, sân bay quốc tế Đà Nẵng và Hành lang kinh tế Đông -Tây. Sự hình thành khu thương mại tự do tạo “cú hích” cho công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, logistics xanh và chuyển đổi số, đồng thời nâng tầm vị thế Đà Nẵng trên bản đồ thương mại quốc tế.

Theo mục tiêu giai đoạn 2021 - 2030, ngành logistics - vận tải - kho bãi của Đà Nẵng hướng tới tăng trưởng bình quân hơn 11%/năm; đến năm 2030, đóng góp khoảng 15% GRDP thành phố. Hệ thống hạ tầng chiến lược như cảng Liên Chiểu, cảng Kỳ Hà, ga hàng hóa đường sắt, sân bay quốc tế Đà Nẵng và sân bay Chu Lai sẽ là cửa ngõ vận tải quan trọng, kết nối trực tiếp thị trường trong nước, ASEAN và toàn cầu.

“Với định hướng hiện đại, bền vững và đồng bộ, ngành logistics Đà Nẵng sẽ phát triển đa dạng loại hình dịch vụ, nâng cao giá trị hàng hóa qua cảng biển và hàng không, thúc đẩy logistics thương mại điện tử và logistics xanh, góp phần đưa thành phố trở thành trung tâm logistics cấp quốc gia, có vị thế quốc tế trong thập kỷ tới”, bà Phương nói.

Cơ HỘI cho miền Trung

Lưu thông hàng hóa tại Hành lang kinh tế Đông - Tây ngày càng thuận lợi, tạo ra động lực cho sự phát triển của khu vực miền Trung. Trong dòng chảy đó, Đà Nẵng nỗ lực thúc đẩy liên kết vùng và logistics, phát huy vai trò cửa ngõ của Hành lang kinh tế Đông - Tây.

Khai thác Hành lang kinh tế Đông - Tây hiệu quả

Hành lang kinh tế Đông - Tây (EWEC) là một trong 3 hành lang kinh tế chính của tiểu vùng sông Mê Kông mở rộng (GMS), có tổng chiều dài 1.450km đi qua Myanmar, Thái Lan, Lào và Việt Nam. Tuyến hành lang này giúp rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa từ Trung Lào hoặc Đông Bắc Lào ra biển Đông chỉ còn 2-3 ngày.

Hành lang EWEC nằm trong các chương trình hợp tác lớn của GMS và được Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tài trợ mạnh mẽ cho hạ tầng, quy hoạch và kỹ thuật, đóng vai trò then chốt trong hành lang kinh tế thương mại logistics trong khối ASEAN.

Ông Đinh Thanh Sơn, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Bưu chính Viettel (Viettel Post) thông tin, hàng hóa lưu thông trên EWEC là 1 trong các luồng hàng hóa lớn chảy qua lãnh thổ Việt Nam.

Hiện Việt Nam đã và đang hoàn thiện hệ thống cửa khẩu, cảng biển, sân bay, đường cao tốc, đường sắt và các hạ tầng logistics lớn, tạo điều kiện rất lớn cho luồng hàng hóa xuyên biên giới, nhất là tại Đà Nẵng, nơi đang được định vị trở thành trung tâm logistics khu vực. Hành lang EWEC và trục Trung Quốc - Việt Nam - ASEAN đang mở ra một “cao tốc mới” cho hàng hóa.

Cơ hội này chỉ có thể nắm bắt nếu chúng ta nhanh chóng tham gia vào hoạt động đầu tư, mở rộng hoạt động thương mại và xuất nhập khẩu qua các nước. Trong bối cảnh đó, đầu tư hạ tầng, bao gồm hạ tầng cứng và hạ tầng mềm là giải pháp quan trọng để phát triển hệ sinh thái logistics hoàn chỉnh.

Về phía Viettel Post vừa khởi công dự án Trung tâm logistics tại Khu công nghiệp Liên Chiểu, Đà Nẵng vào tháng 10. Dự án xây dựng trên diện tích 8,6ha với tổng vốn đầu tư hơn 722 tỷ đồng, gồm 3 khối nhà kho tổng diện tích gần 40.000m2; triển khai trên nền tảng công nghệ hiện đại, dữ liệu và tốc độ là giá trị cốt lõi.

