Gửi bình luận
Y tế cơ sở giữ vai trò nền tảng trong phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu và quản lý sức khỏe cộng đồng. Để phát huy vai trò tuyến đầu, một trong những vướng mắc cần sớm tháo gỡ chính là sự thiếu hụt đội ngũ bác sĩ, nhất là khu vực miền núi, hải đảo.
HĐND thành phố vừa ban hành Nghị quyết số 95/2026/NQ-HĐND quy định chính sách phát triển nhân lực bác sĩ tại đơn vị y tế tuyến cơ sở trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026 - 2030. Với nguồn lực dự kiến khoảng 390 tỷ đồng, nghị quyết nhằm tạo bước đột phá trong thu hút, đào tạo và giữ chân bác sĩ; từng bước nâng cao năng lực khám chữa bệnh, bảo đảm người dân, nhất là vùng khó khăn được tiếp cận dịch vụ y tế ngay tại nơi sinh sống.
Theo Sở Y tế, sau khi chuyển giao trạm y tế về UBND xã, phường quản lý, tuyến cơ sở gồm 93 trạm y tế thuộc 93 UBND xã, phường; 22 trung tâm y tế khu vực được tổ chức lại (3 trung tâm giải thể). Riêng 37 xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có 37 trạm y tế và 9 trung tâm y tế khu vực đóng chân trên địa bàn.
Sự chênh lệch về số lượng, chất lượng dịch vụ và nguồn nhân lực thể hiện rõ giữa đô thị, đồng bằng với miền núi, biên giới, hải đảo. Tại nhiều trạm y tế, hoạt động khám chữa bệnh chưa được phát huy, chủ yếu tập trung vào công tác dự phòng và quản lý bệnh mạn tính; tỷ lệ khám chữa bệnh bảo hiểm y tế tại trạm y tế còn thấp. Nguồn nhân lực, đặc biệt là bác sĩ đang là điểm nghẽn lớn.
Năm 2026, số lượng người làm việc thuộc tuyến y tế cơ sở được UBND thành phố giao là 6.242 người, số người làm việc được phê duyệt theo vị trí việc làm đối với đơn vị tự chủ nhóm 2 là 370 người. Số lượng người làm việc có mặt đến ngày 1/7/2026 là 5.229 người, trong đó có 881 bác sĩ. Đội ngũ bác sĩ phân bố không đồng đều, tập trung chủ yếu tại đô thị, đồng bằng.
Khu vực miền núi, biên giới, hải đảo chỉ có 245 bác sĩ đang công tác tại 9 trung tâm y tế khu vực và 39 trạm y tế thuộc địa bàn xã miền núi, hải đảo. Thiếu bác sĩ khiến nhiều dịch vụ kỹ thuật không thể triển khai hoặc chỉ thực hiện ở mức hạn chế. Người bệnh phải chuyển lên tuyến trên, kéo dài thời gian tiếp cận điều trị, tăng nguy cơ biến chứng và tạo thêm áp lực cho tuyến trên.
Sau khi hoàn thành chuyển giao trạm y tế về UBND xã, phường quản lý, số lượng bác sĩ tại trạm y tế khoảng 217 người, đạt tỷ lệ 2,3 bác sĩ/trạm. Tỷ lệ này rất thấp, chỉ đạt 40-50% so với chỉ tiêu 4-5 bác sĩ/trạm y tế tại Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Giai đoạn 2013 - 2015, tỉnh Quảng Nam (cũ) ban hành đồng thời 2 chính sách thu hút bác sĩ và hỗ trợ đào tạo đối với sinh viên. Sau 2 năm, các chính sách này thu hút được 135 bác sĩ, nhưng chỉ có 1 bác sĩ đăng ký về công tác tại khu vực miền núi (Trung tâm Y tế khu vực Tiên Phước). Giai đoạn 2023 - 2025, thành phố Đà Nẵng (cũ) ban hành chính sách thu hút bác sĩ cho các cơ sở y tế công lập, thu hút được 44 bác sĩ.
