Công cuộc chuyển đổi xanh trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đang được các doanh nghiệp triển khai bằng đa dạng giải pháp, chương trình với nhiều cấp độ, trong đó có việc giảm thiểu chất thải, tiết kiệm tài nguyên và năng lượng, tối ưu hóa sản xuất… để giảm phát thải.

Nhiều nhà máy, xí nghiệp trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đang sử dụng thiết bị, máy móc, dây chuyền sản xuất cũ, hoạt động lâu năm nhưng doanh nghiệp chưa có điều kiện để thay mới hoặc cải tạo, nâng cấp quy mô lớn.
Những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp bắt đầu công cuộc chuyển đổi xanh bằng việc giảm thiểu phát sinh rác; phân loại và tách riêng các loại rác thông thường ra khỏi chất thải nguy hại. Đồng thời tách riêng chất thải rắn (rác) công nghiệp có khả năng tái chế và tăng năng lực tái chế; thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) là quản lý, thu gom, tái chế hoặc xử lý chất thải đối với sản phẩm, bao bì sau khi người tiêu dùng thải bỏ…
Ghi nhận tại Công ty CP Cao su Đà Nẵng (phường Hải Vân), ngoài phân loại khép kín và chuyển giao đúng quy định đối với lượng chất thải nguy hại gần 55 tấn/năm, công ty tối giản lượng rác công nghiệp thông thường phát sinh ở mức 650m3/năm và rác sinh hoạt ở mức 600m3/năm. Đồng thời đặt ra mục tiêu tái chế nội bộ 100% đối với mành phế, và trong năm 2025 đã hoàn thành mục tiêu với hơn 109,4 tấn mành phế được tận dụng và quay lại dây chuyền sản xuất thành công.
Song song, có hơn 2.022 tấn sản phẩm và bao bì được công ty thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) với công suất tái chế lốp xe đã qua sử dụng đến 110.000 lốp/năm (đắp lốp nóng, dán nguội, nghiền tái sinh). Bên cạnh đó, giảm mạnh phát thải khí nhà kính đến 22% trong vòng 4 năm (tương đương giảm hơn 12.700 tấn CO2) nhờ chuyển đổi nhiên liệu, lắp đặt và sử dụng hệ thống năng lượng mặt trời áp mái, tối ưu quy trình sản xuất để giảm phát thải…
Ông Nguyễn Văn Đoàn, Trưởng phòng An toàn lao động Công ty CP Cao su Đà Nẵng cho hay, trên hành trình chuyển đổi xanh, doanh nghiệp gặp một số rào cản, nhất là gánh nặng về chi phí do vốn đầu tư cho công nghệ xử lý môi trường và hạ tầng chuyển đổi có vốn đầu tư rất lớn. Trong kỷ nguyên sản xuất xanh, công ty đặt mục tiêu từ nay đến năm 2030 giảm sản lượng tiêu thụ điện năng 2%/năm; sử dụng năng lượng tái tạo đạt tỷ trọng 5-10% tổng mức tiêu thụ năng lượng toàn nhà máy. Cùng với đó, giảm thất thoát nguyên vật liệu 1-2%/năm…

Khu công nghiệp Hòa Khánh (phường Liên Chiểu) được thành lập 30 năm, nhưng nhờ việc triển khai các tiêu chí khu công nghiệp sinh thái và sản xuất sạch hơn trong những năm qua đã giúp cải thiện môi trường.
Đồng thời thu hút sự tham gia tích cực và chủ động của các doanh nghiệp để đầu tư, cải tiến quy trình quản lý, vận hành; đổi mới, ứng dụng công nghệ sản xuất xanh, sạch; tái sử dụng chất thải, phế liệu; sử dụng hiệu quả nước và năng lượng; giảm thiểu chất thải thông qua trao đổi sản phẩm phụ giữa các doanh nghiệp…
Bà Đoàn Thị Ngọc Thủy, Phó Trưởng phòng Xây dựng và môi trường, Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp Đà Nẵng thông tin, có hơn 30% số doanh nghiệp ở Khu công nghiệp Hòa Khánh đã và đang thực hiện tổ hợp các giải pháp giảm thiểu tiêu thụ tài nguyên và giảm thiểu phát thải trong quá trình sản xuất; đẩy mạnh tái chế, tái sử dụng (RECP).
Theo đó, có 228 giải pháp đã được doanh nghiệp thực hiện, với 127 giải pháp thuộc nhóm tiết kiệm điện; 31 giải pháp tiết kiệm nguyên, vật liệu hóa chất; 31 giải pháp tiết kiệm nước; 33 giải pháp tiết kiệm nhiên liệu; 3 giải pháp giảm thiểu tác động đến môi trường và 3 giải pháp tiết kiệm khác. Ngoài ra, còn 6 biện pháp cộng sinh công nghiệp.
Qua đó, giúp các doanh nghiệp tiết kiệm hơn 14.000 tỷ đồng/năm, giảm 50.000m3 nước thải, 7.000 tấn CO2 tương đương và 2.700 tấn rác/năm… Tuy vậy, bên cạnh nguồn lực lớn, việc chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp sinh thái đòi hỏi sự thay đổi tư duy quản trị và tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp.
Những đề cập ở trên cho thấy, việc thay đổi tư duy quản trị tài nguyên và chất thải, phát thải khí nhà kính; tái chế, tái sử dụng, cộng sinh công nghiệp; sử dụng nhiên liệu, năng lượng thay thế… là những giải pháp có thể thực hiện trước mắt và mang lại hiệu quả cao cho công cuộc chuyển đổi xanh của doanh nghiệp.
Ông Trần Đình Tuấn, Phó Trưởng phòng Quản lý công nghiệp Sở Công Thương nói, những năm qua, thành phố thúc đẩy sản xuất sạch hơn và kinh tế tuần hoàn trong doanh nghiệp nhằm sử dụng hiệu quả tài nguyên, năng lượng, giảm phát thải... Sở Công Thương tiếp tục chủ động tham mưu thành phố hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp áp dụng sản xuất sạch hơn và kinh tế tuần hoàn, gắn với mục tiêu xây dựng thành phố môi trường.
Bên cạnh đó, Sở Công Thương tập trung nguồn lực, lồng ghép nội dung này vào các chương trình khuyến công, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; ưu tiên xây dựng và nhân rộng các mô hình điểm phù hợp với điều kiện thực tiễn thành phố Đà Nẵng hiện nay. Quá trình này cũng cần sự hưởng ứng tích cực của cộng đồng doanh nghiệp nhằm thực hiện các mục tiêu xây dựng thành phố môi trường, phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sống của người dân.