Trong khi đó, ông Đinh Xuân Khánh, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ logistics Tân Cảng, Công ty TNHH Một thành viên Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn đề xuất, các hoạt động logistics tại EWEC không chỉ tập trung vào cửa khẩu đường bộ, mà nên thu hút hàng hóa về các cảng theo liên kết vùng: khu vực Tây Nguyên kết nối với thành phố Đà Nẵng, hay tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An kết nối với cảng Vũng Áng (Hà Tĩnh). Trong đó, hàng hóa có cả hàng nội địa, hàng xuất nhập khẩu và hàng quá cảnh.

Cạnh đó, để phát triển hạ tầng đường thủy, các địa phương xem xét vận dụng chính sách, coi các bến thủy, bến cảng là công trình hạ tầng giao thông để có chính sách ưu đãi về tiền thuê đất, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tham gia đầu tư phát triển bến thủy nội địa.

Phát huy vai trò cửa ngõ

Theo lãnh đạo thành phố Đà Nẵng, logistics không chỉ là công cụ hỗ trợ phát triển mà còn là động lực quan trọng để thúc đẩy liên kết vùng, khai thác hiệu quả tiềm năng cảng biển, sân bay, cửa khẩu và hệ thống giao thông chiến lược.

Trong bức tranh đó, Đà Nẵng với vai trò là trung tâm, là hạt nhân liên kết và động lực phát triển logistics của toàn vùng miền Trung. Với vị trí địa lý chiến lược nằm ở trung điểm của đất nước, hội tụ đầy đủ các yếu tố về cảng biển, sân bay, đường bộ, đường sắt, khu công nghiệp và khu công nghệ cao, Đà Nẵng là cửa ngõ hướng ra biển của các tỉnh miền Trung - Tây Nguyên và GMS; đồng thời là điểm nút quan trọng trên Hành lang EWEC.

Giám đốc Sở Công Thương Lê Thị Kim Phương cho biết, Đà Nẵng đang tập trung 6 định hướng trọng tâm: hoàn thiện thể chế và chính sách ưu đãi; nâng cao hiệu quả hạ tầng; điều chỉnh quy hoạch tạo cơ sở đầu tư; phát triển logistics hàng không; xúc tiến đầu tư quốc tế; cải thiện môi trường đầu tư.

Đà Nẵng định hướng mở rộng con đường kết nối EWEC đến vùng Trung Đông và Ấn Độ Dương để hình thành tuyến hành lang vận tải từ thành phố đến khu vực này, giúp kết nối hàng hóa từ châu Á đến châu Phi và châu Âu.

Bà Phương kỳ vọng, khi hạ tầng được hoàn thiện, thể chế được thông thoáng, nhân lực được chuẩn bị kỹ lưỡng và các địa phương cùng chung tay hợp tác với doanh nghiệp, lĩnh vực logistics miền Trung sẽ bứt phá, khẳng định vị thế trên bản đồ logistics quốc gia và khu vực.

Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) Nguyễn Anh Sơn nhìn nhận, trong bối cảnh các yêu cầu về tiêu chuẩn hàng hóa, truy xuất nguồn gốc, thời gian giao hàng ngày càng khắt khe, việc nâng cao năng lực cung cấp dịch vụ và khả năng hội nhập quốc tế là vô cùng cấp thiết. Cơ quan quản lý Nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp cần tập trung các giải pháp tăng cường kết nối liên vùng, tối ưu hệ thống hạ tầng logistics của khu vực miền Trung - Tây Nguyên, hình thành chuỗi logistics thống nhất và hiệu quả, phục vụ tốt hơn nhu cầu sản xuất và xuất khẩu nông nghiệp, nông sản, công nghiệp và thương mại của toàn vùng.

Trong đó, nhận diện các xu hướng, mô hình kinh doanh logistics mới, cơ hội và thách thức đối với doanh nghiệp miền Trung trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu. Cạnh đó, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp logistics miền Trung thông qua ứng dụng công nghệ mới, đẩy mạnh chuyển đổi số, tối ưu hóa vận hành và nâng cao tính minh bạch của chuỗi dịch vụ; phát triển các giải pháp logistics xanh, mô hình kho bãi tiết kiệm năng lượng, cảm biến thông minh và vận tải thân thiện môi trường, phù hợp với định hướng phát triển xanh bền vững.

Đà Nẵng mở lối hướng đến tương lai

Khu thương mại tự do gắn với cảng Liên Chiểu mở lối cho Đà Nẵng trở thành trung tâm logistics tương lai. Trước cơ hội vàng này, các tổ chức, doanh nghiệp đề xuất Đà Nẵng cần triển khai nhiều giải pháp đồng bộ để tạo lợi thế cạnh tranh.

