Đổi mới phương thức lãnh đạo, chuyển động từ tư duy - Kỳ 1: Nền tảng cho sự phát triển

KỲ 1: NỀN TẢNG CHO SỰ PHÁT TRIỂN

Ở Đà Nẵng, nhịp vận hành của bộ máy mới sau hơn một năm đã đi vào ổn định. Những quy trình được rút gọn, sự phối hợp giữa các cơ quan chặt chẽ hơn, việc giải quyết công việc nhanh hơn và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ ngày càng được đề cao đang tạo nên những chuyển động tích cực ngay từ cơ sở.

Mô hình mới với những yêu cầu mới

Đà Nẵng bước vào vận hành mô hình mới trên nền tảng nhiều năm liên tục là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về cải cách hành chính, xây dựng chính quyền điện tử và chuyển đổi số. Chính vì vậy, kỳ vọng của người dân không chỉ dừng ở việc tinh gọn bộ máy, mà còn ở nền hành chính phục vụ nhanh hơn, minh bạch hơn và gần dân hơn. Đó vừa là lợi thế, vừa là động lực để thành phố tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Thực tiễn vận hành mô hình chính quyền tại Đà Nẵng sau ngày 1/7/2025 cho thấy một yêu cầu rất rõ: mô hình mới đòi hỏi cách lãnh đạo mới, phù hợp với yêu cầu của nền quản trị hiện đại: nhanh hơn, minh bạch hơn, gần dân hơn; phát huy tính chủ động của chính quyền địa phương các cấp; đề cao trách nhiệm người đứng đầu và lấy hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo.

Sự thay đổi ấy không diễn ra trong điều kiện bình thường mà gắn với yêu cầu rất cao về tốc độ và chất lượng phục vụ. Sau khi vận hành mô hình mới, khối lượng công việc ở cấp xã, phường tăng lên rõ rệt; nhiều nhiệm vụ trước đây do cấp trung gian đảm nhiệm nay được chuyển trực tiếp xuống cơ sở. Điều đó đòi hỏi cấp ủy không chỉ lãnh đạo đúng mà còn phải lãnh đạo kịp thời, sát thực tiễn và đủ linh hoạt để xử lý những vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở.

Đây vừa là phép thử đối với năng lực tổ chức thực hiện và khả năng thích ứng của cả hệ thống chính trị, đồng thời là cơ hội để nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng, tạo động lực để mô hình chính quyền địa phương 2 cấp phát huy hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển của thành phố trong giai đoạn mới.

“

Điều người dân cảm nhận rõ nhất không phải là bộ máy đã thay đổi như thế nào, mà là chất lượng phục vụ đã thay đổi ra sao. Mỗi hồ sơ được giải quyết nhanh hơn, mỗi phản ánh được tiếp nhận kịp thời hơn, mỗi quyết định sát thực tiễn hơn chính là minh chứng sinh động cho hiệu quả đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng.

Tại các xã, phường mới sau khi sắp xếp, khối lượng công việc tăng lên đáng kể. Từ tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính đến xử lý các vấn đề dân sinh, nhiều nhiệm vụ được giải quyết ngay tại cơ sở thay vì phải qua nhiều cấp trung gian như trước. Thực tiễn ấy đòi hỏi cấp ủy phải đổi mới cách lãnh đạo theo hướng sâu sát hơn, kịp thời hơn và trao quyền mạnh mẽ hơn cho chính quyền cơ sở. Đây mới là yếu tố quyết định để chủ trương nhanh chóng đi vào cuộc sống.

Thực tế cho thấy, cùng với kiện toàn tổ chức, nhiều địa phương đã chủ động rà soát quy trình làm việc, đẩy mạnh phân cấp, tăng cường ứng dụng công nghệ số và đề cao trách nhiệm của người đứng đầu. Điều đáng ghi nhận không chỉ nằm ở những quy trình được rút gọn hay thời gian giải quyết công việc được rút ngắn, mà còn ở sự chuyển biến trong tư duy điều hành: từ xử lý công việc theo lối hành chính sang giải quyết vấn đề trên tinh thần phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Đó cũng chính là yêu cầu cốt lõi của đổi mới phương thức lãnh đạo. Cấp ủy không làm thay chính quyền, mà tập trung vào những vấn đề có tính chiến lược: xác định mục tiêu, định hướng phát triển, kiểm tra việc thực hiện và kịp thời tháo gỡ những điểm nghẽn nảy sinh từ thực tiễn. Khi quyền hạn được giao rõ hơn cho chính quyền cơ sở, vai trò lãnh đạo của Đảng không giảm đi mà được thể hiện sâu sắc hơn ở năng lực định hướng, khả năng quy tụ và sức mạnh tổ chức thực hiện.

Nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân

Thực tế ở Đà Nẵng cho thấy, khi quyền chủ động được mở rộng, nhiều địa phương linh hoạt giải quyết công việc ngay tại cơ sở thay vì chờ xin ý kiến nhiều cấp như trước. Càng giao quyền nhiều, yêu cầu kiểm tra, giám sát càng phải chặt chẽ. Đổi mới phương thức lãnh đạo vì thế không chỉ là trao thêm quyền, mà còn thiết lập cơ chế để quyền lực luôn đi cùng trách nhiệm.

Mỗi quyết định của cấp cơ sở giờ đây không chỉ phản ánh trình độ quản lý mà còn thể hiện bản lĩnh chính trị, tinh thần trách nhiệm và đạo đức công vụ của đội ngũ cán bộ, đảng viên. Vì vậy, đổi mới phương thức lãnh đạo phải đi liền với xây dựng đội ngũ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát để mọi quyền lực đều được thực thi đúng quy định và chịu sự giám sát của nhân dân.

Ngay từ những ngày đầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều cấp ủy, chính quyền đã không chờ bộ máy ổn định rồi mới đổi mới, mà chủ động thích ứng bằng tinh thần hành động quyết liệt và trách nhiệm. Ở nhiều xã, phường, cách thức điều hành đã có những thay đổi rõ rệt. Người đứng đầu dành nhiều thời gian hơn cho cơ sở, trực tiếp chỉ đạo giải quyết những vấn đề phát sinh thay vì chỉ xử lý qua các tầng nấc trung gian. Các cuộc họp được tinh gọn, quy trình phối hợp linh hoạt hơn, nhiều thủ tục hành chính được giải quyết ngay tại cơ sở. Những thay đổi ấy đã tạo ra sự chuyển động tích cực trong hoạt động của bộ máy và từng bước nâng cao chất lượng phục vụ người dân.

Điều đáng chú ý hơn là sự đổi mới không chỉ diễn ra ở cách làm, mà còn ở tư duy lãnh đạo. Nếu trước đây có lúc việc chỉ đạo còn nặng về xử lý công việc cụ thể thì nay trọng tâm chuyển sang định hướng, phân công rõ trách nhiệm, tăng cường kiểm tra và kịp thời tháo gỡ những khó khăn nảy sinh từ thực tiễn. Đó là bước chuyển cần thiết để chính quyền cơ sở phát huy tính chủ động, đồng thời nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong tổ chức thực hiện.

Những chuyển động ấy không phải ngẫu nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng nền hành chính hiện đại, chính quyền điện tử và chuyển đổi số mà Đà Nẵng đã theo đuổi trong nhiều năm qua. Từ Tổng đài 1022, các nền tảng góp ý trực tuyến đến mở rộng dịch vụ công trên môi trường số, thành phố đã tạo thêm nhiều kênh để người dân phản ánh, giám sát và đồng hành với chính quyền.

Những công cụ ấy không thay thế vai trò của người lãnh đạo, nhưng giúp việc lãnh đạo dựa trên dữ liệu, phản hồi của người dân và yêu cầu của thực tiễn. Việc khai thác đồng bộ các nền tảng số cũng góp phần rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan và hỗ trợ vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp hiệu quả hơn.

Khát vọng xây dựng Đà Nẵng trở thành đô thị sinh thái, hiện đại, thông minh và đáng sống không chỉ được quyết định bởi tốc độ phát triển kinh tế hay những công trình mới, quan trọng hơn, đó còn là chất lượng quản trị, là hiệu quả phục vụ của bộ máy hành chính và là niềm tin của người dân đối với sự lãnh đạo của Đảng. Vì vậy, đổi mới phương thức lãnh đạo trong vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là nền tảng cho mục tiêu phát triển lâu dài của thành phố.

TS. NGUYỄN NỮ ĐOÀN VY