Gửi bình luận
ĐNO - Trong nhiều năm, Mỹ gần như là điểm đến mặc định của hàng triệu sinh viên châu Á muốn tìm kiếm cơ hội học tập và phát triển sự nghiệp. Song, bức tranh đó đang thay đổi.
Chi phí học tập, chính sách thị thực chặt chẽ, cùng những lựa chọn đa dạng hơn, khiến ngày càng nhiều sinh viên cân nhắc “bản đồ du học” mới, trong đó châu Âu là điểm đến đầy sức hút.
Câu chuyện của A. Shrinikheathan, kỹ sư 22 tuổi đến từ Chennai (Ấn Độ), phản ánh rõ xu hướng này. Theo Reuters, thay vì tiếp nối truyền thống gia đình sang Mỹ, anh quyết định học thạc sĩ tại Đức. Điều hấp dẫn anh không chỉ là chi phí thấp hơn mà còn là mối liên kết chặt chẽ giữa các trường đại học Đức với ngành công nghiệp.
Quyết định của Shrinikheathan không còn là trường hợp cá biệt. Các công ty tư vấn giáo dục và nhiều sinh viên cho biết, ngày càng nhiều người trẻ Ấn Độ chuyển hướng sang châu Âu sau khi Hiệp định thương mại Ấn Độ - Liên minh châu Âu (EU) được ký kết đầu năm nay, trong khi các quy định nhập cư tại Mỹ tiếp tục được điều chỉnh theo hướng chặt chẽ hơn.
Một trong những lợi thế lớn nhất của châu Âu là chi phí. Theo tổ chức tư vấn giáo dục KC Overseas, học phí tại nhiều quốc gia châu Âu thấp hơn từ 50-80% so với Mỹ, trong khi chi phí sinh hoạt cũng dễ chịu hơn. Điều này giúp tổng chi phí du học giảm đáng kể, đặc biệt trong bối cảnh lạm phát và tỷ giá khiến việc học tập ở nước ngoài trở thành khoản đầu tư ngày càng lớn đối với nhiều gia đình.
Không chỉ chi phí, cơ hội sau tốt nghiệp cũng được mở rộng. Thỏa thuận giữa Ấn Độ và EU đặt mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi hơn cho sinh viên và lao động tay nghề cao thông qua quy trình cấp thị thực rõ ràng hơn, lộ trình làm việc sau tốt nghiệp minh bạch hơn và tăng cường công nhận bằng cấp.
Hai bên cũng sẽ triển khai hợp tác trong 5 năm về các thỏa thuận an sinh xã hội, đồng thời thành lập văn phòng chuyên trách hỗ trợ sinh viên và lao động công nghệ.
Dữ liệu từ nhiều tổ chức tư vấn cho thấy, nhu cầu tìm hiểu các trường đại học châu Âu tăng nhanh. Trung tâm Nghiên cứu châu Âu ghi nhận lượng tư vấn tăng 25-30% kể từ sau thỏa thuận Ấn Độ - EU. Đơn cử, Hà Lan hiện có hơn 3.700 sinh viên Ấn Độ trong năm học 2025-2026.
Reuters dẫn lời ông Arnav Kumar, đồng sáng lập nền tảng tư vấn du học Leap, đây là lần đầu tiên một khối kinh tế lớn phát đi thông điệp rõ ràng rằng họ muốn thu hút nhân lực Ấn Độ với quy mô lớn. Lượng sinh viên và lao động giữa Ấn Độ và EU có thể tăng 60-70% trong vòng 3-5 năm tới nếu các chính sách được triển khai hiệu quả.
Ấn Độ hiện là quốc gia có nhiều sinh viên nhất tại Mỹ với hơn 363.000 người, chiếm khoảng 1/3 tổng số sinh viên quốc tế.
Trong khi đó, Mỹ đang bước vào giai đoạn điều chỉnh chính sách. Ngày 16/7, chính quyền Mỹ công bố quy định mới đối với thị thực F-1 dành cho sinh viên quốc tế.
Từ tháng 9/2026, thời hạn lưu trú tối đa của phần lớn sinh viên nước ngoài sẽ là 4 năm, hoặc ngắn hơn nếu chương trình học có thời lượng thấp hơn.
Đáng chú ý, thời gian lưu trú hợp pháp sau khi hoàn thành khóa học (grace period) cũng được rút từ 60 ngày xuống còn 30 ngày. Các quy định mới đồng thời siết chặt việc chuyển trường, chuyển chương trình học và yêu cầu sinh viên phải chủ động hơn trong việc duy trì tình trạng cư trú hợp pháp.
Mỹ không còn là một trong ba điểm đến du học được sinh viên Trung Quốc ưu tiên nhất. Theo The University World News, tỷ lệ học sinh, sinh viên có nguyện vọng du học Mỹ giảm từ 30,9% xuống còn 21,2% trong năm 2025. Mỹ hiện chỉ đứng thứ tư trong danh sách các điểm đến được ưa chuộng, sau Anh (56,8%) và Úc (37%).
Dù vậy, châu Âu cũng không phải là “tấm vé bảo đảm” cho sự nghiệp. Rào cản ngôn ngữ, cạnh tranh việc làm, thiếu nhà ở tại nhiều thành phố lớn hay yêu cầu kỹ năng chuyên môn cao vẫn là những thách thức được các chuyên gia và sinh viên nhắc đến.
Các đơn vị tư vấn cũng lưu ý, việc tốt nghiệp tại một quốc gia không đồng nghĩa chắc chắn có việc làm, mà cơ hội vẫn phụ thuộc năng lực, kỹ năng và nhu cầu thị trường lao động.
Sự dịch chuyển hiện nay cho thấy sinh viên châu Á đang đưa ra quyết định thực tế hơn, cân nhắc đồng thời nhiều yếu tố như chi phí, chất lượng đào tạo, cơ hội nghề nghiệp và chính sách nhập cư. Khi lựa chọn ngày càng đa dạng, “giấc mơ du học” cũng bước vào giai đoạn mới, nơi sức hấp dẫn không còn tập trung ở một quốc gia duy nhất mà được phân bổ trên nhiều trung tâm giáo dục của thế giới.
