Nhiên liệu sinh học, “điểm tựa” năng lượng của Brazil
ĐNO - Khi xung đột tại Trung Đông làm rung chuyển thị trường dầu mỏ toàn cầu, Brazil chống lại “cú sốc” năng lượng nhờ vào nhiên liệu sinh học sản xuất trong nước, vừa rẻ vừa thải ra ít chất gây ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu.
Nhiên liệu sinh học từ mía đường
Tại Brazil, hàng chục triệu tài xế có thể lựa chọn đổ đầy bình xăng bằng ethanol 100% sản xuất từ cây mía đường hoặc hỗn hợp xăng có chứa 30% nhiên liệu sinh học.
Theo AP, đội xe nhiên liệu kép khổng lồ của Brazil, gồm các phương tiện có khả năng chạy bằng sự kết hợp giữa ethanol và xăng. Đây là sáng kiến được khởi xướng vào năm 1975 nhằm giúp quốc gia Nam Mỹ này giảm sự phụ thuộc vào dầu mỏ nhập khẩu.
Trong khi người tiêu dùng trên toàn thế giới phải đối mặt với giá cả tăng cao, giá xăng ở Brazil chỉ tăng 5% trong tháng 3, so với mức tăng 30% ở Mỹ.
Các nhà phân tích cho rằng, sự ổn định nhiên liệu trên một phần nhờ vào ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học Brazil phát triển, chống chịu được những “cú sốc” địa chính trị với nguy cơ thiếu nhiên liệu ở mức tối thiểu. Các quốc gia như Ấn Độ và Mexico đang xem xét mô hình của Brazil như “bản kế hoạch” cho an ninh năng lượng.
Thời điểm này đặc biệt thuận lợi khi vụ thu hoạch mía tiếp theo của Brazil bắt đầu vào nửa đầu tháng 4, dự kiến sản xuất kỷ lục 30 tỷ lít ethanol, nhiều hơn 4 tỷ lít so với năm ngoái.
“Chỉ riêng mức tăng đó đã tương đương với tổng lượng xăng mà Brazil nhập khẩu trong cả năm ngoái”, ông Evandro Gussi, Chủ tịch Hiệp hội Công nghiệp mía đường Brazil (UNICA) nói với AP.
Dù là nhà sản xuất và xuất khẩu dầu thô lớn, Brazil vẫn phụ thuộc vào nhập khẩu để đáp ứng nhu cầu nhiên liệu tinh chế trong nước. Hiện tại, Brazil nhập khẩu dầu mỏ từ Mỹ, Ả-rập Xê-út, Nga và nước láng giềng Guyana.
Tuy nhiên, ethanol từ lâu trở thành “xương sống” của giao thông hằng ngày. Năm 2025, ethanol chiếm 37,1 tỷ lít doanh số bán hàng. Dù thị phần năng lượng của ethanol thấp hơn một chút so với diesel và xăng, sự hiện diện của nhiên liệu sinh học tại mọi trạm xăng cung cấp cho người dân Brazil một mạng lưới an toàn về mặt tâm lý và kinh tế.
Đầu tư vào nghiên cứu
Thành công của nền kinh tế nhiên liệu sinh học của Brazil bắt nguồn từ bang São Paulo, trung tâm công nghiệp và nông nghiệp của đất nước.
Sản xuất ở đây là sự kết hợp giữa các “trang trại khổng lồ” công nghệ cao hướng đến xuất khẩu và các trang trại gia đình nhỏ hơn. Công nghệ nhiên liệu sinh học của Brazil cũng được thúc đẩy bởi nhiều năm nghiên cứu do nhà nước tài trợ.
Cạnh đó, Brazil có sự linh hoạt trong sản xuất ethanol trong động cơ xe và từ chính phủ liên bang, nơi quy định tỷ lệ phần trăm ethanol trong hỗn hợp nhiên liệu.
Tuy vậy, không giống câu chuyện thành công của ethanol từ mía đường, nhiên liệu sinh học của Brazil được sản xuất từ đậu nành, chỉ chiếm 14% trong hỗn hợp dầu diesel. Trong khi đó, Brazil phải nhập khẩu từ 20 - 30% lượng dầu diesel mỗi tháng, phần lớn đến từ Nga. Giá dầu diesel ở Brazil tăng hơn 20% trong tháng 3.
Do đó, chính phủ Brazil đang tiếp tục đầu tư vào nghiên cứu tăng tỷ lệ nhiên liệu sinh học cho dầu diesel, để tạo ra sự khác biệt tại các trạm xăng.