ĐNO - Gần hai năm kể từ khi xung đột Israel - Hamas bùng phát, Gaza chìm trong khủng hoảng nhân đạo sâu sắc. Nạn đói không còn là nguy cơ mà là hiện thực nhức nhối, với hình ảnh trẻ em da bọc xương, mắt trũng, bụng hóp không còn là cảnh tượng hiếm hoi.
Ngày 23/7, Reuters dẫn lời Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Tedros Ghebreyesus cảnh báo Gaza hiện phải đối mặt với “nạn đói hàng loạt”, khi các trung tâm điều trị suy dinh dưỡng quá tải, thiếu hụt nghiêm trọng lương thực và nước sạch. Giá thực phẩm thiết yếu như bột mì tăng gấp hơn 30 lần so với đầu năm, trong khi 95% hộ gia đình không có đủ nước sinh hoạt.
Chỉ trong ba ngày đầu tuần này, 43 người thiệt mạng vì suy dinh dưỡng, thiếu ăn ở Gaza, nâng tổng số nạn nhân của nạn đói lên ít nhất 111 người, trong đó 21 trẻ em dưới 5 tuổi tử vong, theo xác nhận của WHO. Cơ quan y tế ở Gaza cho biết, ít nhất 900.000 trẻ em đang đói, trong đó 70.000 em có dấu hiệu suy dinh dưỡng nặng, và con số tử vong vì đói đang không ngừng tăng lên từng ngày.
Theo ghi nhận của The Guardian, ở tuổi lên 7, một cậu bé Palestine ở Gaza chỉ nặng chưa đầy 4kg và em phải nhập viện liên tục vì suy dinh dưỡng nặng, phản ánh thực tại tàn khốc tại dải đất đau thương này. “Chúng tôi từng trải qua đói khát, nhưng chưa bao giờ khốc liệt đến vậy. Đây là thời điểm đen tối nhất mà chúng tôi trải qua,” một người dân Gaza nghẹn ngào nói.
Các tổ chức nhân đạo quốc tế, từ Liên Hợp Quốc đến các tổ chức phi chính phủ, đã nhiều lần cảnh báo và kêu gọi Israel dỡ bỏ hạn chế khắt khe đối với hàng viện trợ. Tuy nhiên, phản ứng từ Israel vẫn là những động thái nhỏ giọt, không đủ để cứu trợ 2,1 triệu cư dân đang mắc kẹt trong vòng xoáy dai dẳng của xung đột, di tản và nghèo đói.
Thách thức hiện nay không chỉ nằm ở thực trạng thiếu hụt, mà còn ở khả năng tiếp cận. Điều thực sự quan ngại là viện trợ nhân đạo tại Gaza, thay vì cứu trợ, lại trở thành nguồn gây bất ổn nghiêm trọng khi hơn 1.000 người Palestine thiệt mạng chỉ vì cố gắng tiếp cận thực phẩm tại các địa điểm phân phát, một con số phơi bày mức độ tuyệt vọng cùng cực của dân thường. Gần đây, 25 nước phương Tây đã kêu gọi chấm dứt xung đột và lên án hệ thống viện trợ do Israel hậu thuẫn.
Tình hình lúc này đặt ra bài toán nan giải: làm thế nào để bảo đảm nguyên tắc bảo vệ thường dân, đặc biệt là trẻ em, trong bối cảnh xung đột phức tạp và kéo dài? Đồng thời, nó cũng cho thấy sự cần thiết của việc duy trì các kênh đối thoại nhân đạo trung lập, tạo điều kiện cho hàng cứu trợ được lưu thông ổn định, hiệu quả và không bị gián đoạn vì bất kỳ lý do chính trị hay an ninh nào.
Tính đến nay, 59.200 người Palestine, phần lớn là phụ nữ và trẻ em, thiệt mạng kể từ khi xung đột bùng phát tại dải Gaza vào tháng 10/2023.
