Cha mẹ học lại, con được gì?

Chính những trải nghiệm ấy đang tạo nên một cách giáo dục mới trong nhiều gia đình hiện nay.

Đến lớp sau giờ làm

Hằng ngày, sau giờ làm việc hành chính, chị Hà Thị Như Liên (phường Cẩm Lệ) lại có mặt tại lớp học văn bằng 2 của Trường Đại học Ngoại ngữ (Đại học Đà Nẵng). Lớp học có nhiều sinh viên còn rất trẻ nhưng chị không thấy mình lạc nhịp. Điều khiến chị quan tâm hơn cả là làm sao giữ được thói quen học đều đặn mỗi ngày giữa guồng quay công việc, con cái và những trách nhiệm không tên của người phụ nữ đã có gia đình.

Là nhân viên y tế, chị Liên cho biết việc học đối với chị chưa bao giờ dừng lại. Công việc chuyên môn đòi hỏi phải cập nhật kiến thức mới, trong đó tiếng Anh là công cụ quan trọng để tiếp cận tài liệu chuyên môn quốc tế. Nhưng có một lý do khác khiến chị quyết định quay lại lớp học, đó là ba cô con gái đang ở độ tuổi mầm non và tiểu học. Chị thấy mình cần chuẩn hóa trình độ ngoại ngữ để đồng hành tốt cùng các con trong quá trình học tập.

Chị Liên nhớ lại, những ngày đầu đi học không hề dễ dàng. Sau giờ làm, chị vội về nhà, sắp xếp việc gia đình rồi tiếp tục đến lớp. Có những buổi đi học về đến nhà muộn, con đã tự ăn uống, học bài xong. Áp lực thi cử, bài tập và cảm giác học chậm hơn so với các bạn trẻ cùng lớp đôi lúc khiến chị mệt mỏi, nhưng chị không nghĩ đến chuyện bỏ cuộc.

Điều giữ chị Liên ở lại với lớp học không chỉ là nhu cầu công việc, mà còn là niềm yêu thích học hỏi. Chị thích cảm giác được gặp gỡ những người làm nhiều ngành nghề khác nhau, được khám phá những điều mới và thấy mình vẫn còn có thể tiến lên. “Tôi mong nhất không phải là các con thấy mẹ học tiếng Anh, mà là các con hiểu rằng học tập là hành trình suốt đời. Học không chỉ để lấy bằng cấp, mà để thích ứng với sự thay đổi của thời đại và làm chủ cuộc sống của mình”, chị Liên chia sẻ.

Gia đình cùng nuôi dưỡng sự học

Cũng giống như chị Như Liên, được đi học là niềm vui của chị Nguyễn Thị Hồng Phượng (phường An Hải). Ở tuổi ngoài 40, chị Phượng có hơn 16 năm làm việc tại Trường Mầm non Tư thục Thiên Nga (phường Cẩm Lệ). Hiện chị đang theo học lớp Kỹ thuật chế biến món ăn tại Trường Cao đẳng Đà Nẵng để nâng cao trình độ chuyên môn.

Một ngày của chị Phượng bắt đầu từ khoảng 4 giờ 30 sáng. Đến chiều về nhà, chị tranh thủ nấu ăn rồi lại vội đến lớp lúc 18 giờ. Học xong, khoảng 20 giờ chị mới về tới nhà. Có thời điểm chị chuyển chỗ ở xa trường hơn 10km nhưng vẫn đều đặn đến lớp. Ban đầu chị cũng thấy ngại, nhất là những hôm mưa gió. Nhưng chỉ sau khoảng một tháng, cảm giác ấy dần biến mất. Bởi với chị đi học là niềm vui nên 2 năm qua, chị hầu như không nghỉ buổi học nào. Đi học về chị Phượng vẫn miệt mài làm bài tập, ôn bài trước kỳ thi, thậm chí còn hỗ trợ các bạn cùng lớp khi cần làm bài tập nhóm.

Chị Phượng chia sẻ, con trai chị năm nay đã 20 tuổi, thấy mẹ vừa đi làm vừa đi học, cậu thường động viên mẹ. Với chị, đó là niềm vui lớn hơn cả điểm số. “Tôi vẫn nói với con rằng mẹ tuổi này còn cố gắng học được, thì con càng phải cố gắng hơn, tôi muốn con hiểu rằng học là quá trình nỗ lực lâu dài”, chị Phượng nói.

Nhiều chuyên gia giáo dục cho rằng trẻ tiếp nhận bài học từ hành vi của người lớn nhanh hơn những lời nhắc nhở hằng ngày. Khi thấy bố mẹ kiên nhẫn học, trẻ sẽ hiểu rằng không ai giỏi ngay từ đầu và việc học luôn bắt đầu từ những bước nhỏ. Điều tác động đến con trẻ không phải là câu nói “phải học” mà là hình ảnh cha mẹ cũng đang học bền bỉ mỗi ngày. Khi cả gia đình cùng học hỏi, sự học không còn là nhiệm vụ riêng của trẻ nhỏ mà trở thành sự sẻ chia và kết nối giữa các thế hệ.

Câu chuyện của chị Như Liên hay chị Hồng Phượng không còn là trường hợp hiếm. Tại nhiều cơ sở đào tạo ở Đà Nẵng, số người trong độ tuổi từ 35-50 quay lại học đang có xu hướng tăng lên theo từng năm, dù chưa phải là những con số quá lớn nhưng việc học nghề hay học kỹ năng đang được nhiều người quan tâm, chú trọng.

Ông Nguyễn Đoàn Anh Vũ, Phó trưởng phòng Đào tạo - Công tác học sinh, sinh viên, Trường Cao đẳng Đà Nẵng cho biết, vài năm gần đây số học viên trong độ tuổi 35-50 đăng ký học nghề ngắn hạn, nâng cao trình độ hoặc học kỹ năng mới có xu hướng tăng. Nếu năm 2023 chỉ có khoảng 5 học viên thuộc nhóm tuổi này thì năm 2024 đã tăng lên gần 30 người. Dù con số chưa lớn, xu hướng quay lại học tập của người trưởng thành ngày càng rõ nét, trong đó nghề Kỹ thuật chế biến món ăn thu hút nhiều học viên nhất.

Theo ông Vũ, nhiều học viên quay lại lớp học với mong muốn bổ sung năng lực nghề nghiệp, tìm kiếm một môi trường làm việc phù hợp hơn và tạo thêm nguồn thu nhập cho gia đình. Vì đều đang đi làm nên họ thường tranh thủ học vào buổi tối, sau khi kết thúc công việc và lo xong việc nhà. Với nhóm học viên này, thử thách lớn nhất không nằm ở tuổi tác mà ở việc bắt nhịp với công nghệ. Sau hàng chục năm rời ghế nhà trường, không ít người phải học lại từ đầu cách học trực tuyến, nộp bài qua ứng dụng, tra cứu tài liệu số hay sử dụng những công cụ học tập mới. Tuy vậy, chính sự chăm chỉ, nghiêm túc và tinh thần không ngại bắt đầu lại đã giúp họ kiên trì theo đuổi việc học đến cùng.

THU HÀ