Gửi bình luận
Khi nhu cầu xử lý dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) tăng nhanh tại Đông Nam Á, các quốc gia trong khu vực đang nỗ lực vượt qua thách thức, đặc biệt từ áp lực tài nguyên, để đẩy nhanh chiến lược thu hút đầu tư và xây dựng lợi thế cạnh tranh.
Đông Nam Á đang chứng kiến sự bùng nổ của trung tâm dữ liệu (TTDL) AI với hơn 2.000 TTDL đang hoạt động, trải rộng khắp Indonesia, Malaysia, Singapore, Thái Lan, Việt Nam và Philippines. Khu vực này chính thức bước vào cuộc đua để trở thành một trong những TTDL AI toàn cầu, với dự kiến dòng vốn đầu tư rót vào Đông Nam Á có thể đạt 30 tỷ USD vào năm 2030.
Minh chứng, Singapore, quốc gia dẫn đầu khu vực về TTDL, với công suất lắp đặt hiện có 1 gigawatt (GW). Tuy nhiên, hạn chế về đất đai buộc “quốc đảo sư tử” phải kiểm soát việc mở rộng trung tâm nghiêm ngặt hơn.
Theo vòng đăng ký thứ hai cho công suất điện TTDL kết thúc vào tháng 3 vừa qua, Singapore chỉ cho phép thêm 200 megawatt (MW) công suất. Chương trình cũng đặt ra các yêu cầu về chỉ số hiệu quả năng lượng (PUE) dưới 1,25, nhằm đảm bảo nguồn điện năng dành cho thiết bị công nghệ thông tin hiệu quả nhất, giảm thiểu tối đa hao phí từ hệ thống làm mát và phân phối.
Nation cho biết, trong bối cảnh nguồn tài nguyên hạn chế, Singapore đang chuyển dịch để trở thành một trung tâm chỉ huy dữ liệu chiến lược và trung tâm kiểm soát tài chính, thay vì chỉ là nơi xử lý khối lượng công việc khổng lồ về AI. Đầu tư vẫn tiếp tục đổ vào “thủ phủ” TTDL của khu vực Đông Nam Á. Ví như đầu năm nay, Microsoft tuyên bố tiếp tục đổ vốn khi công bố khoản đầu tư bổ sung 5,5 tỷ USD vào Singapore.
Tuy nhiên, hạn chế trên của Singapore lại mang đến lợi ích cho Malaysia, đặc biệt bang Johor, nơi trở thành điểm đến quan trọng cho việc mở rộng TTDL. Malaysia hiện có hơn 500 TTDL đang hoạt động và hơn 300 trung tâm khác được xây dựng. Song, Chính phủ Malaysia đã bắt đầu bày tỏ lo ngại về hạn chế về tài nguyên nước và điện. Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim công bố tạm dừng tiếp nhận đơn đăng ký TTDL không liên quan đến công nghệ trí AI từ tháng 2/2026.
Trong ngân sách năm 2026, Malaysia cũng phân bổ khoảng 490 triệu USD để phát triển “điện toán đám mây AI chủ quyền quốc gia”, nhằm tăng cường an ninh dữ liệu và ngăn chặn rò rỉ thông tin của công dân. Trong đó, để đáp ứng nhu cầu điện năng ngày càng tăng, Malaysia có kế hoạch bổ sung thêm 8 GW công suất phát điện bằng khí đốt và công bố khôi phục chương trình năng lượng hạt nhân, đặt mục tiêu đưa vào hoạt động nhà máy điện hạt nhân đầu tiên vào năm 2031.
Indonesia cũng phát triển nhanh chóng trên thị trường nội địa rộng lớn. Với dân số hơn 280 triệu người, thị trường điện toán đám mây của Indonesia tăng trưởng với tốc độ trung bình 48% mỗi năm trong 5 năm qua. Hầu hết các khoản đầu tư tập trung ở vùng ngoại ô Jakarta. Điển hình, DCI Indonesia đang mở rộng công suất từ 83 MW lên 1.000 MW. Trong khi đó, BDx Data Centers đang vận hành TTDL 500 MW tại Tây Java để phục vụ nhu cầu siêu quy mô.
Mặc dù Philippines vẫn đang trong giai đoạn đầu phát triển ngành công nghiệp TTDL, quốc gia này đã bắt đầu thu hút nhiều sự quan tâm hơn sau khi Equinix mua lại mảng kinh doanh TTDL của Total Information Management. Đồng thời, Philippines đang đẩy mạnh nỗ lực hồi sinh nhà máy điện hạt nhân Bataan để tăng công suất phát điện cho các ngành công nghệ cao và TTDL trong tương lai.
Thực tế, sự phát triển của của AI đang phải đối mặt với hạn chế lớn từ hệ thống sản xuất và truyền tải điện trên toàn thế giới. Để tự chủ, các “đại bàng công nghệ” chuyển sang tự sản xuất điện, hay sản xuất tại chỗ.
Theo Bloomenergy, pin nhiên liệu ô xít rắn (SOFC) của công ty công nghệ Bloom Energy chuyển đổi các loại nhiên liệu như khí tự nhiên, khí sinh học hoặc hydro thành điện năng thông qua một quy trình điện hóa liên tục mà không cần đốt cháy. Pin này ngày càng được sử dụng rộng rãi tại các TTDL lớn và các nhà máy công nghiệp để cung cấp nguồn điện tại chỗ liên tục 24/7, và có thể mở rộng quy mô.
Cách tiếp cận khác, Google và Xcel Energy đã mua kết hợp 1,6 GW điện gió và điện mặt trời, đồng thời đầu tư vào dự án pin sắt - không khí (iron-air) 300 MW/30 GWh của Form Energy, có thể cung cấp điện liên tục trong tối đa 100 giờ, đặc biệt với chi phí chỉ bằng một phần nhỏ so với pin lithium-ion.
Trong khi đó, TSMC đã ký kết thỏa thuận mua bán điện 30 năm với dự án điện gió ngoài khơi Hải Long, Đài Loan (Trung Quốc) với công suất 294 MW, để hỗ trợ các mục tiêu bền vững của tập đoàn.
Tại châu Âu, ngành công nghiệp TTDL phải đẩy nhanh việc nâng cấp hệ thống làm mát bao gồm tăng tốc công nghệ tái sử dụng nhiệt thải từ máy chủ, hỗ trợ sử dụng năng lượng hiệu quả hơn.
