Số hóa dữ liệu tiếng chim hót góp phần bảo tồn đa dạng sinh học
ĐNO - Ứng dụng Merlin Bird ID, một trong những ứng dụng nhận dạng chim phổ biến nhất thế giới, sắp trở thành nguồn tài nguyên vô giá đối với giới khoa học khi dữ liệu âm thanh từ nền tảng này được tích hợp vào eBird, cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học lớn nhất hành tinh.
Theo The Guardian, Phòng thí nghiệm nghiên cứu chim Cornell (Cornell Lab for Ornithology) đang lên kế hoạch cho một bản cập nhật lớn, cho phép tự động đồng bộ dữ liệu nhận dạng âm thanh do người dùng ghi nhận từ Merlin Bird ID sang hệ thống eBird.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh các tổ chức bảo tồn và giới khoa học nỗ lực tìm kiếm phương pháp tối ưu nhằm theo dõi suy giảm đa dạng sinh học.
Số liệu từ Tổ chức bảo tồn chim Anh (British Trust for Ornithology) cho thấy, tổng số lượng chim ở Anh đã giảm hơn 70 triệu con trong 50 năm qua do việc mất môi trường sống và biến đổi khí hậu.
Ra mắt vào năm 2021 bởi Phòng thí nghiệm nghiên cứu chim Cornell, Merlin Bird ID nhanh chóng trở thành ứng dụng nhận dạng chim miễn phí phổ biến nhất thế giới.
Với tính năng “Sound ID” ứng dụng công nghệ học máy (machine learning), Merlin Bird ID có khả năng phân tích và nhận diện tiếng chim hót gần như tức thời, đi kèm hình ảnh trực quan cho từng loài.
Ứng dụng này hiện có thể nhận dạng 2.066 loài chim, bao gồm hầu hết các loài tại Mỹ, Canada và châu Âu, cũng như các loài phổ biến taị Ấn Độ cùng khu vực Trung và Nam Mỹ.
Đến nay, ứng dụng có hơn 40 triệu lượt tải xuống tại 240 quốc gia, tăng mạnh so với mốc 33 triệu lượt vào tháng 12 năm ngoái.
Trong đó, Vương quốc Anh là thị trường lớn thứ hai, với gần 2 triệu người dùng tính đến tháng 5 năm nay. Các quốc gia khác như Canada, Đức, Pháp, Tây Ban Nha và Hà Lan liên tục nằm trong 10 quốc gia dẫn đầu về số lượng người dùng.
Trong khi Merlin đóng vai trò là công cụ tiếp cận, eBird lại là một trong những dự án khoa học công dân về đa dạng sinh học lớn nhất thế giới.
Được thành lập từ năm 2002 nhằm thu thập các quan sát từ cộng đồng để xây dựng nền tảng khoa học môi trường quy mô lớn, eBird hiện lưu trữ hơn 2 tỷ bản ghi dữ liệu.
Việc liên kết hai nền tảng này đồng nghĩa với việc hàng triệu khoảnh khắc lắng nghe tiếng chim của người dân tại sân nhà, công viên hay trên các cung đường trekking sẽ được chuyển hóa thành các hồ sơ có cấu trúc.
Mục tiêu của Cornell là tối giản hóa quy trình chuyển giao dữ liệu âm thanh vào hệ thống giám sát diện rộng, giúp các nhà nghiên cứu theo dõi quần thể chim sát sao hơn, đặc biệt là tại những khu vực có địa hình hiểm trở mà các cuộc khảo sát truyền thống khó tiếp cận.
Việc kết nối các phát hiện thời gian thực của Merlin với cơ sở dữ liệu toàn cầu của eBird cung cấp cho các nhà khoa học một nguồn dữ liệu mới mạnh mẽ để theo dõi xu hướng quần thể và hướng dẫn các hành động bảo tồn.
Bà Jessie Barry, một trong những người điều hành dự án Merlin, cho biết: “Nguồn dữ liệu tích hợp này là cơ sở để tạo ra các công cụ có thể được sử dụng để thúc đẩy tiến trình bảo tồn, truyền cảm hứng cho công chúng và cung cấp thông tin nền tảng cho các chiến lược quản lý sinh thái”.
Bằng cách kết nối một ứng dụng đại chúng với mạng lưới cơ sở dữ liệu toàn cầu, Cornell đang biến những thói quen thư giãn ngẫu nhiên thành một quy trình nghiên cứu khoa học trực tiếp.
Giờ đây, việc bấm nút nhận diện một tiếng chim hót không chỉ đơn thuần là để thỏa mãn trí tò mò của người yêu thiên nhiên, mà còn góp chút sức lực giúp các nhà khoa học định hình bức tranh thay đổi của thế giới hoang dã, từ đó xác định chính xác những tọa độ cần ưu tiên bảo tồn nhất.