Vương quốc Anh gia nhập CPTPP: Chi tiết các cam kết về khai thác mỏ và hàng không
Vương quốc Anh áp dụng các quy định nghiêm ngặt về hiện diện pháp lý trong ngành khai thác mỏ và cơ chế đối ứng dịch vụ hàng không khi trở thành thành viên CPTPP.
Sự kiện Vương quốc Anh và Bắc Ireland chính thức ký hiệp ước tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) vào ngày 16/7/2023 đánh dấu một cột mốc quan trọng trong bản đồ thương mại toàn cầu. Đây là quốc gia châu Âu đầu tiên và là thành viên mới nhất gia nhập khối kể từ khi định chế này được thiết lập vào năm 2018. Để hoàn tất lộ trình này, Chính phủ Anh đã đưa ra danh mục các cam kết chi tiết nhằm đảm bảo sự cân bằng giữa việc tự do hóa thương mại và bảo vệ các ngành công nghiệp chiến lược nội địa.
Quy định hiện diện pháp lý trong ngành khai thác mỏ
Có hai nhóm điều kiện then chốt mà Vương quốc Anh áp dụng đối với lĩnh vực khai thác mỏ và khai thác đá khi gia nhập CPTPP. Theo phân tích từ Vụ Chính sách thương mại và đa biên thuộc Bộ Công Thương, London đặc biệt chú trọng đến việc duy trì quyền kiểm soát quốc gia đối với các hoạt động khai thác tài nguyên thiên nhiên. Mọi hoạt động thăm dò và sản xuất, dù được thực hiện trên đất liền hay tại các mỏ ngoài khơi, đều bắt buộc phải có giấy phép từ cơ quan quản lý.
Đáng chú ý, để được cấp phép, các doanh nghiệp quốc tế phải đáp ứng một trong ba tiêu chuẩn về hiện diện pháp lý: có nhân viên thường trực tại Vương quốc Anh, đăng ký doanh nghiệp tại Cơ quan đăng ký công ty (Companies House), hoặc thiết lập chi nhánh công ty nước ngoài hợp lệ. Đối với các dự án đang trong giai đoạn khai thác thương mại, yêu cầu còn khắt khe hơn khi doanh nghiệp phải chứng minh có địa điểm kinh doanh cố định theo Luật Thuế Thu nhập Doanh nghiệp năm 2010. Quy định này giúp Chính phủ Anh đảm bảo các công ty tham gia chuỗi giá trị năng lượng luôn gắn liền với hệ thống luật pháp và nghĩa vụ thuế tại sở tại.
Cơ chế đối ứng và hạn ngạch trong dịch vụ hàng không
Bên cạnh khai thác tài nguyên, lĩnh vực vận tải hàng không cũng được điều chỉnh thông qua các danh mục bảo lưu tại Phụ lục I và II của hiệp định. Cam kết của Anh tập trung vào hai trụ cột chính: dịch vụ hỗ trợ mặt đất và vận tải hàng không chuyên biệt. Cụ thể, mức độ mở cửa thị trường sẽ tỷ lệ thuận với quy mô của từng sân bay. Tại các cảng hàng không lớn, Anh cam kết duy trì tối thiểu hai nhà cung cấp dịch vụ để đảm bảo tính cạnh tranh lành mạnh.
Một điểm đặc biệt trong cam kết này là cơ chế đối xứng theo Quy định về Hoạt động mặt đất tại sân bay năm 1997. Nếu một quốc gia thành viên CPTPP áp dụng các biện pháp hạn chế hoặc đối xử kém thuận lợi hơn với các nhà cung cấp dịch vụ từ Vương quốc Anh, London bảo lưu quyền áp dụng các biện pháp tương ứng để bảo vệ doanh nghiệp nội địa. Tuy nhiên, các dịch vụ này không bao gồm quyền sở hữu đất đai sân bay hay các chức năng quản trị chiến lược của hội đồng quản trị.
Nhìn chung, các cam kết của Vương quốc Anh trong CPTPP thể hiện tầm nhìn dài hạn về một nền thương mại mở nhưng có kiểm soát. Việc thiết lập các rào cản kỹ thuật và pháp lý không chỉ bảo vệ lợi ích quốc gia mà còn tạo ra một môi trường hợp tác minh bạch, chuyên nghiệp cho các đối tác quốc tế trong khối CPTPP.