“Mùa vàng” của những cuốn sách mới
ĐNO - Cuối hè, người dân Pháp hân hoan chào đón “mùa thu văn học”. Hàng trăm tiểu thuyết đồng loạt ra mắt, đưa hiệu sách trở thành điểm hẹn và văn chương tiếp tục hiện diện trong nhịp sống đô thị.
Mùa sách sôi động
Theo Euronews, Pháp đang bước vào mùa sách văn học Pháp 2026, hay còn gọi là “rentrée littéraire”. Đây được xem là một trong những sự kiện đặc trưng của đời sống xuất bản của quốc gia này.
Từ cuối mùa hè đến tháng 10/2026, khoảng 461 tiểu thuyết sẽ được đưa đến các hiệu sách, trong đó có 344 tác phẩm của các tác giả Pháp, cho thấy quy mô đặc biệt của mùa xuất bản lớn nhất châu Âu.
Với giới xuất bản và các nhà sách, sự kiện này không đơn thuần là thời điểm đưa sách mới ra thị trường. Đó là lúc văn chương được đưa trở lại trung tâm của đời sống công chúng, khi truyền thông, độc giả, nhà xuất bản và các giải thưởng cùng hướng sự chú ý vào những tác phẩm mới.
Với du khách, đây cũng là lát cắt đáng chú ý để khám phá Pháp. Thay vì chỉ tìm đến các bảo tàng, quảng trường hay công trình nổi tiếng, du khách có thể bước vào hiệu sách, theo dõi buổi giao lưu với tác giả, khám phá những khu phố gắn với đời sống văn chương hoặc tìm mua một cuốn sách mới để hiểu thêm về quốc gia này.
Theo Trung tâm Sách quốc gia Pháp (CNL), năm 2025, 63% số người Pháp cho biết đã đọc ít nhất 5 cuốn sách trong 12 tháng, cho thấy sách vẫn giữ vị trí đáng kể trong đời sống văn hóa.
Sức hút lan tỏa khắp châu Âu
Nhiều quốc gia châu Âu khác cũng có những thời điểm tập trung xuất bản và quảng bá sách, nhưng mức độ và cách tổ chức khác nhau.
Tại Thụy Sĩ, ngày càng nhiều nhà xuất bản điều chỉnh lịch phát hành để bắt nhịp với “rentrée littéraire”, một phần nhằm tăng khả năng tiếp cận thị trường Pháp. Theo nhà báo văn học Nicolas Julliard của RTS, một số tác phẩm Thụy Sĩ thậm chí được đưa vào các danh sách giải thưởng văn học tại Pháp.
Tây Ban Nha gọi thời điểm này là “mùa xuất bản mùa thu”. Các nhà xuất bản thường tập trung những đầu sách quan trọng vào đầu tháng 9 và tổ chức nhiều sự kiện hấp dẫn.
Tại Đức, cuối hè cũng là thời điểm của “mùa sách” hay “mùa văn học” với tên gọi Bücherherbst hoặc Literaturherbst. Các đầu sách mới được truyền thông giới thiệu mạnh trước khi thị trường bước vào Hội chợ sách Frankfurt vào tháng 10. Đây là một trong những sự kiện quan trọng nhất của ngành xuất bản quốc tế; đồng thời là nơi trao Giải thưởng sách Đức.
Đối với người dân Iceland, lễ Giáng sinh sẽ không còn ý nghĩa nếu thiếu đi hình ảnh những chồng sách chất đầy dưới gốc cây thông. Từ năm 1945, phong tục “Jolabokaflod” (Cơn lũ sách Giáng sinh) đã trở thành truyền thống được yêu thích ở Iceland vào mỗi mùa Giáng sinh.
Vào thời điểm này, người dân ở Iceland thường tặng nhau những cuốn sách, rồi quây quần bên lò sưởi, tận hưởng những buổi tối yên bình cùng những trang tiểu thuyết mới “ra lò”, đặc biệt là truyện trinh thám. Truyền thống văn học của Iceland phát triển từ cách đây khoảng 900 năm, trong đó kho tàng truyện dân gian được ví như “viên ngọc quý” của làng văn học thế giới.
Trong khi đó, Anh có một phiên bản rất khác nhưng cũng đặc biệt ấn tượng: Ngày hội sách “Siêu thứ Năm” (Super Thursday). Vào một ngày thường rơi vào thứ Năm đầu tiên hoặc thứ Hai của tháng 10, hàng trăm đầu sách mới cùng lúc xuất hiện tại các hiệu sách.
Những cách tổ chức khác nhau cho thấy sách vẫn giữ vị trí đáng kể trong đời sống văn hóa châu Âu, dẫu thói quen đọc đang chịu sức ép ngày càng lớn từ môi trường số. Đáng nói, mỗi quốc gia đang biến sách thành một phần của không gian công cộng theo cách riêng, từ mùa xuất bản, hội chợ sách đến những tập quán văn hóa.
Giữa nhịp sống số hối hả, những mùa sách cho thấy văn chương vẫn có sức hút. Và với du khách, đôi khi hiểu một vùng đất không bắt đầu từ danh thắng, mà từ những câu chuyện được viết về nơi ấy.