Dù giá điều tươi tăng khoảng 4.000-5.000 đồng/kg so với niên vụ trước, nhiều nhà vườn tại Đồng Nai ghi nhận sản lượng sụt giảm mạnh, có nơi dự kiến giảm tới 40% do thời tiết bất lợi.
Tại các vùng trồng điều trọng điểm của Đồng Nai, nông dân đang bước vào cao điểm thu hoạch niên vụ 2026. Tuy nhiên, trái ngược với sự khởi sắc về giá cả, năng suất cây trồng sụt giảm đáng kể do các đợt mưa trái mùa và biến động thời tiết cực đoan ngay sau Tết Nguyên đán.
Hiện tại, giá hạt điều tươi được thu mua ổn định ở mức 35.000-37.000 đồng/kg, tăng đáng kể so với mức 31.000-32.000 đồng/kg của niên vụ 2025. Dù thị trường có tín hiệu tích cực, nhiều hộ nông dân lại rơi vào cảnh “được giá, mất mùa” khi sản lượng thực tế tại vườn không đạt kỳ vọng.
| Chỉ số thị trường | Niên vụ 2025 | Niên vụ 2026 |
|---|---|---|
| Giá thu mua (VND/kg) | 31.000 - 32.000 | 35.000 - 37.000 |
| Tình trạng năng suất | Ổn định | Dự báo giảm 40% |
Tại Thôn 2, Xã Bù Đăng, gia đình anh Huỳnh Phước Long sở hữu vườn điều 5 ha cho biết, vụ mùa năm trước vườn thu về khoảng 10 tấn hạt. Bước sang chu kỳ năm nay, dù ban đầu cây ra bông rất triển vọng nhưng các đợt mưa trái mùa kéo dài kèm độ ẩm cao đã làm cháy bông và rụng trái non hàng loạt. Ước tính sản lượng toàn vườn của anh Long chỉ đạt khoảng 5-6 tấn trong năm nay.
Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại Xã Phú Nghĩa, nơi có diện tích điều lớn của tỉnh. Bà Thị Mai, một hộ dân tại Thôn Thác Dài, cho biết dù canh tác gần 4 ha nhưng hiện mới chỉ nhặt được hơn 1 tấn hạt tươi. Hoa điều bị khô cháy đen ngay từ giai đoạn kết hạt khiến số lượng trái đậu trên tán cây rất thưa thớt.
Theo các chuyên gia nông nghiệp địa phương, giai đoạn từ tháng 12/2025 đến đầu tháng 2/2026 thời tiết khá lý tưởng giúp cây ra hoa đồng loạt. Tuy nhiên, bước sang đầu tháng 3, các hiện tượng thời tiết bất thường đã đảo lộn mọi tính toán của người trồng. Không chỉ giảm số lượng, chất lượng hạt thu hồi tại một số khu vực cũng được ghi nhận ở mức thấp hơn mọi năm.
Sản lượng sụt giảm trong dân đã tác động trực tiếp đến hoạt động của các hợp tác xã và doanh nghiệp thu mua. Bà Thị Khưi, Giám đốc Hợp tác xã điều hữu cơ Trảng cỏ Bù Lạch (Xã Thọ Sơn), đơn vị đang quản lý vùng nguyên liệu 1.000 ha, bày tỏ lo ngại về tình trạng thiếu hụt nguồn cung cho các đối tác khi dự kiến sản lượng của hợp tác xã sẽ giảm khoảng 40%.
Tại các điểm thu mua ở Xã Phú Nghĩa, không khí giao dịch cũng trầm lắng hơn. Bà Trương Thị Cẩm Phượng, chủ doanh nghiệp thu mua điều, cho biết lượng hàng nhập kho đầu mùa đạt con số rất khiêm tốn. Bên cạnh yếu tố thời tiết, xu hướng người dân chặt bỏ vườn điều già cỗi để chuyển sang trồng sầu riêng, cao su hoặc cà phê cũng khiến diện tích vùng nguyên liệu dần thu hẹp.
Ông Điểu Hùng, Chủ tịch Hội Nông dân Xã Phú Nghĩa, nhận định tình trạng mất mùa do biến đổi khí hậu đang trở thành thách thức lớn đối với tính bền vững của ngành. Để ứng phó, Hội Nông dân xã đang phối hợp triển khai các lớp tập huấn kỹ thuật giúp bà con chuyển đổi phương thức canh tác thích ứng:
Hiện nay, với quy mô hơn 175.000 ha, cây điều vẫn là cây trồng chủ lực của hàng ngàn hộ dân tại Đồng Nai. Tuy nhiên, để duy trì vị thế mặt hàng xuất khẩu trọng điểm, việc nâng cao năng suất thích ứng với môi trường là bài toán cấp thiết cần lời giải sớm từ các cơ quan chuyên môn.
