Du lịch xanh bắt đầu từ giá trị bản địa

Đưa giá trị địa phương vào chuỗi dịch vụ

Thay chai nhựa bằng chai thủy tinh, sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường... là những thay đổi đang được thực hiện tại một số cơ sở lưu trú. Tuy nhiên, để du lịch xanh tạo ra giá trị lâu dài, yêu cầu đặt ra rộng hơn việc điều chỉnh hoạt động bên trong khách sạn.

Đà Nẵng có không gian phát triển du lịch đa dạng, từ đô thị, biển, di sản văn hóa đến làng nghề và hệ sinh thái miền núi. Những lợi thế này mở ra cơ hội xây dựng sản phẩm gắn với đặc trưng từng địa bàn, giúp du khách khám phá sâu hơn đời sống địa phương thay vì chỉ tham quan các điểm đến quen thuộc.

Theo định hướng của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, ngành du lịch sẽ tăng cường kết nối cơ sở lưu trú với doanh nghiệp lữ hành, vận chuyển, nhà hàng, khu, điểm du lịch sinh thái, làng nghề và cộng đồng địa phương; khuyến khích đưa sản phẩm OCOP, nông sản và trải nghiệm văn hóa bản địa vào các chương trình phục vụ du khách.

Cách tiếp cận này đưa giá trị địa phương vào nhiều khâu của chuỗi dịch vụ. Nông sản có thể trở thành nguyên liệu cho thực đơn tại khách sạn, nhà hàng; sản phẩm làng nghề được giới thiệu trong các chương trình tham quan; trải nghiệm văn hóa, sinh thái được kết nối với dịch vụ lưu trú và lữ hành. Khi các mắt xích phối hợp, nguồn lực tại chỗ có thêm cơ hội tiếp cận thị trường, còn doanh nghiệp có thể tạo ra sản phẩm mang dấu ấn riêng.

Ông Nguyễn Sơn Thủy, Giám đốc Công ty Visit Indochina cho rằng, khi các khách sạn, khu nghỉ dưỡng chủ động chuyển đổi theo Bộ tiêu chí lưu trú xanh, sự thay đổi không chỉ diễn ra ở từng cơ sở mà còn góp phần làm cho điểm đến xanh hơn. Doanh nghiệp lữ hành có thể ưu tiên giới thiệu những cơ sở thực hành xanh tốt trong hồ sơ sản phẩm, catalogue, chương trình tour và hoạt động xúc tiến tại thị trường quốc tế. Các bên cũng có thể phối hợp xây dựng những gói sản phẩm kết hợp lưu trú xanh với trải nghiệm cộng đồng, ẩm thực địa phương và hoạt động bảo vệ môi trường.

Thực hành hướng đến lợi ích cộng đồng

Từ nhiều năm trước, thực hành xanh được La Siesta Hội An Resort & Spa triển khai trước cả khi Đà Nẵng công bố Bộ tiêu chí cơ sở lưu trú du lịch xanh. Khu nghỉ dưỡng từng bước thay đổi cách vận hành, từ vật dụng trong phòng nghỉ đến việc sử dụng nước, giặt là và hướng dẫn khách cùng tham gia. Theo ông Vương Đình Mạnh, Tổng quản lý La Siesta Hội An Resort & Spa, nhiều yêu cầu trong bộ tiêu chí mới không quá xa lạ với đơn vị nhờ quá trình thực hành trước đó.

Tại khu nghỉ dưỡng La Siesta Hội An Resort & Spa, chai nước nhựa dùng một lần trong phòng được thay bằng chai thủy tinh; túi ny lon ở thùng rác được thay bằng giấy báo. Bàn chải, lược sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường; dầu gội, sữa tắm được đựng trong bình sứ có thể bổ sung thêm, thay cho những chai nhỏ dùng một lần. Túi cói cũng được bố trí để khách sử dụng khi đi biển và có thể tiếp tục dùng cho những lần sau. Việc giảm tác động đến môi trường còn được thực hiện trong hoạt động giặt là. Khách được thông tin về việc giảm tần suất thay khăn, ga giường. Cách làm này giúp giảm lượng nước, hóa chất và chất thải phát sinh từ một khâu tiêu tốn nhiều nguồn lực trong vận hành cơ sở lưu trú.

Ông Nguyễn Đức Quỳnh, Chủ tịch Chi hội Khách sạn Đà Nẵng cho rằng, doanh nghiệp cần cân bằng giữa tiết kiệm chi phí và chất lượng phục vụ. Nếu triển khai không phù hợp, một giải pháp có lợi cho môi trường có thể ảnh hưởng đến trải nghiệm của khách.

Theo ông Quỳnh, hoạt động kinh doanh khách sạn chịu tác động của tính mùa vụ, với lượng khách chênh lệch giữa mùa cao điểm và thấp điểm. Vì vậy, doanh nghiệp thường cân nhắc những khoản đầu tư chưa thể nhìn thấy hiệu quả ngay. Điều quan trọng là thay đổi tư duy quản trị, xem chuyển đổi xanh như một khoản đầu tư nâng cao hiệu quả kinh doanh, thay vì chỉ là chi phí phát sinh.

Ông Vương Đình Mạnh cho rằng hiện nay không quá khó để tìm vật liệu, sản phẩm thân thiện với môi trường khi thị trường đã có nhiều nhà cung cấp. Thách thức lớn hơn nằm ở nhận thức, cách tiếp cận và khả năng chuyển những nội dung được tập huấn thành thay đổi cụ thể trong hoạt động hằng ngày.

Theo bà Nguyễn Thị Hoài An, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, việc phát triển sản phẩm cần gắn với bảo tồn cảnh quan, hệ sinh thái, gìn giữ bản sắc văn hóa và phát huy vai trò chủ thể của người dân địa phương. Sở đã tham mưu UBND thành phố ban hành Bộ tiêu chí cơ sở lưu trú du lịch xanh Đà Nẵng - Da Nang Green Stay, tạo cơ sở khuyến khích các cơ sở lưu trú chủ động thực hành xanh, từng bước cải thiện hoạt động vận hành phù hợp với điều kiện thực tế.

Thành phố định hướng khai thác lợi thế không gian du lịch phía nam, với các địa bàn như Tam Kỳ, Phú Ninh, khu vực ven biển và xã đảo để phát triển du lịch cộng đồng, làng nghề, sinh thái nông nghiệp và ẩm thực bản địa. Đây là những không gian có thể bổ sung sản phẩm cho điểm đến, đồng thời mở ra cơ hội kết nối hoạt động du lịch với sản xuất và sinh kế tại chỗ.

Để hướng đi này phát huy hiệu quả, doanh nghiệp cần chủ động tìm kiếm nguồn cung địa phương, xây dựng quan hệ lâu dài với cơ sở sản xuất và cộng đồng. Chính quyền địa phương cần hỗ trợ kết nối, nâng cao chất lượng sản phẩm và tạo điều kiện để người dân tham gia. Việc khai thác du lịch cũng phải phù hợp với sức chịu tải của hệ sinh thái, tránh gây áp lực lên cảnh quan và đời sống cộng đồng.