Năm học 2025 - 2026, các trường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng bắt đầu dạy học 2 buổi/ngày. Chủ trương này được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, nhưng đồng thời cũng đặt ra không ít thách thức, đặc biệt là với đội ngũ giáo viên.
Nhiều kỳ vọng
Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Công văn số 4567/BGDĐT-GDPT hướng dẫn tổ chức dạy học 2 buổi/ngày đối với giáo dục phổ thông. Theo đó, buổi học thứ hai không đơn thuần là “kéo dài” chương trình chính khóa mà trở thành khoảng thời gian bổ ích để học sinh củng cố kiến thức, rèn kỹ năng, phát triển năng khiếu và tham gia hoạt động trải nghiệm.
Cô Đ.T.N.L, giáo viên Trường Tiểu học Lê Bá Trinh, chia sẻ: “Nếu được tổ chức khoa học, buổi 2 không chỉ giảm áp lực cho chương trình chính khóa mà còn tạo không gian sáng tạo, tăng sự gắn kết giữa nhà trường và học sinh. Tuy nhiên, với giáo viên, việc dạy cả ngày đòi hỏi phải sắp xếp hợp lý để vừa đảm bảo giờ đứng lớp, vừa có thời gian chuẩn bị chuyên môn”.
Từ góc độ quản lý, cô Nguyễn Thị Mỹ Lệ, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Lê Bá Trinh (phường Ngũ Hành Sơn), nhấn mạnh: “Để đáp ứng yêu cầu phát triển phẩm chất và năng lực học sinh, giáo viên cần thay đổi tư duy, thật sự lấy học sinh làm trung tâm. Nhà trường tăng cường tập huấn, tổ chức chuyên đề từ thực tiễn, đồng thời tạo cơ chế để thầy cô học hỏi lẫn nhau qua các sản phẩm giảng dạy như ứng dụng AI, dạy học STEM…”.
Theo cô Lệ, yếu tố quyết định vẫn là tinh thần tự học và đổi mới của mỗi giáo viên, được khuyến khích và giám sát qua các kênh trực tuyến. Bên cạnh cơ hội, việc triển khai dạy 2 buổi/ngày cũng đối mặt nhiều khó khăn, đặc biệt là kinh phí cho hoạt động ngoại khóa.
“Trường không đủ nguồn lực, trong khi việc vận động phụ huynh đóng góp lại không thuộc quy định, khiến hoạt động ngoài giờ còn hạn chế”, cô Lệ cho hay.
Nhiều phụ huynh bày tỏ lo lắng về việc đưa đón con khi các em ở trường cả ngày. Chị Phan Thị Hồng Ngọc (trú phường An Khê) cho biết: “Chúng tôi lo về thời gian đưa đón, nhưng nếu nhà trường tổ chức tốt, giúp học sinh phát triển thể chất, thẩm mỹ qua các câu lạc bộ thể thao, văn nghệ thì phụ huynh sẽ yên tâm hơn”.
Cùng quan điểm, chị Ngô Thị Mến (trú phường Liên Chiểu) kỳ vọng: “Buổi 2 sẽ là thời gian để học sinh phát huy khả năng, vừa củng cố kiến thức vừa nuôi dưỡng đam mê, rèn kỹ năng sống và sớm định hướng tương lai”.
Nỗ lực đảm bảo các điều kiện
Theo quy định, việc dạy 2 buổi/ngày phải phù hợp với năng lực từng học sinh. Giáo viên có trách nhiệm đánh giá thường xuyên, từ đó xây dựng kế hoạch phụ đạo học sinh yếu, bồi dưỡng học sinh năng khiếu.
Thực tế tại nhiều trường trên địa bàn thành phố, hoạt động này đã đi vào nền nếp. Các câu lạc bộ tin học, STEM, robotics, ngoại ngữ… ngày càng mở rộng, góp phần tạo môi trường học tập phong phú, khơi gợi hứng thú và phát huy sáng tạo của học sinh.
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo, toàn thành phố Đà Nẵng hiện có 374 trường tiểu học và trường phổ thông có cấp tiểu học, trong đó 100% trường đã bố trí đủ giáo viên và tổ chức dạy học 2 buổi/ngày. Đặc biệt, 100% học sinh khối 3, 4, 5 được học tiếng Anh theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018; 95% học sinh lớp 1, 2 tham gia học tiếng Anh tự chọn.
Ngành giáo dục đang tiếp tục tăng cường các điều kiện bảo đảm chất lượng, phát triển mạng lưới trường lớp, xây dựng thêm trường đạt chuẩn quốc gia và đầu tư trường phổ thông nội trú tại khu vực biên giới. Đồng thời, bố trí hợp lý đội ngũ giáo viên, có giải pháp hỗ trợ kịp thời để chính quyền cơ sở thực hiện tốt công tác quản lý giáo dục trong bối cảnh sáp nhập địa giới hành chính.
Song hành với cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên được xác định là yếu tố then chốt quyết định chất lượng giáo dục. Theo thống kê, giáo viên các môn văn hóa, năng khiếu cơ bản hiện đã đáp ứng đủ nhu cầu. Cùng với đó, ngành giáo dục chú trọng trang bị Tin học cho học sinh ngay từ lớp 1, đồng thời tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trường lớp và trường nội trú ở khu vực biên giới.
Thời gian đến, ngành giáo dục Đà Nẵng sẽ tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, đẩy mạnh giáo dục STEM/STEAM, năng lực số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, nâng cao chất lượng dạy học tiếng Anh, từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai.
Chủ trương dạy học 2 buổi/ngày là bước chuyển quan trọng nhằm thực hiện đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục. Song hành với nỗ lực của ngành, sự đồng hành của phụ huynh, xã hội cùng tinh thần trách nhiệm của giáo viên sẽ là yếu tố quyết định thành công.
Khi Thông tư 55 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về định mức tiết dạy có hiệu lực, việc áp dụng tỷ lệ 1,5 giáo viên/lớp vẫn chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Điều này tạo áp lực lớn cho các trường trong việc bố trí chuyên môn, đặc biệt ở những môn năng khiếu và hoạt động trải nghiệm.
Để chủ trương dạy học 2 buổi/ngày đạt hiệu quả, các nhà trường cho rằng cần thêm cơ chế hỗ trợ từ cấp trên. Trước hết là giảm tải chương trình để bảo đảm vừa sức cho học sinh, bổ sung đủ giáo viên, nhất là các môn năng khiếu, đầu tư cơ sở vật chất phục vụ văn hóa, thể thao. Ngoài ra, cần có quy định linh hoạt hơn để các trường liên kết với tổ chức giáo dục, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của phụ huynh.
