Đổi hướng tìm đầu ra cho sản phẩm
Kỹ năng số, gian hàng và sản phẩm chế biến mở cơ hội tiếp cận người mua, đồng thời buộc nông dân phải quan atâm sớm hơn đến phản hồi của khách, chất lượng và khả năng giữ kênh tiêu thụ ổn định.
Học lại cách bán hàng
Cuối tháng 8 vừa qua, sân vận động Gò Dỗi (xã Duy Xuyên) trở nên rộn ràng khi có gần 40 gian hàng nông sản, sản phẩm OCOP và sản phẩm đặc trưng được nông dân địa phương dựng lên. Tại mỗi gian hàng là một hệ thống để người bán giới thiệu sản phẩm và tương tác với khách qua mạng xã hội.
Những gì diễn ra ở trên là phần thực hành sau khi Hội Nông dân xã tổ chức hướng dẫn bán hàng trên sàn điện tử và livestream.
Ông Lê Nho Dân, Chủ tịch Hội Nông dân xã Duy Xuyên cho biết, chọn phương thức tổ chức gian hàng như hội chợ để người dân thực hành kỹ năng vừa học trên sản phẩm của mình và quan sát phản ứng của khách. “Hội viên học xong thì thực hành livestream ngay tại gian hàng của mình, vừa giới thiệu sản phẩm, vừa tương tác với người xem và tập cách bán hàng trên môi trường số”, ông Dân nói.
Bà Phạm Thị Nhân, chủ thể OCOP trứng gà ác Hảo Nhân (xã Duy Xuyên) chia sẻ: “Việc đứng trước điện thoại giới thiệu hàng hóa vẫn mới với người vốn quen sản xuất. Được hướng dẫn rồi thực hành tại chỗ ngay sau đó trước khách hàng thật, tôi hiểu hơn cách giới thiệu sao cho khách dễ nghe, câu hỏi nào cần trả lời kỹ và phải giữ liên hệ với người đã quan tâm”.
Ở xã Phú Thuận, trải nghiệm thị trường đến từ Hội chợ nông nghiệp thành phố lần thứ VI, diễn ra vào giữa tháng 7 vừa qua tại phường Hòa Khánh.
Những sản phẩm như bánh tráng, bánh thuẫn, kẹo đậu phụng, bưởi và dứa mật của nông dân xã được trưng bày tại hội chợ thu hút khách hàng đến mua sắm. Chưa kết thúc hội chợ nhưng đơn vị xã Phú Thuận đã bán được hơn 150kg bánh tráng và bưởi, hơn 100kg bánh thuẫn và kẹo đậu phụng đã được tiêu thụ, một số mặt hàng phải bổ sung vì lượng khách mua vượt dự kiến.
Bà Lê Thị Ánh, Chủ tịch Hội Nông dân xã Phú Thuận cho rằng, những phản hồi tại gian hàng có giá trị với hộ sản xuất nhỏ khi họ bắt đầu tính chuyện đưa hàng ra ngoài địa bàn.
“Đi hội chợ, bà con biết khá nhanh sản phẩm nào được khách chú ý, mức giá nào dễ chấp nhận, bao bì có thuận tiện hay chưa và khách thường hỏi gì về nguồn gốc. Những phản hồi đó rất cần cho lần sản xuất sau. Từng hộ phải ghi nhận ý kiến của khách để điều chỉnh sản phẩm, cách đóng gói và lượng hàng, rồi mới tính được cách mở rộng thị trường phù hợp”, bà Ánh nói.
Tính đầu ra từ lúc xuống giống
Ở vùng bãi bồi Gò Nổi, câu chuyện về chuẩn bị đầu ra thị trường hiện rõ qua cây ớt. Trên địa bàn xã hiện có khoảng 1.250ha đất màu, mỗi vụ thường có 300-400ha trồng ớt. Một sào (500m2) có thể mang lại khoảng 15 triệu đồng, nhưng hiệu quả này không ổn định khi giá cả liên tục biến động.
Khoảng 80-90% sản lượng ớt tươi đi qua thương lái rồi chuyển đến Huế, Thành phố Hồ Chí Minh và một số thị trường ngoài nước. Giá có lúc từ hơn 8.000 đồng/kg giảm còn khoảng 5.000 đồng, một số ruộng nếu gặp những cơn mưa đầu mùa bị ngập úng thì phải nhổ bỏ sớm.
Bà Võ Thị Lệ, Giám đốc Hợp tác xã Nông sản sạch Gò Nổi cho biết, đơn vị thành lập đầu năm 2025 với 7 thành viên, hiện làm tương ớt rim, ớt bột, muối ớt và ớt ngâm, mỗi tháng dùng gần 200kg ớt tươi.
“Tôi mong muốn ứng dụng khoa học và công nghệ cao để nâng chuỗi giá trị cây ớt. Nếu có thiết bị sấy, hút chân không và nghiên cứu thêm việc tận dụng hạt ớt, hoạt chất capsaicin thì nguyên liệu có thể dùng theo nhiều hướng, thời gian bảo quản dài hơn. Khi có thêm sản phẩm chế biến, người trồng ớt cũng có thêm lựa chọn trong lúc thị trường tươi biến động”, bà Lệ nói.
Cũng theo bà Lệ, cuối năm 2025, đối tác Hàn Quốc đến tìm hiểu mô hình. Lượng nguyên liệu gần 200kg mỗi tháng vẫn nhỏ so với vùng trồng vài trăm héc ta, nên đầu ra của cả vùng cần thêm kênh tiêu thụ lớn.
Hội Nông dân thành phố Đà Nẵng cho hay, thời gian qua, kỹ năng thị trường được hội triển khai song hành với hỗ trợ sản xuất và tìm đầu ra. Trong 6 tháng đầu năm 2026, hội tổ chức 3 lớp kinh tế tập thể cho gần 250 hội viên, cử 70 cán bộ, hội viên bồi dưỡng khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo...
Hoạt động xúc tiến thương mại được đẩy mạnh. Hội chợ trưng bày, giới thiệu và quảng bá sản phẩm nông nghiệp Đà Nẵng lần thứ VI năm 2026 thu hút 180 gian hàng với hơn 400 sản phẩm. Sau 5 ngày 4 đêm, doanh thu ước gần 5 tỷ đồng, riêng khu vực ẩm thực đạt hơn 500 triệu đồng. Qua hội chợ, nhiều chủ thể có cơ hội gặp người mua và tìm kiếm mối liên kết tiêu thụ.
Ông Nguyễn Út, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nông dân thành phố cho rằng, thông tin thị trường cần được đưa vào quyết định sản xuất. Nông dân cần tập thói quen tính thị trường ngay từ khi tính chuyện sản xuất, biết sản phẩm hướng đến nhóm khách nào, tiêu chuẩn ra sao, sản lượng bao nhiêu thì phù hợp và nên liên kết với ai.
“Hội sẽ tiếp tục hỗ trợ vốn, kỹ thuật, chuyển đổi số, kinh tế tập thể và kết nối thị trường. Sau mỗi lớp học hay phiên chợ, nông dân phải biến kiến thức thành cách làm hằng ngày, giữ được khách hàng và chủ động hơn trong quyết định sản xuất”, ông Út nói.