Châu Âu dẫn đầu toàn cầu về cải thiện môi trường
Châu Âu đạt bước tiến ngoạn mục khi có đến 19/20 quốc gia tại khu vực dẫn đầu bảng xếp hạng về Chỉ số hiệu suất môi trường (EPI), nhờ áp dụng năng lượng tái tạo và cắt giảm đáng kể khí thải nhà kính.
Dấu ấn Estonia
Theo bảng xếp hạng EPI của ĐH Yale và ĐH Columbia (Mỹ), Estonia một lần nữa được vinh danh sau nỗ lực mạnh mẽ nhằm giảm lượng khí thải và bảo vệ hệ sinh thái tại vùng Bắc Âu. Estonia là quốc gia tiên phong trong số 177 quốc gia trên toàn thế giới, theo EPI.
Theo Euronews, những năm gần đây, Estonia giảm đáng kể sự phụ thuộc vào sản xuất điện từ đá phiến dầu, chủ yếu nhờ tận dụng hiệu quả nguồn năng lượng mặt trời. Đá phiến dầu, loại đá trầm tích giàu năng lượng và là nguồn sản xuất điện chính tại Estonia nhưng tiêu tốn nhiều tài nguyên nước, trong khi phát thải carbon cao hơn mức trung bình của các loại nhiên liệu hóa thạch như dầu mỏ và khí tự nhiên.
Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) xác nhận, Estonia đang hướng tới việc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi năng lượng sạch với mục tiêu sử dụng 100% điện năng từ nguồn năng lượng tái tạo vào năm 2030. Đây là một phần trong mục tiêu rộng lớn hơn của Estonia nhằm đạt trung hòa khí hậu vào năm 2050.
Cạnh đó, hơn 50% diện tích đất liền của Estonia bao phủ bởi rừng và vùng đất ngập nước được bảo vệ, là nơi sinh sống của hơn 300 loài chim. Nói cách khác, thiên nhiên bao quanh đất nước nhỏ bé Estonia với tổng dân số chỉ gần 1,35 triệu người. Trong đó, thủ đô Tallinn nổi tiếng với không khí trong lành, tỷ lệ cây xanh cao và giao thông công cộng thân thiện với môi trường.
Giám đốc dự án EPI Zach Wendling: “Esonia đạt được mức giảm 40% lượng khí thải nhà kính. Song, cả Estonia và các quốc gia khác nếu đặt mục tiêu duy trì quỹ đạo hướng tới phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, cần nỗ lực liên tục với các chiến lược táo bạo hơn và kế hoạch tham vọng hơn”, theo Guardian.
Lưu trữ năng lượng tái tạo
Châu Âu là một trong những khu vực dẫn đầu toàn cầu về năng lượng tái tạo. Theo thống kê của Ủy ban châu Âu (EC), 46% điện năng của EU đến từ năng lượng sạch trong quý 1/2026, tăng từ 42,7% của cùng kỳ năm ngoái. Đáng chú ý, điện gió là nguồn điện tái tạo chính tại EU, chiếm 44,9%, thủy điện đứng thứ hai với 28,0%, tiếp theo là điện mặt trời với 17,3%.
Tháng 6 vừa qua, các bộ trưởng năng lượng Liên minh châu Âu (EU) ký thỏa thuận ba bên đầu tiên về lưu trữ năng lượng, với sự tham gia của các quốc gia thành viên, doanh nghiệp sản xuất và tiêu thụ năng lượng tái tạo, và các tổ chức tài chính. Theo đó, 22 thành viên EU cam kết bổ sung từ 30 - 35 GW công suất lưu trữ mới vào năm 2028, góp phần hiện thực hóa mục tiêu đạt khoảng 200 GW vào năm 2030, so với khoảng 55 GW hiện nay. Thỏa thuận nhằm mở rộng năng lực lưu trữ năng lượng, tăng cường khai thác và sử dụng năng lượng xanh, giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch, cắt giảm khí thải, cũng như đẩy mạnh an ninh năng lượng của châu Âu.
Thành tích EPI của châu Âu được xem là “chất xúc tác” thúc giục các nước khu vực cũng như trên thế giới hành động mạnh mẽ hơn để giảm thiểu khí thải nhà kính, ứng phó biến đổi khí hậu trong khi diễn tiến khí hậu gây thời tiết cực đoan như nắng nóng và lũ lụt đang bao trùm tại nhiều quốc gia trên thế giới, đặc biệt nghiêm trọng tại châu Âu.
Ngoại trừ Nhật Bản (châu Á) ở vị trí 16, có đến 19/20 quốc gia châu Âu nằm trong Top 20 của EPI 2026 gồm: Estonia, Luxembourg, Vương quốc Anh, Phần Lan, Hà Lan, Đức, Pháp, Na Uy, Thụy Điển, Áo, Đan Mạch, Tây Ban Nha, Hy Lạp, Slovenia, Thụy Sĩ, Séc, Bồ Đào Nha, Slovakia và Ba Lan.
EPI xếp hạng các quốc gia trên toàn cầu dựa trên cam kết đối với sự bền vững. Chỉ số này sử dụng dữ liệu từ các viện nghiên cứu, tổ chức quốc tế và các nhà thu thập thông tin uy tín như Viện Tài nguyên thế giới (WRI) và Chương trình quan sát Trái đất Copernicus của EU. Bảng xếp hạng tập trung vào 47 chỉ số khác nhau chia thành 12 danh mục, gồm giảm thiểu biến đổi khí hậu, cải thiện chất lượng không khí, tài nguyên nước và đa dạng sinh học.