Đo lường tăng trưởng bằng hiệu quả thực chất và lợi ích của người dân

Tham gia thảo luận, đại biểu Trần Mạnh Huy (Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Đà Nẵng) bày tỏ đồng tình với các báo cáo của Chính phủ và cơ quan thẩm tra; đánh giá cao kết quả phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là mức tăng trưởng GDP 9 tháng năm 2026 đạt 9,01%, kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định và những chuyển biến trong hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.

Tuy nhiên, đại biểu cho rằng vẫn còn tình trạng nguồn lực chậm đi vào sản xuất, doanh nghiệp khó tiếp cận vốn, thị trường lao động thiếu nhân lực có kỹ năng phù hợp, trong khi nhiều gia đình còn chịu áp lực về chăm sóc sức khỏe. Một trong những nguyên nhân là việc đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ vẫn thiên về các chỉ tiêu đầu vào, chưa phản ánh đầy đủ hiệu quả thực tế đối với doanh nghiệp và người dân.

Từ thực tế đó, đại biểu đề nghị Chính phủ rà soát, xác định rõ điểm nghẽn trong từng khâu phân bổ, giao nhiệm vụ, nghiệm thu và thương mại hóa các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo. Nguồn lực bố trí phải gắn với sản phẩm cụ thể, có khả năng ứng dụng vào thực tiễn; đồng thời nghiên cứu cơ chế định giá tài sản trí tuệ và hỗ trợ vốn phù hợp cho doanh nghiệp công nghệ, nhất là những doanh nghiệp thiếu tài sản bảo đảm.

Về giáo dục, đại biểu Trần Mạnh Huy đề nghị triển khai hiệu quả các chủ trương đổi mới giáo dục gắn với nâng cao năng suất lao động; tăng cường dự báo nhu cầu nhân lực, phối hợp với doanh nghiệp trong đào tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển các ngành công nghệ cao, bán dẫn.

Cùng với đó, cần chú trọng bồi dưỡng năng lực trí tuệ nhân tạo (AI) cho giáo viên, đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát triển tư duy phản biện, giảm thủ tục hành chính để giáo viên tập trung cho chuyên môn.

Đối với lĩnh vực y tế, đại biểu nhấn mạnh cần xem phòng bệnh là khoản đầu tư chiến lược cho con người và tăng trưởng. Việc khám sàng lọc phải gắn với quản lý, theo dõi liên tục các nhóm có nguy cơ cao; hồ sơ sức khỏe điện tử cần được cập nhật, khai thác hiệu quả, gắn với trách nhiệm cụ thể của y tế cơ sở. Các chính sách phát triển cũng cần bảo đảm khả năng tiếp cận đối với người cao tuổi, người khuyết tật trong giao thông, dịch vụ công và chuyển đổi số.

Đại biểu Trần Mạnh Huy đề nghị mỗi nhiệm vụ trọng tâm phải xác định rõ cơ quan chủ trì, người chịu trách nhiệm, thời hạn hoàn thành và sản phẩm có thể kiểm chứng; tránh chạy theo chỉ tiêu hình thức, làm đẹp số liệu.

Theo đại biểu, tăng trưởng chỉ thực sự bền vững khi những vấn đề thiết thân của người dân về việc làm, cơ hội phát triển, sức khỏe và khả năng tiếp cận dịch vụ được giải quyết bằng kết quả cụ thể.

Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Hải Long (Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Đà Nẵng) tập trung thảo luận ba vấn đề: tổ chức cung ứng dịch vụ hành chính công trong điều kiện thực hiện chính quyền địa phương hai cấp; bảo đảm ổn định phương án thi, tuyển sinh; tháo gỡ khó khăn về nhân lực, thiết bị tại y tế cơ sở.

Đánh giá mô hình chính quyền địa phương hai cấp bước đầu vận hành ổn định, tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng và trước hạn đạt trên 98%, đại biểu cho rằng việc sáp nhập khiến nhiều xã, phường có địa bàn rộng, dân số đông, làm tăng thời gian và chi phí đi lại của người dân khi thực hiện thủ tục hành chính.

Đại biểu đề xuất nghiên cứu các mô hình phục vụ linh hoạt theo đặc thù địa bàn. Tại đô thị, có thể tận dụng mạng lưới bưu điện, cửa hàng tiện lợi làm điểm tiếp nhận, trả kết quả thủ tục hành chính; tại khu vực nông thôn, miền núi, vùng sông nước, cần nghiên cứu tổ chức các trạm phục vụ lưu động, kết hợp hướng dẫn người dân tại thôn, bản và trả kết quả qua dịch vụ bưu chính.

Đồng thời, cần đẩy mạnh ứng dụng VNeID trong toàn bộ quy trình giải quyết thủ tục hành chính. Các giấy tờ, kết quả thủ tục được in có mã QR và xác thực được trên hệ thống cần được công nhận giá trị sử dụng, hạn chế yêu cầu người dân phải xin dấu xác nhận hoặc chứng thực lại, qua đó giảm chi phí tuân thủ và nâng cao hiệu quả phục vụ.

Trong lĩnh vực giáo dục, đại biểu Nguyễn Hải Long đề nghị bảo đảm tính ổn định, có lộ trình và thời gian chuẩn bị phù hợp đối với các phương án thi, tuyển sinh. Những thay đổi lớn cần được công bố trước khi lứa học sinh chịu tác động bước vào lớp 10; các điều chỉnh hằng năm cần thông báo sớm trước khi học sinh bước vào lớp 12. Việc thí điểm thi trên máy tính cũng phải bảo đảm công bằng giữa các thí sinh thi trên máy tính và thi trên giấy.

Đối với y tế cơ sở, đại biểu chỉ ra tình trạng thiếu bác sĩ, nhân lực chuyên môn trong khi một số trạm y tế được trang bị thiết bị hiện đại nhưng chưa đủ nhân sự vận hành, gây lãng phí nguồn lực đầu tư. Đại biểu đề nghị thực hiện nguyên tắc “người trước, máy sau”, ưu tiên đầu tư trang thiết bị phù hợp với khả năng nhân lực; đẩy mạnh đào tạo theo địa chỉ, luân phiên bác sĩ giữa tuyến trên và tuyến dưới.

Thêm vào đó, cần thiết lập cơ chế hỗ trợ chuyên môn giữa bệnh viện tuyến trên và trạm y tế cấp xã; nghiên cứu mô hình bác sĩ tuyến trên đọc kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh từ xa trên nền tảng dữ liệu sức khỏe điện tử, góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh tại cơ sở.

Các ý kiến của hai đại biểu cùng nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ đánh giá kết quả bằng chỉ tiêu, nhiệm vụ đã triển khai sang hiệu quả thực tế mà người dân và doanh nghiệp được thụ hưởng.