Từ nhận định có nhiều khó khăn trong việc đảm bảo cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, Sở Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo các đơn vị, địa phương giảm lượng nước tưới, tưới nước tiết kiệm ngay đầu vụ đông xuân; khắc phục tình trạng bồi lấp, sạt lở, hệ thống thủy lợi sau mùa lũ và điều tiết nguồn nước tưới phù hợp.
Tiết kiệm nước, khắc phục bồi lấp, sạt lở kênh mương
Theo dự báo của Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, từ nay đến ngày 20/1, tổng lượng mưa tại khu vực từ Quảng Trị đến Đà Nẵng chỉ 60-130mm (có nơi trên 130mm), phổ biến thấp hơn 15-40mm so với trung bình nhiều năm, có nơi thấp hơn. Mực nước trên các sông biến đổi chậm và dao động theo điều tiết hồ chứa thủy điện, mực nước hạ lưu dao động theo thủy triều của biển... Đây cũng là thời gian xuống giống và chăm sóc lúa non đầu vụ đông xuân tại thành phố Đà Nẵng.
Giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng Trà Vũ Quốc Tuấn cho biết, trên cơ sở dự báo khí tượng thủy văn vụ mùa và khả năng cân đối nguồn nước hiện tại của các công trình thủy lợi cho thấy, công tác cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp vụ đông xuân trên địa bàn các phường, xã như: Hòa Xuân, Cẩm Lệ, Hải Vân, Liên Chiểu, Hòa Khánh, Hòa Tiến, Hòa Vang, Bà Nà gặp khó khăn.
Bên cạnh đó, các đợt mưa lũ vừa qua đã gây bồi lấp, sạt lở, hư hỏng với khối lượng lớn đối với các hạng mục, công trình thủy lợi làm cho việc cấp nước phục vụ sản xuất thêm phần khó khăn.
Để đảm bảo cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp vụ đông xuân với khoảng 2.214ha trên địa bàn 8 phường, xã nói trên, Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng đã và đang tập trung triển khai công tác nạo vét toàn bộ hệ thống kênh tưới; khắc phục các sự cố hư hỏng công trình do ảnh hưởng của các đợt mưa lũ lớn vừa qua để chuyển tải nguồn nước từ các công trình đầu mối vào đồng ruộng hiệu quả, phục vụ sản xuất nông nghiệp. Đồng thời, tập trung triển khai công tác duy tu, sửa chữa công trình đầu mối, máy móc, thiết bị để công tác vận hành cấp nước an toàn.
Bên cạnh đó, xây dựng lịch điều tiết, phân phối nguồn nước từ các hệ thống công trình đầu mối đến các tuyến kênh tưới đảm bảo nguồn nước cấp được kịp thời, đáp ứng nhu cầu sinh trưởng, phát triển của cây trồng, vật nuôi và phù hợp với khung, lịch thời vụ sản xuất do Sở Nông nghiệp và Môi trường ban hành.
Công ty cũng đề nghị UBND thành phố hỗ trợ kinh phí khắc phục kịp thời thiệt hại do mưa lũ lớn vừa qua gây ra và bố trí kinh phí thực hiện các giải pháp chống hạn năm 2026 nhằm đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp.
“Công ty phối hợp với chính quyền địa phương, các hợp tác xã, tổ dân phố, thôn tuyên truyền, vận động nhân dân sản xuất sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả; tiến hành khơi thông, nạo vét các kênh tưới tiêu nội đồng; quản lý dẫn nước từ kênh mương nội đồng vào ruộng hợp lý; đắp bờ giữ nước trên mặt ruộng để chống thất thoát.
Căn cứ vào khung, lịch thời vụ của Sở Nông nghiệp và Môi trường, công ty tổ chức vận hành các hệ thống công trình cấp nước phục vụ sản xuất vụ đông xuân kịp thời, điều tiết nước hợp lý, tiết kiệm và cân đối nguồn nước tại các hồ, đập; triển khai các giải pháp chống hạn... ”, ông Trà Vũ Quốc Tuấn cho biết.
Trữ nước, chống hạn, nhiễm mặn ngay đầu vụ
Theo khung lịch thời vụ của Sở Nông nghiệp và Môi trường, 8 địa phương nói trên triển khai xuống giống vụ đông xuân trong nửa cuối tháng 12/2025, các địa phương còn lại trên địa bàn thành phố xuống giống trong nửa đầu tháng 1/2026.
Sở đã chỉ đạo, hướng dẫn các đơn vị, địa phương giảm lượng nước tưới, tưới nước tiết kiệm, không cấp nước tưới từ các công trình thủy lợi cho làm đất đầu vụ.
Các hợp tác xã, tổ hợp tác, nông dân đắp bờ giữ nước mưa để làm đất, gieo sạ. Khi xuống giống và vào vụ sản xuất đông xuân, các địa phương, đơn vị tập trung tưới nước theo phương châm “ướt - khô xen kẽ” để giúp đất thông thoáng, rễ lúa ăn sâu, huy động tốt dưỡng chất, chống đổ ngã và giảm được lượng nước tưới.
Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Quảng Nam Đào Văn Thiên nhìn nhận, theo nội dung bản tin dự báo khí tượng thời hạn mùa, việc đảm bảo nguồn nước tưới cho vụ đông xuân này và vụ hè thu tới sẽ rất khó khăn.
Do vậy, để vừa phục vụ sản xuất, vừa dự trữ nước phòng, chống hạn, chống xâm nhập mặn sắp đến, công ty đã đề nghị các địa phương và bà con nông dân thực hiện đúng theo hướng dẫn của Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Đồng thời, lập kế hoạch dùng nước cho từng thửa ruộng, xứ đồng, khu tưới, tuyến kênh gửi về cho đơn vị quản lý cụm thủy nông, chi nhánh thủy lợi phụ trách tưới để có phương án điều tiết nước kịp thời; bố trí các thủy nông viên (tri đề) trổ nước từ kênh, mương vào từng thửa ruộng hợp lý, không để xảy ra thiếu nước, khô hạn cục bộ.
Công ty cũng thường xuyên chỉ đạo các chi nhánh thủy lợi trực thuộc tăng cường kiểm tra, kịp thời sửa chữa bảo trì công trình thủy lợi và lập phương án phòng, chống hạn, mặn xâm nhập, ổn định nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp năm 2026.
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Vũ Thị Bích Hậu, nhằm đảm bảo cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, sở đã chỉ đạo Chi cục Quản lý tài nguyên nước và thủy lợi phối hợp với Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng, Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Quảng Nam cùng các địa phương hướng dẫn, triển khai giải pháp khắc phục hệ thống kênh tưới, kênh tiêu, hồ đập sau mùa mưa lũ để kịp thời phục vụ sản xuất vụ đông xuân.
Bên cạnh đó, xây dựng kế hoạch điều tiết nguồn nước tưới phù hợp cho các địa phương; theo dõi khả năng xâm nhập mặn để khuyến cáo sản xuất cho phù hợp ngay từ đầu vụ; xây dựng phương án chống hạn, nhiễm mặn phục vụ sản xuất nông nghiệp và thường xuyên thực hiện đo độ mặn trước khi tưới cho cây trồng...