Thủ tục thuận lợi

Khẳng định quan điểm hạ tầng luôn đi trước một bước, ông Đỗ Xuân Quang, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Hàng không Vietjet, Tổng Giám đốc điều hành Công ty CP Vietjet Air Cargo, đánh giá cao các chính sách của thành phố Đà Nẵng khi chú trọng đầu tư các hạ tầng chiến lược. Với khu thương mại tự do, các nhà đầu tư sẽ sản xuất những sản phẩm hiện đại và giá trị gia tăng cao như linh kiện điện tử, chip, linh kiện smartphone… hầu như không tiếp nhận sản xuất thực phẩm hay thủy sản giá trị thấp, dễ gây ô nhiễm. Các loại hàng hóa này hiện nay vận chuyển ra thế giới chủ yếu bằng đường hàng không vì vận chuyển bằng đường biển, đường bộ có thể gây hư hỏng.

Đà Nẵng có sân bay quốc tế Đà Nẵng và sân bay Chu Lai, nhưng cơ sở hạ tầng hàng không ở các sân bay (kho hàng, nhà ga hàng hóa, trung tâm xử lý hàng hóa) còn nhỏ. Do đó, việc cấp thiết là đầu tư xây dựng logistics hàng không, cụ thể là các cargo terminal (nhà ga hàng hóa), warehouse (kho ngoại quan) tại sân bay Đà Nẵng và Chu Lai để kết nối với khu thương mại tự do và các khu công nghiệp. Cạnh đó, cần xây dựng các quy định hải quan tại khu thương mại tự do, nhất là các vấn đề liên quan đến xuất đi, nhập về và chuyển tải để đảm bảo quá trình lưu thông, phân phối hàng hóa được thuận tiện và nhanh chóng nhất.

Đồng quan điểm, bà Phạm Thị Mỹ Lệ, Phó Giám đốc Marketing Công ty TNHH Một thành viên Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn cho rằng, việc Đà Nẵng đề xuất thêm các chính sách ưu đãi tại khu thương mại tự do là rất tốt, nhưng quan trọng hơn hết vẫn là phần thủ tục thông quan phải đơn giản. Lấy ví dụ, một số hàng hóa từ châu Âu khi đưa vào cảng Cái Mép (Thành phố Hồ Chí Minh) để chuyển ra Đà Nẵng và đi Lào, đang phải làm thủ tục thông quan qua hai cửa khẩu. Do đó thành phố cần có sự chuẩn bị trước với nhu cầu luân chuyển hàng hóa phức tạp trong khu thương mại tự do. Có thể hình dung, hàng từ khu thương mại tự do nhập khu sản xuất Việt Nam, rồi lại từ khu sản xuất đưa vào khu thương mại tự do để xuất khẩu; hoặc hàng từ khu thương mại tự do vào khu phi thuế quan và ngược lại…

Việc chuẩn bị trước các quy trình, thủ tục hải quan để doanh nghiệp nước ngoài vào đầu tư là có thể làm việc được ngay. Song song là chính sách ưu đãi về thuế và thời gian lưu trữ. Hiện thành phố nâng thời gian lưu trữ linh hoạt lên 90 ngày, nhưng cần xem xét thêm những loại hàng gia công, lắp ráp có thể không bị giới hạn thời gian lưu trữ; xem xét miễn thuế cao hơn đối với các hoạt động gia công hay lắp ráp để tăng tính hấp dẫn.

Kết nối hợp tác

Nhìn nhận tiềm năng của khu thương mại tự do gắn với cảng nước sâu Liên Chiểu là rất lớn và Đà Nẵng hội tụ “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”, ông Lê Quang Trung, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC) cho rằng, cơ hội luôn đi kèm thách thức, như chính sách, tài chính, nhân lực và vận hành đồng bộ. Khu thương mại tự do là mô hình phổ biến trên thế giới, nhưng tại Việt Nam thì Đà Nẵng là mô hình đầu tiên, làm sao để các chính sách đưa ra phải đi vào thực tế, phù hợp với điều kiện Việt Nam nhưng vẫn đảm bảo tính cạnh tranh là yêu cầu đặt ra.

