Ngày 13/10 (giờ địa phương), Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng lãnh đạo các nhà trung gian hòa giải xung đột Israel - Hamas gồm Ai Cập, Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ ký kết văn kiện về thỏa thuận hòa bình Gaza, chấm dứt xung đột hơn hai năm gây nhiều thương đau và mất mát, mở cánh cửa hòa bình lâu dài, tái thiết khu vực.
Từ thỏa thuận hòa bình...
Lễ ký kết văn kiện thỏa thuận ngừng bắn Israel - Hamas, hay giai đoạn một của kế hoạch 20 điểm cho hòa bình Gaza do ông Trump đề xuất, diễn ra sau khi Hamas trao trả 20 con tin còn sống và 4 hài cốt con tin ở Gaza cho Israel; ngược lại, Israel trả tự do cho khoảng 2.000 người Palestine mà Israel giam giữ trong hai năm qua, theo CNN.
Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah el-Sisi ca ngợi việc ông Trump ký kết thỏa thuận ngừng bắn ở Gaza là “khép lại một chương đau thương trong lịch sử nhân loại và mở ra một kỷ nguyên hòa bình, ổn định mới” cho khu vực.
Đại diện cấp cao Liên minh châu Âu (EU) phụ trách chính sách an ninh và đối ngoại, bà Kaja Kallas, viết trên mạng xã hội X ngày 13/10: “Hôm nay đánh dấu một khoảnh khắc hy vọng hiếm hoi ở Trung Đông. Việc thả con tin là một thành công lớn về ngoại giao và là cột mốc quan trọng hướng tới hòa bình. Tổng thống Trump đã tạo nên bước đột phá này”.
Time of Israel đăng tin, Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres, người tham dự hội nghị thượng đỉnh Sharm el-Sheikh tại Ai Cập, hoan nghênh việc thả con tin của Israel và Hamas, thúc giục các bên phát huy đà tiến triển và “chấm dứt cơn ác mộng” trên lãnh thổ Palestine.
Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết, thỏa thuận ngừng bắn tại Gaza mang lại hy vọng hòa bình cho Ukraine. Khi hòa bình đạt được ở một khu vực trên thế giới, sẽ mang lại nhiều hy vọng hơn cho hòa bình ở những khu vực khác.
Tổng thống Brazil Lula da Silva cũng ca ngợi lệnh ngừng bắn là “khởi đầu đầy hứa hẹn cho hòa bình”...
Ngoài ra, trả lời truyền thông về thời gian cho giai đoạn hai của kế hoạch hòa bình Gaza, ông Trump cho biết giai đoạn hai đã bắt đầu và các giai đoạn đều có chút đan xen lẫn nhau.
Theo kế hoạch, giai đoạn hai đề cập đến việc giải trừ vũ khí của Hamas và hình thức quản trị tương lai ở Gaza. Địa điểm thương lượng vẫn là thành phố Sharm el-Sheikh và tiếp tục do Mỹ, Qatar, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ bảo trợ.
...Đến tái thiết Gaza
Ông Trump cho rằng, phần khó khăn nhất là thỏa thuận ngừng bắn Israel - Hamas đã qua, tái thiết có lẽ sẽ là “phần dễ nhất”.
DW thông tin, Liên Hợp Quốc trong ngày đầu tuần này thông báo sẽ tái phân bổ khoảng 11 triệu USD tài trợ khẩn cấp để giúp mở rộng quy mô hỗ trợ nhân đạo tại dải Gaza trước khi mùa đông đến nhằm đảm bảo nguồn cung cấp nhiên liệu và nhu yếu phẩm cứu sinh đầy đủ.
Trong khi đó, Ngân hàng Thế giới (WB) và các kế hoạch hậu chiến của Ai Cập dự kiến chi phí tái thiết và phục hồi ở Gaza lên hơn 53 tỷ USD.
Theo thống kê, ít nhất 1,9 triệu người trên khắp Gaza, chiếm khoảng 90% dân số, phải di dời trong hơn hai năm qua và 83% tổng số công trình ở thành phố Gaza bị phá hủy hoàn toàn hoặc hư hại tính đến cuối tháng 9/2025.
Ngay trước khi diễn ra hội nghị hòa bình Gaza tại Ai Cập, hàng chục nghìn người Palestine trở về nhà ở Gaza, dù chỉ còn là các đống đổ nát, hàng chục xe tải viện trợ tiến vào Gaza qua cửa khẩu Kerem Shalom.
Ai Cập cho biết gửi 400 xe tải chở hàng viện trợ trong khi Liên Hợp Quốc có khoảng 170 nghìn tấn thực phẩm, thuốc men và các hàng viện trợ nhân đạo khác vào Gaza.
Phát biểu bên lề hội nghị hòa bình Gaza, Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah el-Sisi thông báo nước này dự kiến tổ chức hội nghị Cairo về phục hồi, tái thiết và phát triển dải Gaza, với sự hợp tác của Mỹ và phối hợp các đối tác vào tháng 11 tới.
Al Jazeera cho hay, Tổng thống Ai Cập tiếp tục khẳng định giải pháp hai nhà nước là con đường duy nhất để tạo lập hòa bình bền vững ở Trung Đông.
