Sự gia tăng kỷ lục của lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản đang tạo áp lực khiến dòng vốn hàng nghìn tỷ USD có xu hướng rời bỏ thị trường quốc tế để quay lại nội địa.
Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản (JGB) kỳ hạn 10 năm đã vọt lên mức 2,73% trong phiên giao dịch ngày 15/5, đánh dấu mức cao nhất kể từ tháng 5/1997. Diễn biến này đang khiến các ngân hàng đầu tư toàn cầu lo ngại về một cuộc dịch chuyển vốn quy mô lớn, khi các nhà đầu tư Nhật Bản có xu hướng rút tiền khỏi trái phiếu chính phủ Mỹ để quay trở lại thị trường trong nước.
Theo dữ liệu từ Financial Times, không chỉ kỳ hạn 10 năm, lợi suất JGB kỳ hạn 30 năm cũng đã chạm ngưỡng 4% lần đầu tiên kể từ khi loại trái phiếu này được phát hành vào năm 1999. Các kỳ hạn 5 năm và 20 năm cũng ghi nhận mức cao kỷ lục trong tuần qua. Trong thị trường trái phiếu, lợi suất tăng đồng nghĩa với việc giá trái phiếu đang giảm sâu.
Bà Satsuki Katayama, Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản, nhận định rằng lợi suất đang tăng trên khắp các thị trường tài chính lớn nhất thế giới. Các diễn biến này đang tương tác và tạo ra hiệu ứng cộng hưởng, thúc đẩy chi phí vay vốn gia tăng trên diện rộng.
| Kỳ hạn trái phiếu | Mức lợi suất ghi nhận | Cột mốc lịch sử |
|---|---|---|
| 10 năm | 2,73% | Cao nhất kể từ tháng 5/1997 |
| 30 năm | 4,00% | Cao nhất kể từ năm 1999 |
| 5 năm & 20 năm | Mức cao kỷ lục | Ghi nhận trong tuần qua |
Giới đầu tư hiện đang đặt cược rằng lạm phát gia tăng sẽ buộc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) phải thắt chặt chính sách tiền tệ sớm hơn dự kiến. Dự báo BOJ có thể tăng lãi suất chính sách thêm 0,25 điểm phần trăm, lên mức 1% ngay trong cuộc họp tháng 6 tới. Trước đó, vào tháng 12 năm ngoái, BOJ đã nâng lãi suất lên 0,75%, mức cao nhất trong 3 thập kỷ, chấm dứt thời kỳ nới lỏng kéo dài.
Bên cạnh đó, chính sách tài khóa của Thủ tướng Sanae Takaichi cũng đang gây áp lực lên thị trường. Chính phủ hiện đang chi trợ cấp mạnh tay cho giá xăng dầu nhằm giảm bớt cú sốc năng lượng từ xung đột giữa Mỹ và Iran. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo việc chuẩn bị ngân sách bổ sung vào cuối năm sẽ làm tăng nguồn cung trái phiếu, gây thêm áp lực giảm giá lên JGB.
Trong nhiều thập kỷ lãi suất thấp, các nhà đầu tư Nhật Bản đã đổ xô ra nước ngoài tìm kiếm lợi nhuận, hiện nắm giữ khoảng 1.000 tỷ USD trái phiếu chính phủ Mỹ. Khi khoảng cách lợi suất giữa Nhật Bản và quốc tế thu hẹp, dòng tiền này đang có dấu hiệu "hồi hương".
Ông Mark Dowding, Giám đốc đầu tư tại BlueBay, nhận định: "Các nguồn vốn mới của nhà đầu tư Nhật Bản sẽ không còn chảy vào trái phiếu doanh nghiệp hay trái phiếu chính phủ Mỹ mà sẽ tập trung vào các tài sản nội địa". Dữ liệu từ EPFR cho thấy, trong tháng 3, các nhà đầu tư đã đổ khoảng 700 triệu USD vào các quỹ trái phiếu chính phủ Nhật Bản, mức dòng tiền hàng tháng lớn nhất từng được ghi nhận.
Một số nhà quản lý quỹ, điển hình là ông Matt Smith từ công ty Ruffer, đang đặt cược vào sự tăng giá của đồng Yên. Ông cho rằng khi thị trường tín dụng Mỹ xảy ra biến động, đồng Yên sẽ mạnh lên do làn sóng rút vốn hàng loạt của nhà đầu tư Nhật Bản. Đây được xem là một biện pháp phòng ngừa rủi ro quan trọng trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu đầy bất ổn.
Tuy nhiên, ông Abbas Keshvani từ RBC Capital Markets lưu ý rằng dù lợi suất tăng, nhà đầu tư vẫn có tâm lý thận trọng. Do kỳ vọng lợi suất sẽ còn tiếp tục tăng (có thể đạt mức 3% cho kỳ hạn 10 năm vào cuối năm), nhiều người vẫn chưa vội vàng mua vào ở thời điểm hiện tại để tránh rủi ro giá trái phiếu tiếp tục giảm thêm.