“Với vai trò là một trong những tập đoàn hàng hải hàng đầu về cảng biển (bao gồm Cảng Đà Nẵng), chúng tôi đã có chiến lược toàn diện và sẵn sàng đồng hành với Chính phủ và Đà Nẵng. Chúng tôi sẽ đóng góp về mặt chính sách, cũng như các vấn đề về kết nối kỹ thuật giữa hệ thống logistics hiện tại và tương lai. Hiện tại, một số tập đoàn logistics quốc tế đang bày tỏ quan tâm, trao đổi với VIMC về việc đầu tư vào Khu thương mại tự do Đà Nẵng. VIMC vừa kết nối tuyến hàng hải từ Khâm Châu (Trung Quốc) vào Hải Phòng và tuyến này sắp tới sẽ kết nối với Đà Nẵng. Đây là giải pháp tốt để thúc đẩy thương mại thời gian tới, vì cảng Khâm Châu gắn liền Khu thương mại tự do tại Quảng Tây (Trung Quốc)”, ông Trung nói.

Ông Nguyễn Xuân Kỳ, đồng Chủ tịch Ủy ban Logistics và Vận tải của Hiệp hội Thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam (AmCham) thông tin, kim ngạch xuất khẩu Việt Nam - Hoa Kỳ trong 10 tháng năm 2025 đạt hơn 126 tỷ USD, tương đương với cả năm 2024, mức cao nhất từ trước đến nay và tăng gần 28% so với cùng kỳ năm 2024. Có thể thấy, Hoa Kỳ vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam. Bối cảnh này là một tín hiệu rất tốt để Đà Nẵng phân tích và đưa ra những kế hoạch lớn nhằm thu hút chuỗi cung ứng toàn cầu, tận dụng ba lợi thế chiến lược: khu thương mại tự do, cảng Liên Chiểu và trung tâm tài chính quốc tế. Đây là điều mà các địa phương khác chưa làm được.

Tuy nhiên, năm 2025 này, sản lượng xuất khẩu của hàng container qua cảng Đà Nẵng đến hết tháng 10 chỉ đạt khoảng 700.000 TEU, dự kiến kết thúc năm nay khoảng 850.000 TEU, như vậy vẫn còn chênh lệch so với nhiều cảng khác. Do đó, yêu cầu cấp thiết là phải sớm vận hành cảng Liên Chiểu, phải làm sao để bến cảng container Liên Chiểu được đầu tư theo chuẩn xanh, hiện đại, thông minh, quan trọng nhất là phải đón được các tàu lớn (200.000 - 240.000 tấn trọng tải, tương đương 20.000 - 24.000 TEU) ghé vào trực tiếp để đưa hàng hóa đi. Về phía Amcham đã có kế hoạch làm việc với thành phố thời gian tới để kết nối thương mại và logistics.

Hiến kế đưa thành phố vươn xa

Với vai trò của Đà Nẵng trong sự phát triển logistics quốc gia, các tổ chức, doanh nghiệp đề xuất, hiến kế để thành phố phát huy tiềm năng và cơ hội của mình.

ÔNG ĐÀO TRỌNG KHOA, PHÓ CHỦ TỊCH LIÊN ĐOÀN LOGISTICS THẾ GIỚI (FIATA), CHỦ TỊCH HIỆP HỘI LOGISTICS VIỆT NAM (VLA):

Cầu nối gắn kết cộng đồng quốc tế

Cuối năm 2016, UBND thành phố Đà Nẵng cùng VLA phối hợp tổ chức hội nghị “Phát triển thương mại thông qua vận tải xuyên biên giới trên tuyến Hành lang kinh tế Đông -Tây”. Mục tiêu lúc đó cũng như bây giờ là làm sao để thúc đẩy vai trò trung tâm của Đà Nẵng, tận dụng tối đa lợi thế của EWEC để phát triển thương mại và dịch vụ logistics. Sau 9 năm, chúng tôi rất vui khi thấy những bước chuyển mình cụ thể của Đà Nẵng - thành phố trực thuộc Trung ương có diện tích lớn nhất Việt Nam.

Thời gian tới, với tư cách là đại diện quốc gia của ngành logistics có gần 900 hội viên, chiếm khoảng 70-80% thị phần cả nước, VLA sẽ đồng hành với Đà Nẵng để kết nối cộng đồng quốc tế như các doanh nghiệp trong FIATA - tổ chức quốc tế hiện diện toàn cầu với hơn 115 hiệp hội quốc gia và hơn 40.000 doanh nghiệp. FIATA có năng lực chuyên môn trong việc thúc đẩy những hành lang vận tải mới. Gần đây, chúng tôi góp phần thúc đẩy thành lập 2 hành lang vận tải mới: Middle Corridor kết nối Trung Quốc với châu Âu qua Thổ Nhĩ Kỳ; Africa Free Trade Zone thúc đẩy vận tải ở thị trường chung châu Phi. Với kinh nghiệm đó, chúng tôi sẽ góp phần đưa EWEC thành một thị trường rộng hơn và Đà Nẵng sẽ là yếu tố quan trọng trong sự phát triển đó.

