Nhà nước và cử tri

Đổi mới, nâng cao chất lượng tiếp xúc cử tri

VINH ANH 12/09/2026 07:30

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức tiếp xúc cử tri theo hướng linh hoạt, thiết thực. Trong đó, nâng cao chất lượng “hậu tiếp xúc” được xác định là khâu then chốt, đáp ứng sự kỳ vọng hàng đầu của cử tri.

Quang cảnh buổi tọa đàm. Ảnh: VINH ANH
Quang cảnh buổi tọa đàm. Ảnh: VINH ANH

Sáng 11/9, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đình Vĩnh và Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Phi Hùng đồng chủ trì tọa đàm “Đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động tiếp xúc cử tri trong điều kiện thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp”.

Phát biểu khai mạc, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đình Vĩnh nhấn mạnh, chưa bao giờ các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, các chủ trương, chính sách được cụ thể hóa nhanh chóng như hiện nay.

Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng, phát triển, bên cạnh nỗ lực lớn của cả hệ thống chính trị, công tác tiếp xúc cử tri đóng vai trò rất quan trọng nhằm tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách của thành phố, tạo sự đồng thuận trong nhân dân.

Trình bày đề dẫn tọa đàm, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Phi Hùng nêu: Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp mang lại cơ hội, nhưng cũng đặt ra những thách thức lớn đối với công tác quản trị địa phương nói chung và tiếp xúc cử tri nói riêng.

Phạm vi quản lý của chính quyền cấp xã được mở rộng, quy mô dân số và địa bàn của nhiều đơn vị hành chính tăng lên đáng kể; cùng với đó là việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền giữa thành phố và cấp xã. Điều này đòi hỏi phải tiếp tục nghiên cứu, đổi mới hình thức, phương thức tổ chức tiếp xúc cử tri theo hướng linh hoạt, thiết thực, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn và từng nhóm đối tượng cử tri.

Đổi mới từ chính đại biểu dân cử

Tham gia tọa đàm, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Nguyễn Duy Minh cho rằng, bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu khi chính quyền thay đổi cách tổ chức và phân cấp, phương thức để đại biểu tiếp xúc, lắng nghe và đại diện cho nhân dân cũng phải thay đổi theo.

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đình Vĩnh (bên phải) và Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Phi Hùng chủ trì tọa đàm. Ảnh: VINH ANH
Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đình Vĩnh (bên phải) và Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Phi Hùng chủ trì tọa đàm. Ảnh: VINH ANH

Các hình thức tiếp xúc cử tri của Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố thời gian qua đều phát huy hiệu quả. Từ khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đoàn đã tổ chức 38 hội nghị với 9.550 lượt cử tri tham dự, tổng hợp 308 ý kiến, kiến nghị.

Ông Nguyễn Duy Minh chỉ rõ, điều cử tri quan tâm trong mỗi buổi tiếp xúc luôn là những vấn đề hết sức cụ thể, do đó, công tác tiếp xúc cử tri phải chuyển dịch mạnh mẽ từ “tiếp xúc để ghi nhận” sang “tiếp xúc để đối thoại và giải quyết thực chất”.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Tạ Văn Hạ cho rằng, điều cốt lõi nhất khi đặt vấn đề đổi mới tiếp xúc cử tri là mỗi đại biểu phải tự đổi mới chính mình. Đại biểu dân cử phải nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của công tác tiếp xúc cử tri, tuyệt đối không tham dự theo kiểu “cho xong việc”.

Trước mỗi kỳ tiếp xúc, đại biểu cần chuẩn bị kỹ lưỡng, chủ động nắm bắt thông tin qua báo chí và theo dõi sát các chương trình, dự án mới trên địa bàn; đặc biệt là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và quản lý đất đai. Đại biểu phải đặt mình vào vị trí của người dân để chia sẻ với những bức xúc, mong mỏi chính đáng, từ đó giúp cử tri tin tưởng gửi gắm tâm tư, nguyện vọng.

Đồng quan điểm, Phó Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Công Thanh cho rằng, mỗi đại biểu trước khi tiếp xúc cử tri phải chuẩn bị cho mình “hành trang” cần thiết; nắm chắc các chủ trương, chính sách cơ bản mà đối tượng cử tri tham dự buổi tiếp xúc đang quan tâm để kịp thời nắm bắt, trao đổi.

