Sản xuất rau củ quả theo tiêu chuẩn VietGAP giúp tạo ra nông sản chất lượng cao, bảo vệ sức khỏe con người, môi trường, góp phần xây dựng nền nông nghiệp xanh, giảm phát thải và bền vững.
Nâng cao chất lượng nông sản
Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp Phú Mỹ, xã Tây Hồ, đang liên kết với hơn 20 hộ dân trên địa bàn canh tác các loại rau củ quả theo phương thức thực hành sản xuất nông nghiệp tốt (VietGAP). Ông Huỳnh Văn Ca, Giám đốc HTX cho biết, trước đây hầu hết người dân địa phương trồng rau thuần tự nhiên, chưa có nhiều phương pháp tiên tiến để đạt hiệu quả cao.
Trước thực trạng trên, HTX đã áp dụng mô hình trồng rau theo tiêu chuẩn VietGAP dù biết tiêu chuẩn này đòi hỏi rất nhiều tiêu chí, quy trình nghiêm ngặt từ khâu làm đất, chọn giống, chăm sóc đến thu hoạch và bảo quản. Sau khi đạt được chứng nhận VietGAP với diện tích 3ha, sản phẩm rau quả của HTX khẳng định ưu thế, được người tiêu dùng đón nhận.
Mỗi ngày, HTX cung ứng hơn 1 tấn rau củ, chủ yếu là rau lang, mồng tơi, dền, cải xanh, khổ qua, dưa leo... “Nhờ chứng nhận VietGAP, thị trường tiêu thụ của chúng tôi ngày càng rộng mở, tạo động lực để tiếp tục duy trì phát triển”, ông Ca cho hay.
Trên cánh đồng sản xuất lúa xã Hòa Vang vụ hè thu 2025, HTX Dịch vụ sản xuất nông nghiệp Hòa Phong 1 đã đưa vào sản xuất giống lúa theo tiêu chuẩn VietGAP với diện tích 18,5ha. Đến nay, quy trình sản xuất đã khá thân thuộc với các hộ thành viên như quản lý đồng ruộng, ghi chép nhật ký sản xuất, sử dụng phân bón đúng loại, đúng thời điểm, không còn tình trạng vứt vỏ chai thuốc bảo vệ thực vật bừa bãi...
Do đó, năng suất lúa cao hơn từ 10-20% so với phương pháp truyền thống, gạo hạt to, thơm và dẻo. Ông Nguyễn Sĩ, Giám đốc HTX cho biết, phương thức canh tác này còn góp phần phục hồi hệ sinh thái trên đồng ruộng và đảm bảo sức khỏe cho người làm nông. Thông qua quy trình sản xuất lúa theo hướng VietGAP sẽ tạo ra sản phẩm an toàn, chất lượng, thời gian đến HTX tiếp tục mở rộng diện tích sản xuất.
Trong khi đó, HTX Nông nghiệp xanh Duy Oanh (xã Duy Xuyên) đã xây dựng được chuỗi trồng sen liên kết với diện tích 35ha, được công nhận đạt chuẩn VietGAP vào tháng 6/2025. Bà Phạm Thị Duy Mỹ, Giám đốc HTX chia sẻ: “Quy trình VietGAP của chúng tôi khác trồng thông thường ở điểm mọi công đoạn sản xuất đều được kiểm soát từ xử lý đất, nguồn nước, giống, phân bón và phòng trừ sâu bệnh an toàn; không dùng hóa chất, ưu tiên hữu cơ và đảm bảo truy xuất rõ ràng.
Từ khi áp dụng quy trình này, môi trường đầm sen sạch hơn, cây ít sâu bệnh, năng suất ổn định và chất lượng hạt sen đồng đều. Sản phẩm có chứng nhận và được thị trường tin tưởng hơn. Với những hiệu quả bước đầu đó, thời gian tới chúng tôi dự định mở rộng diện tích sen theo chuẩn VietGAP để xây dựng vùng nguyên liệu sạch và bền vững”.
Cần thêm nhiều giải pháp đồng bộ
Theo thống kê, trên địa bàn thành phố có 570,8ha cây trồng được chứng nhận đạt chuẩn VietGAP, trong đó cây công nghiệp 29,7ha; cây ăn quả 81,4ha; cây hằng năm 459,8ha. Riêng diện tích cây hằng năm, có 288,9ha lúa, rau 118,8ha, sen 36ha, mè 10,1ha... đạt VietGAP. Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, việc áp dụng quy trình VietGAP là bước tiến quan trọng trong việc nâng cao giá trị, tính minh bạch và sức cạnh tranh của nông sản địa phương.
Tuy nhiên, việc triển khai sản xuất VietGAP trên địa bàn thành phố vẫn còn gặp nhiều khó khăn.
Đơn cử là quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, chưa hình thành được các vùng sản xuất tập trung đủ lớn để áp dụng đồng bộ quy trình VietGAP; liên kết giữa nông dân, HTX và doanh nghiệp còn lỏng lẻo, thiếu tính ổn định; phần lớn nông dân chưa nhận thức đầy đủ về lợi ích lâu dài của sản xuất VietGAP.
Bên cạnh đó, chi phí đánh giá, chứng nhận và gia hạn VietGAP tương đối cao so với khả năng của người sản xuất, trong khi nguồn kinh phí hỗ trợ từ ngân sách nhà nước còn hạn chế, chưa có cơ chế cụ thể để khuyến khích, hỗ trợ duy trì hoặc mở rộng mô hình.
Ngoài ra, do ảnh hưởng lớn của điều kiện tự nhiên, biến đổi khí hậu, sâu bệnh phát sinh... gây khó khăn trong việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định kỹ thuật.
Bà Vũ Thị Bích Hậu, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, để thúc đẩy sản xuất theo hướng VietGAP trên địa bàn thành phố, thời gian đến ngành nông nghiệp tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp.
Cụ thể, tăng cường công tác tuyên truyền, tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật cho cán bộ và nông dân nhằm nâng cao nhận thức, kỹ năng thực hành và tuân thủ quy trình VietGAP.
Quy hoạch và hình thành các vùng sản xuất tập trung đối với cây trồng chủ lực; khuyến khích các HTX, doanh nghiệp tham gia liên kết sản xuất - tiêu thụ, xây dựng chuỗi giá trị nông sản an toàn.
Bên cạnh đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc, ghi chép điện tử và quảng bá sản phẩm, tạo điều kiện thuận lợi để nông sản VietGAP tiếp cận thị trường hiện đại...
Ngoài ra, ngành nông nghiệp phối hợp với các đơn vị, doanh nghiệp phân phối để quảng bá, kết nối tiêu thụ sản phẩm VietGAP tại siêu thị, cửa hàng nông sản an toàn và các kênh thương mại điện tử, góp phần nâng cao giá trị, mở rộng thị trường và khẳng định thương hiệu nông sản Đà Nẵng trên thị trường trong nước và quốc tế.
