Việt Nam đang khẳng định vị thế trong cuộc đua 6G toàn cầu nhờ hạ tầng AI-native và sự hợp tác chiến lược giữa các tập đoàn công nghệ lớn như Qualcomm, Viettel và FPT.
Mạng 6G là thế hệ hạ tầng viễn thông mới được thiết kế theo kiến trúc AI-native, nơi trí tuệ nhân tạo không chỉ là ứng dụng mà là yếu tố cốt lõi trong vận hành. Với khả năng xử lý dữ liệu thông minh và độ trễ tối thiểu, 6G được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng giúp Việt Nam bứt phá và tham gia định hình hệ sinh thái công nghệ toàn cầu trong thập kỷ tới.
Khái niệm AI-native định nghĩa một kỷ nguyên mà trí tuệ nhân tạo trở thành thành phần không thể tách rời trong mọi thiết bị, từ điện thoại, máy tính cá nhân đến xe hơi và thiết bị IoT. Theo các chuyên gia, mạng 6G được xây dựng như một nền tảng AI-native sẽ hợp nhất ba trụ cột: kết nối, cảm biến diện rộng và năng lực tính toán hiệu năng cao.
Tại Hội nghị MWC Barcelona 2026, các chuyên gia nhận định rằng sự bùng nổ của thiết bị AI sẽ tạo ra áp lực khổng lồ lên hạ tầng hiện tại. Ông Thiều Phương Nam, Tổng Giám đốc Qualcomm tại Việt Nam, Lào và Campuchia, cho biết Việt Nam đang ở điểm giao mang tính bước ngoặt, nơi 6G trở thành yếu tố nền tảng để hiện thực hóa xu hướng “AI ở khắp mọi nơi”.
Năm 2026 được dự báo là cột mốc quan trọng khi thế giới chuyển dịch từ 5G sang 6G. Trong bối cảnh này, các doanh nghiệp viễn thông nội địa như Viettel, VNPT, FPT và VNG đang giữ vai trò then chốt khi trực tiếp tham gia vào Liên minh phát triển mạng 6G toàn cầu cùng các tập đoàn như Google, Meta và Samsung.
Cụ thể, lộ trình phát triển công nghệ tại Việt Nam được xác lập như sau:
Đáng chú ý, Qualcomm đang hợp tác cùng Viettel để phát triển thiết bị 5G Open RAN, tạo tiền đề vững chắc cho việc triển khai 6G. Ông ST Liew, Phó Chủ tịch Qualcomm, nhấn mạnh rằng các doanh nghiệp Việt Nam không chỉ mạnh về nghiên cứu mà còn đưa ra những giải pháp mang tính ứng dụng thực tế cao.
Bên cạnh hạ tầng truyền dẫn, Việt Nam đang được định vị là trung tâm phát triển các sản phẩm AI-native và AI vật lý (physical AI). Các dự án tiêu biểu bao gồm việc Qualcomm và Viettel ký kết biên bản ghi nhớ để đồng phát triển chiếc điện thoại tích hợp AI đầu tiên tại Việt Nam.
Trong lĩnh vực robot và trung tâm dữ liệu, các đối tác như VinMotion, VinRobotics và VinDynamics cũng đang đẩy mạnh ứng dụng AI để tối ưu hóa vận hành. Việc triển khai các nền tảng suy luận AI (AI inferencing) dưới dạng rack-scale thay vì máy chủ riêng lẻ sẽ phục vụ đắc lực cho chính phủ điện tử và các mô hình ngôn ngữ lớn bằng tiếng Việt, giúp bảo đảm chủ quyền dữ liệu và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
