Xuất khẩu cá tra đạt 2,2 tỷ USD, dự kiến tăng lên 2,3 tỷ USD năm 2026
Ngành cá tra ghi nhận sự bứt phá từ thị trường Brazil và khối CPTPP, dự báo năm 2026 sẽ đón nhận cơ hội lớn từ sự thiếu hụt nguồn cung cá thịt trắng toàn cầu.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), kim ngạch xuất khẩu cá tra năm 2025 ước đạt gần 2,2 tỷ USD. Đây là kết quả khả quan, phản ánh nỗ lực phục hồi của toàn ngành trong bối cảnh thương mại quốc tế đối mặt với nhiều biến động phức tạp và các rào cản kỹ thuật.
Điểm sáng từ các thị trường mới và áp lực tại thị trường truyền thống
Thông tin tại hội nghị tổng kết ngành hàng năm 2025, bà Tô Thị Tường Lan, Phó Tổng thư ký VASEP, cho biết cơ cấu thị trường xuất khẩu cá tra đang có sự chuyển dịch rõ nét. Brazil trở thành điểm sáng lớn nhất với mức tăng trưởng 35%, chiếm 8% thị phần toàn ngành.
Khối CPTPP cũng nổi lên như một động lực quan trọng với kim ngạch đạt 340 triệu USD, tăng mạnh 37%, chiếm 17% thị phần. Các quốc gia như Mexico, Malaysia và Nhật Bản đóng góp đáng kể vào kết quả này. Ngược lại, thị trường Trung Quốc tuy vẫn giữ vai trò trụ đỡ với 27% thị phần nhưng tăng trưởng chậm, chỉ đạt khoảng 2,3%.
| Thị trường | Thị phần | Biến động |
|---|---|---|
| Trung Quốc | 27% | +2,3% |
| CPTPP | 17% | +37% |
| Hoa Kỳ | 15% | -3,3% |
| Brazil | 8% | +35% |
Tại Hoa Kỳ, xuất khẩu ghi nhận mức giảm 3,3%, chủ yếu do ảnh hưởng từ các biện pháp thuế đối ứng. Thị trường EU tiếp tục duy trì ổn định với khoảng 8% thị phần trong vòng ba năm trở lại đây.
Cơ cấu sản phẩm và lợi thế từ phân khúc giá trị gia tăng
Cá tra phi lê đông lạnh vẫn duy trì vị thế mặt hàng chủ lực, đóng góp từ 1,5 – 1,6 tỷ USD, tương đương 98% tổng kim ngạch. Nhóm cá tra chế biến dù có mức tăng trưởng từ 13 – 19% nhưng tỷ trọng hiện mới chỉ chiếm 2,4%. Theo đánh giá từ VASEP, đây chính là dư địa lớn để các doanh nghiệp khai thác các sản phẩm giá trị gia tăng trong giai đoạn tới nhằm nâng cao biên lợi nhuận.
Triển vọng năm 2026: Tận dụng khoảng trống nguồn cung thế giới
Bước sang năm 2026, VASEP dự báo kim ngạch xuất khẩu cá tra có thể đạt 2,3 tỷ USD, tăng 5% so với năm 2025. Cơ hội lớn nhất đến từ sự thắt chặt nguồn cung cá thịt trắng toàn cầu. Dự báo sản lượng khai thác cá thịt trắng tự nhiên năm 2026 sẽ giảm khoảng 145.000 tấn, buộc các nhà nhập khẩu, đặc biệt là tại EU, phải tìm kiếm nguồn cung thay thế ổn định như cá tra Việt Nam.
Lợi thế từ Hiệp định EVFTA giúp sản phẩm Việt Nam cạnh tranh tốt hơn về giá. Tuy nhiên, bà Tô Thị Tường Lan nhấn mạnh, các tiêu chuẩn ESG (môi trường, xã hội và quản trị), khả năng truy xuất nguồn gốc và giảm phát thải sẽ là điều kiện tiên quyết để doanh nghiệp thâm nhập sâu vào các chuỗi cung ứng cao cấp.
Với diện tích nuôi ổn định khoảng 6.400 ha và sản lượng dự kiến đạt 1,67 triệu tấn, ngành cá tra đang đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ để duy trì vị thế trụ cột trong ngành thủy sản Việt Nam.