Cư dân đô thị đi chợ

Các kiểu đi chợ

Chợ là nơi người ta dễ dàng bắt gặp những nét rất đời thường trong cuộc sống đô thị. Cách người bán mời chào, cách người mua lựa chọn, cách hai bên trò chuyện hay mặc cả… đều cho thấy sự sinh động của đời sống phố thị.

Có lần tôi ghé chợ Thương Mại (phường Tam Kỳ), thì gặp một cụ bà lom khom xách giỏ tre, lựa từng bó rau, rồi cẩn thận lôi từng tờ tiền lẻ trong cái bị nhỏ ghim trong túi áo để trả cho người bán. Nhìn bà cụ, tôi nhớ đến hình ảnh mẹ mình ở quê.

Rõ ràng trong nhịp sống hối hả nơi phố thị, vẫn có những điều xưa cũ được giữ gìn hoặc tồn tại lặng lẽ mà bền bỉ.

Ở đô thị, có nhiều kiểu đi chợ. Có người chọn siêu thị vì sự sạch sẽ, rõ ràng về giá cả và nguồn gốc sản phẩm. Có người vẫn trung thành với chợ truyền thống bởi dễ chọn được hàng tươi sống, thương lượng giá cả. Có người lại thích mua sắm qua mạng vì tiện lợi, tiết kiệm thời gian.

Còn chị Nguyễn Thị Thanh Thảo (phường Bàn Thạch) thì dù đi siêu thị hay chợ chị vẫn luôn mang theo giỏ và hộp để hạn chế dùng túi ni lon; vừa giữ gìn, giáo dục nếp sống xanh cho con cái, vừa góp phần lan tỏa, chia sẻ về lối sống xanh cho cộng đồng.

Cuối tuần rồi, tôi gặp bà Trần Thị Kỳ (70 tuổi, quê Đại Lộc) mua rau ở một góc nhỏ của chợ Tam Kỳ - nơi các bà, các mẹ thường mang rau quả nhà trồng ra bày bán.

Bà Kỳ sống ở phố gần 20 năm cùng con trai trên đường Trần Văn Dư, đủ để gọi là “người đô thị”, nhưng thói quen xách giỏ đi chợ từ thời còn ở quê vẫn không đổi.

“Ở quê đi chợ dây dưa lắm, mua rồi còn muốn nán lại nói chuyện. Ở thành phố thì mua bán nhanh gọn, mua xong về liền. Nhưng tôi vẫn đi chợ mỗi ngày, có khi chẳng mua chi, chỉ để nghe tiếng người, để “hít” cái mùi chợ cho đỡ nhớ nhà”, bà Kỳ nói.

Không chỉ riêng bà Kỳ, nhiều người lớn tuổi ở phố vẫn thích đi chợ như một cách giao tiếp với cộng đồng.

Việc mặc cả trong mua bán ở chợ truyền thống đôi khi không còn mang ý nghĩa giá cả, không phải để được mua rẻ vài ngàn đồng, mà là cách để trò chuyện, giao tiếp.

Trong khi ở siêu thị, mọi thứ đều đã có giá sẵn, mua nhanh, trả nhanh, thì ở chợ, người ta có thể dừng lại lâu hơn, nói chuyện nhiều hơn, và cảm nhận rõ hơn sự gần gũi giữa người với người.

Không gian kết nối

Cuối tuần rồi, tôi mua rau của bà cụ ở góc chợ Thương Mại (phường Tam Kỳ). Bà cụ bán vài bó rau muống, mấy lọn lá hẹ, vài trái cà tím. Bà kể, dù con cháu chu cấp đầy đủ, bà vẫn thích trồng rau, đem bán mỗi ngày. Không phải vì cần tiền, mà vì muốn được gặp mọi người, được nói chuyện, được cười với người này, chào người kia.

Còn anh Hoàng Quang Thanh (phường Bàn Thạch) chia sẻ, mỗi cuối tuần, gia đình anh đều đến siêu thị Coop.Mart Tam Kỳ để vừa mua sắm, vừa dạo mát, thư giãn. Với anh, đi mua sắm ở siêu thị là kiểu “đi chợ hiện đại” - sạch sẽ, tiện nghi nhưng vẫn là thời gian dành cho nhau, cho gia đình.

Nhóm bạn tôi mới chuyển từ Quảng Nam (cũ) ra công tác ở Đà Nẵng được vài tuần, thỉnh thoảng kéo nhau đến chợ Cồn ăn trưa. Dù nơi đây luôn đông đúc, nóng nực và ồn ào, nhưng lại là “thiên đường ẩm thực” mà khó nơi nào sánh được. Họ bảo, giữa những món ăn dân dã, giữa tiếng mời, tiếng cười, họ cảm nhận được nhịp sống đời thường của thành phố.

Trong thời đại công nghệ, cư dân đô thị gần như không cần rời khỏi nhà mà vẫn có thể “đi chợ”. Từ các app giao hàng thực phẩm, chợ online, đến nhóm zalo, facebook, hàng hóa được giao tận cửa, nhanh chóng, tiện lợi.

Thế nhưng, nhiều người vẫn chọn cách cũ: tạt qua chợ chồm hổm đầu hẻm, ghé một sạp rau quen ven đường, hoặc đi bộ vài bước để dạo quanh chợ.

Với họ, chợ không chỉ là nơi để mua bán, mà còn là nơi để kết nối. Chợ vừa là “trung tâm thương mại”, và cũng là “trung tâm văn hóa” - nơi họ có thể gặp người quen, hỏi thăm sức khỏe, chuyện con cháu, chuyện nhà cửa, chuyện phố phường. Ở chợ, người ta thấy được một phần ký ức, một phần tâm hồn đô thị.

Dù đời sống đô thị hiện đại đến đâu, dù công nghệ có thể thay đổi cách mua bán như thế nào, thì với nhiều cư dân phố thị, đi chợ truyền thống vẫn là chọn lựa. Bởi đơn giản, người ta vẫn cần thấy nhau và trò chuyện với nhau.