Quy trình xét công nhận xã nông thôn mới
Quyết định số 19/2026/QĐ-TTg ngày 28/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ quy định, để được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới, cấp xã phải trải qua quy trình xét công nhận công khai, dân chủ, minh bạch gồm 5 bước.
Theo đó, bước 1 xã phải tự đánh giá kết quả thực hiện bằng lập báo cáo kết quả xây dựng nông thôn mới và chuẩn bị hồ sơ, tài liệu chứng minh.
Bước 2, các sở, ngành cấp tỉnh thẩm tra với việc những cơ quan phụ trách từng tiêu chí sẽ kiểm tra thực tế, xác nhận xã đạt hay chưa đạt.
Bước 3 công khai báo cáo để nhân dân biết và góp ý; báo cáo phải được niêm yết công khai tại trụ sở UBND xã; nhà văn hóa thôn, bản; hệ thống truyền thanh xã; các kênh thông tin địa phương với thời gian công khai tối thiểu 10 ngày.
Bước 4, cấp xã phải lấy ý kiến về sự hài lòng của người dân và đây là bước bắt buộc trước khi đề nghị công nhận.
Bước 5, hội đồng thẩm định cấp tỉnh họp xét, nếu đủ điều kiện sẽ tham mưu chủ tịch UBND cấp tỉnh ban hành quyết định công nhận.
Một nội dung đáng chú ý là sau khi được công nhận, xã vẫn phải tiếp tục duy trì tiêu chí. Nếu xã xuống chất lượng, không còn đạt chuẩn thì có thể bị thu hồi quyết định công nhận. Điều này giúp tránh tình trạng “chạy theo thành tích”.
Quyết định số 19/2026/QĐ-TTg cho thấy xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 sẽ chuyển mạnh từ số lượng sang chất lượng, từ “đạt chuẩn” sang “phát triển bền vững”. Trong đó, người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà cũng là người trực tiếp đánh giá kết quả. Việc xét công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới sẽ lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo trung tâm.