Ở vùng trung du xứ Quảng, kinh tế vườn phát triển mạnh mẽ, giúp các địa phương hình thành dòng sản phẩm chủ lực, các vùng sản xuất chuyên canh hữu cơ gắn với du lịch sinh thái.
.jpg)
Vườn cau của ông Huỳnh Ngọc Tân (xã Lãnh Ngọc), rộng khoảng 1ha với hơn 7.500 cây, trong đó số cau đang ở tuổi thu hoạch khoảng 1.000 cây. Đây là lứa cau được ông Tân trồng từ năm 1990, khi cau bắt đầu có giá. Những năm gần đây, thị trường cau non phát triển, giá cau dù lúc lên xuống thất thường nhưng vẫn mang lại hiệu quả kinh tế cao cho gia đình.
“Trồng cau không tốn quá nhiều công chăm sóc, phù hợp với nhiều địa hình, thổ nhưỡng. Chỉ cần bón thêm phân, bảo đảm nước tưới vào mùa nắng hạn thì cau sẽ đạt năng suất. Mỗi năm, vườn tôi thu hoạch trên 5 tấn cau. Nhận thấy hiệu quả, tôi đã cải tạo, mở rộng diện tích vườn thêm 2.000m² để trồng cau”, ông Tân chia sẻ.
Xã Lãnh Ngọc là “vựa cau” chủ lực trên địa bàn thành phố, với diện tích hơn 725ha. Cây cau đang trở thành nguồn thu nhập chính của người dân địa phương, với sản lượng trung bình mỗi năm hơn 60.000 tấn.
Ông Thái Công Cần, Phó Chủ tịch UBND xã Lãnh Ngọc cho biết, từ các đề án hỗ trợ kinh tế vườn của tỉnh Quảng Nam (cũ) và huyện Tiên Phước (cũ) giúp mở rộng nhiều diện tích trồng cau trên địa bàn xã.
Đáng nói, khi thu nhập từ cây cau ngày càng cao, người dân chủ động cải tạo vườn tạp, thay thế diện tích trồng keo và các loại cây trồng kém hiệu quả để chuyển sang trồng cau; đồng thời đầu tư chăm bón nhằm nâng cao năng suất, hiệu quả. Đây là tiền đề để địa phương định hình dòng sản phẩm chủ lực, gắn với chế biến sâu nhằm ổn định đầu ra, nâng cao giá trị sản xuất, góp phần cải thiện thu nhập và đời sống người dân.
.jpg)
Tại xã Tiên Phước, tổng diện tích trồng cây ăn quả trên địa bàn là 1.748ha, trong đó lòn bon và măng cụt là hai cây trồng được người dân duy trì sản xuất hàng chục năm qua, khẳng định thương hiệu trên thị trường.
Riêng cây măng cụt mỗi năm mang lại nguồn thu trên 30 tỷ đồng cho người dân địa phương. Các thôn Trà Lai, Mỹ Thượng Tây và Mỹ Thượng Đông có gần 5,3ha măng cụt vừa được cấp mã số vùng trồng; gần 10ha măng cụt cũng đạt chứng nhận VietGAP.
Ông Nguyễn Hùng Anh, Chủ tịch UBND xã Tiên Phước cho hay, địa phương đã hình thành vùng chuyên canh sản xuất bòn bon, măng cụt theo hướng hữu cơ, an toàn. Với lợi thế phát triển kinh tế vườn được phát huy trong nhiều năm qua, xã định hướng tiếp tục mở rộng diện tích hai loại cây trồng chủ lực này theo hướng liên kết chuỗi giá trị.
Đồng thời, địa phương tập trung chế biến sâu thành các sản phẩm OCOP, xây dựng thương hiệu và gắn với du lịch nhằm nâng cao giá trị, hiệu quả sản xuất.
Ông Hoàng Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Cẩm Hà thông tin, đến cuối năm 2025, tổng diện tích vườn trên địa bàn đạt hơn 1.687ha, tăng gần 400ha so với năm 2020. Trong đó, vùng sản xuất cây ăn quả, cây chủ lực được cấp chứng nhận VietGAP là 23,4ha, cấp mã số vùng trồng 5,6ha. Cây trồng chủ lực gồm 196ha măng cụt, 112,7ha lòn bon. Hiện nay, có 3 hợp tác xã liên kết trồng và tiêu thụ 15ha lòn bon, 11,3ha măng cụt trên địa bàn.
Dù mang lại hiệu quả kinh tế cao, nhưng lòn bon và măng cụt là các loại cây lâu năm, thường xuyên chịu ảnh hưởng của mưa bão. Như các đợt bão cuối năm 2020, 2021 đã ảnh hưởng lớn đến năng suất hai loại cây này, phải mất nhiều năm mới có thể khôi phục.
Ngoài việc định hướng người dân chủ động các giải pháp chằng chống phù hợp, địa phương tập trung hướng dẫn biện pháp kỹ thuật nhằm nâng cao năng suất, chất lượng cây trồng như sử dụng phân bón hữu cơ, phân bón vi lượng, bảo đảm tưới tiêu... Qua đó giúp cây sinh trưởng, phát triển tốt, nâng cao chất lượng đáp ứng nhu cầu thị trường.
Ông Hoàng Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Cẩm Hà
[VIDEO] - Ông Hoàng Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Cẩm Hà chia sẻ về định hướng phát triển kinh tế vườn trên địa bàn xã:
Theo ông Tuấn, thời gian tới, địa phương tiếp tục triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ của Nhà nước nhằm phát triển kinh tế vườn, tạo điều kiện để người dân dễ tiếp cận, có động lực mở rộng vùng trồng cây ăn quả theo hướng thâm canh, chuyên canh.