Qua đó, đề nghị Mặt trận và HĐND thành phố sớm ký kết quy chế phối hợp, trong đó thống nhất quy trình tiếp nhận, phân loại và chuyển ý kiến cử tri đến cơ quan chức năng.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Tạ Văn Hạ phát biểu tại tọa đàm. Ảnh: VINH ANH
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Tạ Văn Hạ phát biểu tại tọa đàm. Ảnh: VINH ANH

Giám sát giải quyết kiến nghị của cử tri

Chia sẻ từ thực tế cơ sở, ông Đinh Sĩ Dũng, Trưởng ban Công tác Mặt trận 11 (phường Cẩm Lệ) nói: “Khi tổ chức bộ máy, thẩm quyền và phương thức quản lý thay đổi, cử tri đặc biệt quan tâm đến những vấn đề gắn liền với đời sống hằng ngày như: thủ tục hành chính, đất đai, trật tự xây dựng và đô thị, vệ sinh môi trường, giao thông, thoát nước, an sinh xã hội, an ninh trật tự và đặc biệt là kết quả giải quyết các kiến nghị cử tri đã phản ánh trước đó”.

Theo lãnh đạo Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố, việc nâng cao chất lượng “hậu tiếp xúc cử tri” là khâu then chốt, quyết định niềm tin và sự kỳ vọng của cử tri. Do đó, cần tiếp tục hoàn thiện quy trình tiếp nhận, phân loại, đôn đốc giải quyết; đồng thời có giải pháp căn cơ nhằm khắc phục triệt để tình trạng trả lời chung chung, né tránh trách nhiệm hoặc để kiến nghị tồn đọng kéo dài.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Phan Thái Bình cho biết, hiện nay vẫn chưa có cơ chế chế tài đủ mạnh đối với các chủ thể có trách nhiệm giải quyết kiến nghị của cử tri. Từ thực tiễn tọa đàm, thành phố cần mạnh dạn đề xuất các giải pháp cụ thể, hướng tới việc sử dụng kết quả giải quyết kiến nghị cử tri làm tiêu chí phân loại, đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cán bộ.

Phó Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Công Thanh phát biểu. Ảnh: VINH ANH
Phó Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Công Thanh phát biểu. Ảnh: VINH ANH

Phó Chủ tịch UBND thành phố cũng đề xuất kết hợp tiếp xúc cử tri chung giữa đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp. Cách làm này vừa giúp tiết giảm thời gian, kinh phí, vừa giúp các đại biểu cùng lắng nghe, nắm bắt kịp thời các vấn đề thuộc thẩm quyền giải quyết, tránh trùng lặp nội dung.

Góp thêm về giải pháp nâng cao chất lượng tiếp xúc cử tri, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Đại Lộc Nguyễn Thị Trà My đề xuất chuyển từ “phối hợp tổ chức” sang “phối hợp trọn gói quy trình tiếp xúc cử tri”. Cách làm này giúp công tác tiếp xúc cử tri chuyển mạnh từ “ghi nhận ý kiến” sang đối thoại trực tiếp, giúp đại biểu lắng nghe đúng trọng tâm và thấu hiểu tâm tư của nhân dân.

Bên cạnh đó, giải pháp đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số nhận được sự đồng thuận cao. Ủy viên chuyên trách Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội Nguyễn Hải Long gợi mở, Đà Nẵng nên tạo bước đột phá bằng việc xây dựng hệ thống phần mềm tiếp nhận và giải quyết kiến nghị với quy trình đầu vào và kết quả đầu ra rõ ràng.

Hệ thống cần được thiết kế “vừa kín, vừa mở”, tích hợp “bộ lọc” thông minh để tránh gây áp lực quá tải cho các sở, ngành nhưng vẫn bảo đảm đồng thời hai chức năng tiếp nhận và xử lý. Khi kết quả được công khai minh bạch trên nền tảng số, cử tri sẽ thấy rõ hiệu quả thực chất, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân và hạn chế tình trạng khiếu nại, tố cáo vượt cấp.

Kết thúc tọa đàm, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đình Vĩnh cảm ơn và tiếp thu toàn bộ các ý kiến tâm huyết. Đồng thời khẳng định, đây sẽ là những “hiến kế” quý báu để thành phố tìm ra giải pháp đột phá, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tiếp xúc cử tri trên địa bàn trong thời gian tới.

VINH ANH