Tăng cường kiểm soát quyền lực để giữ vững kỷ cương, kỷ luật

Đảng bộ xã Hòa Vang hiện có 31 tổ chức Đảng, 1.090 đảng viên; Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy gồm 5 đồng chí. Trong giai đoạn mới, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng, nhất là ở cơ sở.

Song, quyền kiểm tra, giám sát, kỷ luật nếu không được kiểm soát chặt chẽ cũng có nguy cơ bị lạm dụng, thậm chí phát sinh tham nhũng, tiêu cực, làm suy giảm uy tín của Đảng. Vì vậy, Quy định số 131-QĐ/TW ngày 27/10/2023 của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu: người thực thi quyền kiểm tra, giám sát cũng phải được kiểm soát.

Đồng bộ giải pháp thực hiện

Khi thẩm quyền mở rộng thì quyền lực càng cần được kiểm soát. Không chỉ kiểm soát đối tượng bị kiểm tra, giám sát mà trước hết phải kiểm soát chính quyền lực của người làm công tác này, qua nhiều kênh chặt chẽ, thể hiện ở 4 nội dung:

Trước hết, kiểm soát bằng quy chế, nguyên tắc: Xác định rõ thẩm quyền của tập thể, người đứng đầu và từng thành viên, giữ vững tập trung dân chủ; phân công cấp ủy viên theo dõi địa bàn, lĩnh vực để giám sát thường xuyên.

Kế đến, kiểm soát bằng quy trình: Quy định rõ phạm vi, trình tự, trách nhiệm của đoàn, tổ để kiểm tra, giám sát lẫn nhau; kết luận theo thẩm quyền tập thể. Thực hiện đúng các nguyên tắc trong công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng, bảo đảm khách quan, dân chủ, công khai, thận trọng. Việc thi hành kỷ luật phải đúng nguyên tắc, thẩm quyền, trình tự, thủ tục, xử lý công minh, chính xác, kịp thời, nhằm giáo dục, răn đe, phòng ngừa, đồng thời bảo vệ người làm đúng, cán bộ dám nghĩ, dám làm.

Tiếp theo, phát huy vai trò chi bộ, bởi chi bộ là nơi trực tiếp quản lý, giáo dục đảng viên, nơi gần cán bộ, đảng viên nhất, nắm rõ phẩm chất, đạo đức, lối sống, việc thực hiện nhiệm vụ của từng đảng viên, là kênh phản ánh đúng tình hình đảng viên, cấp ủy viên với cấp ủy cấp trên.

Cuối cùng là phát huy giám sát, phản biện xã hội của MTTQ và các đoàn thể chính trị - xã hội, kênh kiểm soát khách quan, gần dân từ bên ngoài hệ thống tổ chức Đảng. Theo đó, đoàn thể giám sát qua sinh hoạt đoàn viên, hội viên; cộng đồng giám sát qua Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng. Những kênh này hợp thành sự kiểm soát độc lập, khách quan, nhiều tầng, nhiều lớp.

Triển khai sát thực tế

Nhận thức vai trò, ý nghĩa của việc kiểm soát quyền lực trong công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng theo Quy định số 131-QĐ/TW, Đảng ủy xã Hòa Vang ban hành Quy chế làm việc của Đảng ủy, Ủy ban Kiểm tra. Sau khi sắp xếp, vận hành cấp xã mới và tiếp tục sáp nhập thôn, trường học đến nay, Thường trực, Ban Thường vụ Đảng ủy tổ chức 2 đợt làm việc trực tiếp với tổ chức Đảng nơi sáp nhập, chỉ đạo những vấn đề sát thực tế tình hình.

Ủy ban Kiểm tra tham mưu ban hành 2 quy định về hoạt động của đoàn, tổ kiểm tra, giám sát. Các đoàn, tổ theo quyết định đã kiểm tra, giám sát 18 tổ chức Đảng, 19 đảng viên theo chương trình đề ra; thông báo kết luận yêu cầu khắc phục nghiêm túc hạn chế. Thường trực Đảng ủy chỉ đạo giám sát 2 đơn thư về đất đai, quản lý trụ sở công, theo dõi thi hành 2 bản án hành chính.

Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy tham mưu Ban Thường vụ và trực tiếp ban hành 3 kế hoạch giám sát thường xuyên, gồm: (1) Giám sát việc xây dựng và thực hiện quy chế làm việc của các cấp ủy, tổ chức Đảng trực thuộc Đảng bộ xã; (2) Giám sát thực thi công vụ của cán bộ, công chức, viên chức gắn với phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; (3) Giám sát thường xuyên việc thực hiện các nghị quyết trụ cột của Trung ương trên địa bàn xã. Triển khai các kế hoạch này đều thành lập các tổ, cơ cấu thành phần tham gia phù hợp, định kỳ có báo cáo đánh giá tình hình, trao đổi thông tin, triển khai nhiệm vụ liên quan.

Về tăng cường áp dụng công nghệ, chuyển đổi số, thực hiện “kiểm tra, giám sát trên dữ liệu”, các nội dung giám sát của thành phố được cập nhật trên phần mềm. Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy xây dựng Dashboard theo dõi nhiệm vụ nghị quyết trụ cột của Trung ương và Nghị quyết Đại hội lần thứ I Đảng bộ xã (nhiệm kỳ 2025 - 2030), nêu rõ sản phẩm, đơn vị chủ trì; dữ liệu được cập nhật, theo dõi công khai về tiến độ, kết quả, trách nhiệm, kể cả nội dung về khó khăn vướng mắc, kiến nghị và đề xuất liên quan của các cơ quan.

Phát huy vai trò cơ sở

Từ sau thành lập Đảng bộ xã mới đến nay, Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy đã tổ chức giao ban đánh giá tình hình, triển khai nhiệm vụ kịp thời, đồng thời lồng ghép tập huấn nghiệp vụ công tác kiểm tra, giám sát cho các chi bộ với đầy đủ quy trình, thủ tục theo quy định. Đến nay, tất cả chi bộ thuộc Đảng bộ xã xây dựng kế hoạch, thực hiện tự kiểm tra 110 đảng viên, giám sát 84 đảng viên.

Ủy ban MTTQ Việt Nam xã xây dựng kế hoạch giám sát, phản biện xã hội; thành lập 9 Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng giám sát 9 công trình, kiến nghị khắc phục hạn chế về tiến độ, hồ sơ thiết kế; phối hợp Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy, HĐND, UBND giám sát liên ngành, giám sát trách nhiệm người đứng đầu trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Qua chương trình “Cà phê Mặt trận, lắng nghe dân nói” và tiếp công dân, không có đơn thư tồn đọng, kéo dài, Mặt trận là kênh giám sát khách quan, gần dân, cùng với kiểm tra, giám sát của Đảng đã phục vụ tốt cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy.

Phát huy kết quả đạt được, trước yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy xã Hòa Vang tiếp tục nâng cao năng lực thực hiện của cán bộ kiểm tra ở cơ sở về kỹ năng thu thập, xử lý thông tin, ứng dụng chuyển đổi số, kiểm tra, giám sát trên dữ liệu; tăng cường phối hợp với các cơ quan liên quan; trao đổi kinh nghiệm thực tế trong kiểm soát quyền lực. Đồng thời gắn với quan điểm kiểm soát nhưng cũng không tạo thêm áp lực ở cấp cơ sở; bảo vệ cán bộ tâm huyết, trách nhiệm, dám nghĩ, dám làm vì sự phát triển của địa phương.

Kiểm soát quyền lực trong công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng không chỉ là yêu cầu về kỷ cương nội bộ mà cũng là điều kiện để công tác này thực sự là một trong những phương thức lãnh đạo của Đảng. Đây cũng là cơ chế để Đảng tự chỉnh đốn, tự hoàn thiện, giữ vững kỷ luật, kỷ cương, bảo vệ uy tín của Đảng. Qua đó, củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân đối với Đảng.