Chăm sóc sức khỏe ban đầu theo nguyên lý y học gia đình
Đà Nẵng chủ động chuyển đổi hệ thống khám chữa bệnh sang 3 cấp chuyên môn, từ ban đầu, cơ bản, chuyên sâu; với sự tham gia của cả y tế công lập, tư nhân và quân dân y. Trọng tâm nhằm đưa y học gia đình và bác sĩ gia đình về tuyến cơ sở, tạo điều kiện quản lý sức khỏe toàn diện và giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên.
Hướng tới quản lý sức khỏe toàn diện
Theo Sở Y tế, điểm nổi bật của y học gia đình là chăm sóc toàn diện, liên tục, phối hợp và hướng tới gia đình, cộng đồng. Bác sĩ gia đình không chỉ điều trị các bệnh lý cấp và mạn tính mà còn dự phòng, tư vấn, phục hồi chức năng và hỗ trợ tinh thần cho người bệnh. Mô hình y học gia đình giúp giảm thiểu tình trạng quá tải bệnh viện, đồng thời nâng cao hiệu quả và tính công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế.
PGS-TS. Nguyễn Minh Tâm, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược - Đại học Huế, Phó Chủ tịch Hội Bác sĩ gia đình Việt Nam cho rằng, y học gia đình là nền tảng của hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện đại. Đây là mô hình cần sự phối hợp chặt chẽ giữa chăm sóc ban đầu, bác sĩ gia đình và các chuyên khoa. “Với các nguyên tắc chăm sóc toàn diện, liên tục, phối hợp và lấy người bệnh làm trung tâm, y học gia đình được xem là một trong những định hướng then chốt nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của y tế cơ sở, đồng thời tăng cường hiệu quả của toàn hệ thống y tế”, PGS-TS. Nguyễn Minh Tâm nói.
Theo bà Trần Thanh Thủy, Giám đốc Sở Y tế, y học gia đình là một trong những nền tảng quan trọng để tăng cường chất lượng hệ thống chăm sóc sức khỏe ban đầu. Mô hình này hướng tới chăm sóc toàn diện và liên tục cho người bệnh trong suốt vòng đời, gắn với bối cảnh gia đình và cộng đồng, đồng thời chú trọng dự phòng, phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ, quản lý bệnh mạn tính và phối hợp chuyển tuyến khi cần thiết.
“Việc tăng cường năng lực cho mạng lưới y tế cơ sở, thúc đẩy triển khai mô hình chăm sóc sức khỏe ban đầu theo nguyên lý y học gia đình, phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá nhằm tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân; đồng thời gắn liền với định hướng của Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2030 đang được xây dựng”, BSCKII. Trần Thanh Thủy chia sẻ.
Đến nay, Đà Nẵng đã bố trí bác sĩ làm việc ở toàn bộ 93 trạm y tế, đồng thời triển khai mô hình y học gia đình ở các xã, phường.
Đào tạo nguồn nhân lực
Để mô hình y học gia đình đi vào thực chất, đội ngũ y tế tuyến xã, phường là lực lượng tiên phong. Bên cạnh năng lực chuyên môn, cán bộ y tế cần được đào tạo về tư duy y học gia đình, kỹ năng giao tiếp, chăm sóc liên tục và cá thể hóa cho từng bệnh nhân.
Mới đây, Sở Y tế phối hợp Trường Đại học Y - Dược (Đại học Huế) tổ chức khóa đào tạo “Chăm sóc sức khỏe ban đầu theo nguyên lý y học gia đình” dành cho bác sĩ tuyến y tế cơ sở trên địa bàn. Khóa đào tạo còn có sự tham gia của các bác sĩ đang công tác trong hệ thống bệnh viện tư nhân tại Đà Nẵng, mục đích góp phần mở rộng năng lực cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu theo nguyên lý y học gia đình trong khu vực ngoài công lập.
Ông Mai Văn Mười, Phó Giám đốc Sở Y tế cho rằng: “Việc triển khai đào tạo cho cả khu vực công lập và tư nhân phản ánh xu hướng phát triển hệ thống chăm sóc sức khỏe ban đầu theo hướng toàn diện, liên thông và lấy người dân làm trung tâm, góp phần xây dựng hệ thống chăm sóc ban đầu hiệu quả, bền vững”.
Theo PGS-TS. Nguyễn Minh Tâm, mô hình y học gia đình là bước đi tất yếu nhằm giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên và nâng cao chất lượng sống cho người dân ngay từ cơ sở. Đây được xem là nền tảng quan trọng để ngành y tế Đà Nẵng xây dựng mạng lưới chăm sóc sức khỏe cộng đồng bền vững và hiệu quả trong thời gian đến.
Y học gia đình không chỉ là mô hình y tế, mà là chiến lược chăm sóc sức khỏe lấy con người làm trung tâm. Đưa bác sĩ về gần dân, gắn bó lâu dài với từng hộ gia đình, chính là cách giúp hệ thống y tế trở nên nhân văn, hiệu quả và bền vững. Trong tương lai gần, mỗi người dân sẽ có một “người bạn đồng hành” ngay tại trạm y tế xã, phường và điều đó bắt đầu từ hôm nay - từ từng bước triển khai thực chất mô hình y học gia đình.