Bộ Công Thương chủ trì thực thi ba Hiệp định thương mại tự do EVFTA, CPTPP và UKVFTA

Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn đã chính thức ký các Quyết định số 126/QĐ-TTg, 127/QĐ-TTg và 128/QĐ-TTg về việc chỉ định các cơ quan đầu mối triển khai thực hiện ba hiệp định thương mại tự do (FTA) quan trọng bao gồm: Hiệp định giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu (EVFTA), Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), và Hiệp định giữa Việt Nam và Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland (UKVFTA).

Vai trò đầu mối điều phối của Bộ Công Thương

Theo các quyết định mới ban hành, Bộ Công Thương được giao trọng trách là cơ quan chủ trì điều phối, tổng hợp tình hình thực thi ba Hiệp định trên từ các Bộ, ngành và cơ quan liên quan để báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Đồng thời, Bộ Công Thương cũng là đầu mối duy nhất tiếp nhận, điều phối các nguồn hỗ trợ kỹ thuật từ đối tác nước ngoài trong quá trình thực hiện các cam kết quốc tế.

Bên cạnh đó, các quyết định cũng quy định cụ thể danh sách các cơ quan phụ trách từng chương mục, đầu mối liên lạc và các nhóm công tác chuyên trách tham gia thảo luận các vấn đề phát sinh trong khuôn khổ từng Hiệp định.

Phân định trách nhiệm giữa các Bộ ngành tại EVFTA

Đối với Hiệp định EVFTA, trách nhiệm được phân định rõ ràng giữa các cơ quan quản lý nhà nước để đảm bảo tính chuyên sâu và hiệu quả:

• Bộ Công Thương: Chủ trì các nội dung về phòng vệ thương mại, rào cản phi thuế quan (đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng tái tạo), chính sách cạnh tranh, doanh nghiệp nhà nước và các điều khoản thể chế chung.
• Bộ Tài chính: Phụ trách mảng hải quan, thuận lợi hóa thương mại và lĩnh vực mua sắm Chính phủ.
• Bộ Khoa học và Công nghệ: Đầu mối về hàng rào kỹ thuật đối với thương mại (TBT) và các vấn đề sở hữu công nghiệp.
• Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn: Chủ trì về mở cửa thị trường hàng nông sản, các biện pháp an toàn thực phẩm và kiểm dịch động thực vật (SPS).

Cơ cấu thực thi tại CPTPP và UKVFTA

Trong khuôn khổ Hiệp định CPTPP, Bộ Công Thương chịu trách nhiệm chính về thương mại dịch vụ xuyên biên giới, cạnh tranh, phòng vệ thương mại và giải quyết tranh chấp. Trong khi đó, Bộ Tài chính tập trung vào thuế quan và số liệu doanh nghiệp nhà nước, còn Bộ Nội vụ đóng vai trò đầu mối về các tiêu chuẩn lao động.

Đối với Hiệp định UKVFTA, Bộ Công Thương tiếp tục giữ vai trò chủ chốt trong các vấn đề phòng vệ thương mại, thương mại điện tử và dịch vụ. Các lĩnh vực đặc thù khác như quyền tác giả sẽ do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quản lý, và Bộ Tư pháp sẽ là đầu mối tổng hợp về tính minh bạch hóa thông tin.

Việc kiện toàn bộ máy đầu mối triển khai các FTA thế hệ mới được kỳ vọng sẽ giúp Việt Nam khai thác tối đa các lợi thế về thuế quan và thu hút đầu tư, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nội địa trên thị trường quốc tế.

PHỐ HỘI