ÔNG ARTHUR NILSEN, ĐẠI DIỆN CÔNG TY APM TERMINALS, TẬP ĐOÀN MAERSK:

Phát triển logistics xanh và số

Có thể thấy, Đà Nẵng đang học hỏi từ những mô hình tốt nhất trên thế giới để xây dựng khu thương mại tự do, nhưng cũng chọn lọc để tạo nên lợi thế cho riêng mình. Khi khu thương mại tự do và cảng Liên Chiểu vận hành, Đà Nẵng sẽ trở thành trung tâm logistics mới. Sở dĩ như vậy, vì cách tiếp cận của Đà Nẵng đồng điệu với chiến lược toàn cầu của Maersk, đó là xanh và công nghệ cao, đi đôi với hội nhập toàn cầu.

Các cảng thành công nhất của Maersk trên thế giới, tại Tanjung Pelepas (Malaysia) đến Thượng Hải (Trung Quốc) hay Rotterdam (Hà Lan) đều là những mô hình tích hợp cảng - khu thương mại tự do, sử dụng công nghệ tự động hóa, điện hóa và được kết nối thẳng với các hành lang vận tải khu vực. Do đó, Đà Nẵng đang đi đúng hướng để tạo ra một mô hình phát triển động lực.

ÔNG NGUYỄN XUÂN THẢO, GIÁM ĐỐC LOGISTICS, CÔNG TY CP GEMADEPT:

Hướng tới trung tâm thông minh

Nói về việc đưa Đà Nẵng hay miền Trung trở thành một “hub logistics” (trung tâm đầu mối vận chuyển hàng hóa), chúng ta cần xác định rõ mô hình. Theo tôi, cần hướng tới “smart hub” (trung tâm thông minh) với 3 yếu tố cần thiết.

Thứ nhất là con người và tư duy: Cần thay đổi tư duy làm logistics truyền thống sang logistics hiện đại, ứng dụng công nghệ, trong đó đội ngũ nhân lực phải có kỹ năng số.

Thứ hai là tiêu chuẩn hóa và hạ tầng công nghệ: Các hệ thống cần phải kết nối dữ liệu được với nhau, cụ thể là cần một nền tảng chung để kết nối giữa cảng biển, sân bay, kho bãi và các đơn vị vận tải.

Thứ ba là hệ sinh thái xanh: Xu hướng thế giới hiện nay là giảm phát thải (net zero). Các trung tâm logistics mới phải đáp ứng tiêu chuẩn xanh, sử dụng năng lượng tái tạo, xe điện... Đây là yêu cầu bắt buộc nếu muốn tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

ÔNG HUỲNH VĂN PHÁP, PHÓ TỔNG GIÁM ĐỐC CÔNG TY CP THÀNH THÀNH CÔNG - BIÊN HÒA:

Phát huy vai trò đường sắt

Tại khu vực miền Trung và Đà Nẵng, ga hàng hóa Kim Liên và ga Đà Nẵng đóng vai trò quan trọng, tuy nhiên việc kết nối chưa được như kỳ vọng. Hiện nay, năng lực thông qua của ga Đà Nẵng khoảng 5.000 tấn/ngày đêm nhưng thực tế khai thác chưa đạt mức đó, nguyên nhân chính là sự thiếu kết nối đồng bộ giữa đường sắt và cảng biển, cũng như các khu công nghiệp.

Về định hướng, cần đẩy mạnh mô hình “cửa khẩu trong nội địa”, tức là đường sắt sẽ kết nối trực tiếp với cảng (như dự án cảng Liên Chiểu sắp tới) và các cảng và kho ngoại quan nội địa. Khi đó, hàng hóa vận chuyển bằng tàu hỏa có thể làm xong thủ tục hải quan và được niêm phong kẹp chì ngay tại ga tàu, rồi cứ thế đi thẳng ra cảng để xuất khẩu, hoặc ngược lại, giảm tải cho đường bộ và giảm chi phí logistics.

Để làm được điều này, cần sự đầu tư hạ tầng đồng bộ. Ví dụ, đường sắt phải vào được tận chân hàng (cảng, kho), chứ nếu vẫn phải bốc dỡ trung chuyển bằng xe tải một đoạn ngắn thì chi phí sẽ đội lên và mất lợi thế cạnh tranh của đường sắt.

NGỌC PHÚ - MAI QUẾ