Văn hóa làng nghề là đề tài đầu tiên đánh dấu lựa chọn của Hải khi bước vào thế giới sáng tạo mang đậm tinh thần Việt. Đồ án thiết kế tạp chí của anh đưa người xem dạo qua những làng nghề truyền thống như Vạn Phúc, Thanh Oai, Xuân La, Thạch Xá hay Thủy Xuân - nơi từng đường kim, nếp dệt, sắc màu của tre trúc hay hoa lá đều thấm đẫm dấu ấn nghề cha truyền con nối.
“Mỗi làng nghề đều có nét đẹp và giá trị riêng, cần được gìn giữ và truyền lại cho thế hệ sau. Đó cũng là lý do tôi chọn đề tài này”, Hải chia sẻ. Trong từng trang minh họa, hình ảnh người thợ, nhịp sống sản xuất và vẻ đẹp bền bỉ của những nghề lâu đời hiện lên chân thực và đầy cảm hứng, như cách một người trẻ tìm lại bản sắc trong điều tưởng chừng đã quá quen.
Từ làng nghề, cựu sinh viên Trường Đại học Kiến trúc Đà Nẵng tiếp tục đào sâu vào đời sống tinh thần với artbook (sách nghệ thuật) “Đạo Lương Nước Việt”. Nếu đồ án thiết kế “Tạp chí văn hóa làng nghề” ghi lại đời sống lao động thì cuốn sách này mở ra thế giới của tín ngưỡng dân gian - lớp văn hóa trầm tích song hành cùng lịch sử dân tộc.
Chàng họa sĩ 23 tuổi khắc họa các hình thức tín ngưỡng đặc sắc như thờ tổ tiên, thờ Mẫu, thờ thần Hổ, Tứ bất tử, cùng những nhân vật huyền thoại Chử Đồng Tử, Phù Đổng Thiên Vương… Mỗi trang sách là một “mảnh ghép” văn hóa vừa tôn nghiêm, vừa gần gũi, được thể hiện bằng nét vẽ mềm mại và bảng màu hiện đại, giúp người trẻ dễ tiếp cận hơn với kho tàng tín ngưỡng dân tộc.
Không dừng ở minh họa, Hải còn đưa văn hóa Việt bước vào không gian tương tác bằng dự án game “Thủy Đình Đại Chiến” - sản phẩm lấy cảm hứng từ nghệ thuật múa rối nước. Trong trò chơi, các nhân vật quen thuộc như Tễu, Thủy Địa Lão, anh Ba Trúc hay Thị Mầu hóa thân thành những “anh hùng” trên sân khấu nước lung linh, mang đến trải nghiệm vừa mới lạ vừa thân thuộc.
Đây là cách Hải đưa rối nước ra khỏi giới hạn sân khấu truyền thống để đến gần hơn với giới trẻ.
Từ game, anh phát triển dòng arttoy Tễu (đồ chơi nghệ thuật). Các mô hình đồ chơi được dựng từ phác thảo 2D sang 3D, in bằng nhựa resin và trải qua hàng loạt công đoạn xử lý - rửa cồn, sấy UV, chà nhám, sơn phủ… Quy trình tỉ mỉ ấy thể hiện sự chỉn chu và niềm đam mê của Hải khi làm việc với chất liệu truyền thống.
Ngoài các dự án trên, Hải còn sở hữu nhiều tranh minh họa thấm đẫm tinh thần Việt, như: Khúc Tỵ bà, Rock ngựa giấy… Cách thể hiện mới mẻ, vừa truyền thống vừa hiện đại, cho thấy sự trưởng thành trong tư duy nghệ thuật của Hải - luôn muốn đối thoại giữa cái cũ và cái mới, giữa di sản và sáng tạo.
Dù trải nghiệm qua nhiều đề tài sáng tạo, nhưng với Hải, văn hóa Việt luôn là nguồn cảm hứng mạnh mẽ nhất. Anh “tận hưởng” quá trình nghiên cứu, từ đọc tài liệu, đối chiếu tư liệu, phác thảo, chỉnh từng đường nét đến căn màu in ấn. “Chỉ khi nắm chắc giá trị cốt lõi, tôi mới dám sáng tạo để không làm sai lệch tinh thần văn hóa”, anh nói.
Đó cũng là điều khiến anh tâm đắc nhất: tự tìm kiếm, chắt lọc tư liệu để biến những trang thông tin khô khan thành chi tiết nghệ thuật sống động. “Tôi luôn đặt nhiều tâm huyết vào mỗi tác phẩm. Tôi mong người xem nhìn thấy vẻ đẹp đa dạng của văn hóa Việt được gửi gắm trong từng nét vẽ”, Hải bộc bạch.
Niềm yêu thích hội họa đến với Hải từ những ngày còn bé. Lớn lên, Hải chọn theo học thiết kế đồ họa như một cách vừa được sống với sáng tạo, vừa được trau dồi kiến thức bài bản về nghệ thuật thị giác. Với anh, theo đuổi nghệ thuật là hành trình dài, đòi hỏi sự kiên nhẫn. Từ nghiên cứu, sáng tác đến quảng bá, mỗi công đoạn đều mang lại cho anh động lực để tiếp tục đi tiếp.
Từ tình yêu hội họa, Hải nhận ra nghệ thuật có thể nối nhịp quá khứ và hiện tại. “Trong thời đại công nghệ phủ sóng mọi lĩnh vực, tôi tin văn hóa Việt hoàn toàn có cơ hội bước ra thế giới qua các nền tảng số”, anh chia sẻ.
Chính anh cũng bất ngờ khi thấy những yếu tố truyền thống hòa hợp tự nhiên với game, mô hình đồ chơi hay các hình thức sáng tạo số khác. Tuy nhiên, việc đưa văn hóa vào môi trường số cũng đặt ra thách thức lớn như bảo vệ bản quyền và kiểm soát chất lượng nội dung, điều mà anh luôn trăn trở trong quá trình làm nghề.
Sự nghiêm túc trong nghiên cứu, trẻ trung trong thể hiện và khát khao lan tỏa văn hóa Việt khiến Trần Duy Hải trở thành một trong những gương mặt Gen Z đáng chú ý của cộng đồng sáng tạo trẻ hôm nay.
[VIDEO] - Văn hóa Việt trong dự án game “Thủy Đình Đại Chiến” của Trần Duy Hải:
