Gạo thơm Việt Nam tiến sâu vào EU: Cấp phép thêm hơn 380 tấn gạo sang 4 quốc gia

Theo công bố mới nhất từ Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cơ quan này vừa thực hiện cấp giấy chứng nhận chủng loại gạo thơm xuất khẩu sang Liên minh châu Âu (EU) cho 4 lô hàng mới. Tổng khối lượng của đợt cấp phép này đạt hơn 380 tấn, đánh dấu bước tiến tiếp theo của nông sản Việt Nam tại thị trường có tiêu chuẩn khắt khe nhất thế giới.

Chi tiết các lô gạo thơm xuất khẩu sang thị trường EU

Trong đợt cấp chứng nhận này, hai doanh nghiệp tại phía Nam đã hoàn tất các thủ tục về nguồn gốc và chất lượng. Cụ thể:

• Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Đại Dương Xanh (TP. Hồ Chí Minh): Được cấp chứng nhận cho ba lô gạo thơm OM5451 (loại 5% tấm) với tổng khối lượng 364,52 tấn. Toàn bộ diện tích canh tác nằm tại vùng trồng thuộc tỉnh An Giang. Trong đó, 294 tấn dự kiến xuất sang Cộng hòa Séc, 20,52 tấn sang Đức và 50 tấn sang Pháp.
• Công ty cổ phần Hoàng Minh Nhật (TP. Cần Thơ): Được cấp chứng nhận cho một lô gạo Jasmine 85 (loại 5% tấm) với khối lượng 23,95 tấn để xuất khẩu sang thị trường Ba Lan. Nguồn gốc giống lúa được xác định từ vùng trồng tại Bạc Liêu (nay thuộc tỉnh Cà Mau).

Tận dụng ưu đãi thuế quan từ Hiệp định EVFTA

Việc cấp giấy chứng nhận xác thực chủng loại là điều kiện bắt buộc để gạo thơm Việt Nam được hưởng ưu đãi thuế quan theo Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA). Theo cam kết, EU dành cho Việt Nam hạn ngạch 80.000 tấn gạo mỗi năm, bao gồm 30.000 tấn gạo thơm, 30.000 tấn gạo xay xát và 20.000 tấn gạo chưa xay xát.

Đáng chú ý, hiện có 9 giống gạo thơm của Việt Nam được phép xuất khẩu sang EU với mức thuế suất ưu đãi, bao gồm: Jasmine 85, ST5, ST20, Nàng Hoa 9, VĐ20, RVT, OM4900, OM5451 và gạo Tài nguyên Chợ Đào. Để đạt được chứng nhận này, doanh nghiệp phải đáp ứng nghiêm ngặt các yêu cầu về nguồn giống, vùng trồng, địa điểm sản xuất và có biên bản kiểm tra chất lượng định kỳ theo Nghị định 103/2020/NĐ-CP.

Xu hướng chuyển dịch sang phân khúc chất lượng cao

Dù khối lượng mỗi lô hàng chưa lớn, nhưng việc duy trì đều đặn các chuyến hàng sang EU cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt của ngành lúa gạo từ cạnh tranh về số lượng sang chất lượng. Ông Nguyễn Văn Thành, Giám đốc Công ty TNHH sản xuất - thương mại Phước Thành IV, nhận định việc tập trung vào phân khúc trung và cao cấp là hướng đi tất yếu để cạnh tranh với các đối thủ như Thái Lan hay Campuchia.

Bên cạnh yếu tố chất lượng, thị trường EU đang đặt ra những tiêu chuẩn mới về môi trường và phát triển bền vững. Ông Nguyễn Quốc Mạnh, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, cho biết sản xuất lúa gạo giảm phát thải và truy xuất nguồn gốc minh bạch sẽ là "tấm giấy thông hành" quan trọng. Việc đáp ứng các tiêu chí về an toàn thực phẩm và bảo vệ hệ sinh thái không chỉ giúp nâng cao giá trị hạt gạo mà còn củng cố thương hiệu gạo Việt trên bản đồ nông sản toàn cầu.