Theo bà Trần Thanh Thủy, Giám đốc Sở Y tế, nhân lực bác sĩ tuyến y tế cơ sở hiện vừa thiếu, vừa không bảo đảm cơ cấu, chất lượng và phân bố đồng đều. Để phát triển bền vững nguồn nhân lực cho tuyến cơ sở, nhất là miền núi, hải đảo, cần đồng bộ các chính sách đào tạo con em địa phương, thu hút nhân lực, tăng đãi ngộ, tạo môi trường làm việc tốt; hỗ trợ đào tạo, nâng cao cơ hội phát triển nghề nghiệp, đồng thời đầu tư hạ tầng y tế và cải thiện điều kiện sống tại địa phương.
Nghị quyết số 95/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố về quy định chính sách phát triển nhân lực bác sĩ tại đơn vị y tế tuyến cơ sở trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026 - 2030 nhằm đưa dịch vụ y tế đến gần dân, bảo đảm công bằng trong chăm sóc sức khỏe. Nghị quyết tập trung vào 4 nhóm giải pháp đột phá, trước hết là chính sách thu hút bác sĩ, hỗ trợ một lần đối với bác sĩ cam kết làm việc ít nhất 5 năm.
Mức hỗ trợ cao nhất dành cho tiến sĩ, bác sĩ chuyên khoa II là 500 triệu đồng; thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa I là 400 triệu đồng; bác sĩ tốt nghiệp đại học từ 250-350 triệu đồng tùy loại tốt nghiệp. Đặc biệt, bác sĩ về trạm y tế xã khu vực III và hải đảo được nhân thêm hệ số lên đến 0,7 lần mức thu hút nêu trên. Để giữ chân bác sĩ, thành phố hỗ trợ hằng tháng cho bác sĩ tại trạm y tế và trung tâm y tế khu vực miền núi, hải đảo, bao gồm cả người được cử luân phiên, biệt phái. Mức hỗ trợ 6 triệu đồng/tháng đối với bác sĩ sau đại học và 5 triệu đồng/tháng đối với bác sĩ.
Hỗ trợ 100% học phí, chi phí mua tài liệu và sinh hoạt phí cho viên chức, người lao động tại y tế cơ sở được cử đi học sau đại học phù hợp vị trí việc làm. Đồng thời thành phố hỗ trợ hợp đồng bác sĩ nghỉ hưu tiếp tục làm việc tại cơ sở, với mức hỗ trợ thêm 5-6 triệu đồng/tháng, không bao gồm tiền lương thỏa thuận với đơn vị. Điểm đáng chú ý là chính sách mới không chỉ giải quyết bài toán “có bác sĩ” mà hướng đến cả việc “giữ bác sĩ” và “nâng chất lượng bác sĩ”. Thu hút, đãi ngộ, đào tạo và tận dụng nguồn nhân lực giàu kinh nghiệm được đặt trong một chính sách chung, tạo cơ sở để củng cố tuyến y tế gần dân nhất.
Theo Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Bến Hiên Đinh Văn Hươm, từ thực tiễn chính sách trước đây không hiệu quả, chất lượng bác sĩ tại các xã miền núi hiện nay cũng chưa cao. Do đó, công tác đào tạo nhân lực cho y tế cơ sở cần xem xét yếu tố nhân lực là người địa phương để vừa nâng cao chất lượng vừa giữ chân thuận lợi. Để chính sách phát huy hiệu quả lâu dài, chế độ hỗ trợ cần đi cùng môi trường làm việc, điều kiện chuyên môn và cơ hội phát triển nghề nghiệp. Khi trạm y tế có đủ bác sĩ, việc đầu tư trang thiết bị, phát triển kỹ thuật mới phát huy tích cực, chất lượng dịch vụ được nâng lên, người dân sẽ có thêm lựa chọn khám chữa bệnh ngay tại cơ sở.