Đồng thời hỗ trợ xây dựng chỉ dẫn địa lý, thương hiệu, nhãn hiệu hàng hóa, truy xuất nguồn gốc cho các sản phẩm chủ lực, tiềm năng của xã từ khâu sản xuất đến tiêu dùng bằng mã vạch; hỗ trợ chứng nhận VietGAP, chứng nhận hữu cơ, an toàn và xây dựng mã số vùng trồng cho các cây chủ lực như măng cụt, lòn bon, tiêu, cam giấy…
Thôn Thái Chấn Sơn (xã Thượng Đức) - ngôi làng nằm trong “rốn lũ” Vu Gia, chuyển mình từng ngày nhờ phát triển cây ăn quả. Từ vài hộ tiên phong, rồi chia sẻ kinh nghiệm, kỹ thuật, giống cây để bà con cùng nhân rộng. Người trồng ít thì vài sào, nhiều thì lên đến vài héc-ta.
Đến nay, toàn thôn có khoảng 17ha trồng cây ăn quả, trong đó có khoảng 50 vườn đầu tư quy mô lớn, chủ lực là các loại cây trồng hữu cơ như bưởi da xanh, cam, mít Thái… Đây là những giống cây phù hợp thổ nhưỡng, chống chịu được ngập lụt, cho năng suất cao.
“Người làm vườn ở Thái Chấn Sơn chú trọng sản xuất cây ăn quả theo hướng hữu cơ; chủ động cải tạo sân vườn, bố trí cây trồng ngay hàng thẳng lối. Nhờ đó, môi trường sinh thái trong thôn được nâng cao, mở ra cơ hội phát triển du lịch để sản phẩm địa phương được nhiều người biết đến hơn”, ông Trần Đắc Hân, Trưởng thôn Thái Chấn Sơn chia sẻ.
.jpg)
Ông Phan Đình Đại, Trưởng thôn Bình Yên (xã Quế Phước) cho biết, nghề trồng cây ăn quả trên địa bàn có từ lâu đời với sản phẩm chủ lực là bưởi trụ, bưởi da xanh. Tuy nhiên, trong thời gian dài, người dân chủ yếu trồng theo hướng đa canh, xen canh nhiều loại cây trồng. Những năm gần đây, khi địa phương định hướng, hỗ trợ cải tạo vườn, bố trí cây trồng khoa học, được người dân hưởng ứng, lan tỏa rộng rãi.
Đến nay, diện tích trồng cây ăn quả của thôn khoảng 25ha với gần 80 hộ tham gia, tập trung vào các loại cây có giá trị kinh tế cao như: bưởi trụ, sầu riêng, ổi, mít Thái… Điểm đặc biệt là các loại quả trồng trên vùng đất này có vị ngọt, thơm riêng có.
Khung cảnh làng quê bình yên, những khu vườn cây trái xum xuê, xanh mát… thôn Bình Yên đang trở thành điểm đến yêu thích của du khách mỗi dịp cuối tuần và mùa thu hoạch. Du khách có thể ghé thăm vườn, tự tay hái quả và thưởng thức hương vị đặc sản địa phương. Đây là cơ hội để người dân nâng cao giá trị sản phẩm kinh tế vườn, góp phần thay đổi diện mạo địa phương
Ông Phan Đình Đại, Trưởng thôn Bình Yên, xã Quế Phước
Theo thống kê, toàn thành phố Đà Nẵng hiện có trên 220 vườn, trang trại có tiềm năng kết hợp phát triển du lịch trải nghiệm, tập trung tại các làng sinh thái như Đại Bình (xã Nông Sơn), Lộc Yên (xã Thạnh Bình), Bình Yên (xã Quế Phước), Hội An (xã Sơn Cẩm Hà), Trà Lai (xã Tiên Phước)…
Ông Dương Đức Lin, Chủ tịch UBND xã Thạnh Bình cho biết, địa phương phát triển sản phẩm du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái tại làng cổ Lộc Yên, dựa trên thế mạnh sản xuất cây ăn quả, cảnh sắc thiên nhiên vùng trung du, cùng các giá trị văn hóa, lịch sử.
Để tiếp tục xây dựng thương hiệu du lịch, nâng tầm hình ảnh địa phương, xã tích cực vận động người dân cải tạo cảnh quan, gìn giữ môi trường sinh thái; đầu tư phát triển kinh tế vườn gắn với xây dựng homestay, điểm lưu trú. Cạnh đó, đẩy mạnh quảng bá, tìm kiếm nhà đầu tư, chủ động liên kết với các doanh nghiệp, đơn vị lữ hành để khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch.
[VIDEO] - Ông Dương Đức Lin, Chủ tịch UBND xã Thạnh Bình chia sẻ về việc phát triển du lịch dựa trên tiềm năng từ kinh tế vườn:
Đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, trong 5 năm qua, trên địa bàn thành phố có gần 2.000 vườn được hỗ trợ theo Nghị quyết số 35/2021 của HĐND tỉnh Quảng Nam (cũ) về cơ chế hỗ trợ phát triển kinh tế vườn, kinh tế trang trại giai đoạn 2021 - 2025. Những mô hình được hỗ trợ từng bước hình thành các vùng vườn tập trung, nâng cao thu nhập và tạo nền tảng quan trọng để phát triển kinh tế nông nghiệp gắn với du lịch sinh thái, góp phần nâng cao các tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới.
Thời gian tới, thành phố sẽ tiếp tục đẩy mạnh phát triển kinh tế vườn, kinh tế trang trại theo hướng nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp đô thị và nông nghiệp gắn với du lịch sinh thái cộng đồng. Mục tiêu là hỗ trợ, phát triển trên 4.000 vườn, trong đó có khoảng 400 vườn, trang trại kết hợp phát triển du lịch.
