Văn hóa

Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng triển lãm chuyên đề “Dấu ấn văn hóa Chăm ở Lâm Đồng”

ĐOÀN HẠO LƯƠNG 22/07/2026 10:17

ĐNO - Từ ngày 24/7 đến 24/8, Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng phối hợp Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng tổ chức triển lãm chuyên đề “Dấu ấn văn hóa Chăm ở Lâm Đồng” tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng.

Bao tang dieu khac
Đại lễ cúng tạ ơn các vị thần linh trong Lễ hội Katé. Ảnh: Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng

Triển lãm trưng bày khoảng 30 hiện vật và 100 hình ảnh, tập trung hai chủ đề chính: Di sản kiến trúc - điêu khắc và Đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người Chăm tại Lâm Đồng. Qua đó, công chúng có thể tiếp cận trực quan, sinh động các giá trị văn hóa Chăm trong dòng chảy không gian văn hóa miền Trung - Tây Nguyên.

Tại khu vực sân vườn, triển lãm giới thiệu hệ thống 9 di tích kiến trúc Chăm cấp tỉnh và quốc gia, tiêu biểu là cụm tháp Pô Sah Inư, tháp Pô Dam, cùng hệ thống thánh đường Hồi giáo Bàni và các phế tích khảo cổ quan trọng.

Song song đó, nghệ thuật điêu khắc Chăm được tôn vinh qua những hiện vật quý từ Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng, trọng tâm là Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc với các vương miện vàng tinh xảo của vua và hoàng hậu. Đặc biệt, hai Bảo vật quốc gia là Linga vàng (tháp Pô Dam) và tượng Avalokitesvara (Bắc Bình) cũng được giới thiệu, khẳng định trình độ tạo hình, kỹ thuật kim hoàn thượng thừa và giá trị đặc sắc của văn hóa Champa trong tiến trình lịch sử.

Bên cạnh đó, triển lãm phác họa bức tranh sinh động về đời sống hai cộng đồng Chăm Bàlamôn (Ahiér) và Chăm Bàni (Awal) - những nhóm cư dân chung cội nguồn văn hóa nhưng mang sắc thái tín ngưỡng riêng biệt. Các nghi lễ vòng đời và lễ hội truyền thống như: lễ trưởng thành, cưới hỏi, tang ma, lễ nhập Kut, cùng hội Katê, Ramâwan, Rija Nâgar được tái hiện sắc nét, phản ánh đời sống tinh thần phong phú qua nhiều thế hệ. Hệ thống tư liệu này giúp công chúng hiểu sâu hơn về vai trò của chế độ mẫu hệ, cộng đồng làng (palei) và tín ngưỡng tổ tiên trong đời sống người Chăm.

Lâm Đồng hiện là nơi định cư của cộng đồng người Chăm đông đảo, đồng thời lưu giữ hệ thống di sản kiến trúc và điêu khắc giá trị đặc biệt. Sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, các vùng cư trú truyền thống của người Chăm thuộc tỉnh Bình Thuận trước đây nay thuộc địa giới tỉnh Lâm Đồng, tạo nên một không gian văn hóa Chăm trù phú với hơn 43.300 người sinh sống tập trung tại nhiều địa phương.

Thông qua sự kiện, Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng và Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng kỳ vọng mang đến góc nhìn toàn diện về di sản Chăm tại địa phương, khẳng định đây là một phần không thể tách rời của không gian văn hóa Champa miền Trung - Tây Nguyên. Triển lãm đồng thời lan tỏa các giá trị lịch sử, nghệ thuật vào đời sống đương đại, hướng tới mục tiêu bảo tồn và phát huy di sản gắn liền với phát triển du lịch bền vững.

ĐOÀN HẠO LƯƠNG