Là địa phương thường xuyên hứng chịu mưa bão, lũ lụt, hai xã Nông Sơn và Quế Phước đã triển khai giải pháp đồng bộ, trong đó chú trọng xây dựng phương án ứng phó sát tình huống; huy động sức mạnh cộng đồng giúp người dân yên tâm ổn định đời sống.

Chủ động từ cơ sở
Mỗi mùa mưa bão về, người dân thôn Trung Phước 2 (xã Nông Sơn) lại tất bật gia cố nhà cửa, chuẩn bị lương thực, thực phẩm dự trữ. Sống gần bờ sông Thu Bồn, ông Nguyễn Bảy (60 tuổi) đã quá quen với cảnh nước dâng ngập vào nhà. “Chính quyền, lực lượng dân quân thường xuyên hướng dẫn cách chằng chống nhà cửa, di chuyển tài sản, tích trữ nhu yếu phẩm. Nhờ vậy, khi bão đến, mọi người yên tâm hơn rất nhiều”, ông chia sẻ.
Theo ông Trương Phúc Liệu - Trưởng ban nhân dân thôn Trung Phước 2, toàn thôn có khoảng 185 hộ thường xuyên chịu ảnh hưởng nặng nề khi mưa lũ xảy ra. Để giảm thiểu rủi ro, hằng năm thôn phối hợp với các đoàn thể tổ chức tuyên truyền, vận động người dân nâng cao ý thức phòng tránh.
Phương châm “4 tại chỗ” (lực lượng tại chỗ, phương tiện tại chỗ, hậu cần tại chỗ, chỉ huy tại chỗ) được triển khai nghiêm túc, gắn với từng tình huống cụ thể. “Khi có mưa bão, chúng tôi thường xuyên nhắc nhở bà con chủ động di dời tài sản, vật nuôi lên cao. Sự chủ động ấy giúp hạn chế tối đa thiệt hại, đồng thời gắn kết bà con cũng ứng phó thiên tai”, ông Liệu cho biết.
Không chỉ ở Trung Phước 2, tại các thôn khác, chính quyền xã Nông Sơn cũng triển khai đồng bộ nhiều biện pháp ứng phó với mưa bão. Theo ông Trần Văn Đoàn, Phó Chủ tịch UBND xã Nông Sơn, từ đầu mùa mưa, địa phương đã xây dựng phương án ứng phó cụ thể, phân công trách nhiệm rõ ràng cho từng thành viên ban chỉ huy phòng chống thiên tai.
Những khu vực có nguy cơ sạt lở, ngập sâu đều được rà soát kỹ, lập danh sách hộ dân cần di dời trong tình huống khẩn cấp; bố trí lực lượng canh gác, chốt chặn tại những nơi ngập sâu, nước chảy xiết, không cho người và phương tiện qua lại, đảm bảo an toàn về người và tài sản.
“Chúng tôi xác định phương châm phòng là chính. Nếu chuẩn bị kỹ, có phương án rõ ràng thì sẽ chủ động hơn, giảm thiểu thấp nhất thiệt hại về người và tài sản”, ông Đoàn nhấn mạnh.
Sẵn sàng ứng phó
Tại xã Quế Phước, công tác phòng chống thiên tai được triển khai sâu rộng với nhiều giải pháp thiết thực, gắn với thực tế từng thôn, xóm. Ông Nguyễn Đình Mỹ, Bí thư Chi bộ thôn Tứ Nhũ cho biết, địa phương hiện có 121 hộ dân với khoảng 450 nhân khẩu, nằm ở khu vực thường xuyên bị chia cắt do mưa lũ, nhiều hộ thuộc vùng ngập sâu, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở đất đá.
Đặc biệt, tuyến giao thông huyết mạch ĐH5 từ cầu Treo đến thôn Tứ Nhũ thường xuyên bị ách tắc do sạt lở đất, đá trong mùa mưa bão, gây trở ngại lớn cho việc đi lại, nhất là công tác cứu nạn cứu hộ và chăm sóc y tế cho người dân.
“Để ứng phó, chúng tôi thường xuyên quán triệt bà con không được chủ quan. Các tổ đoàn kết phát huy vai trò hỗ trợ nhau khi có mưa bão. Người dân đồng lòng, đoàn kết thì khó khăn nào cũng có thể vượt qua”, ông Mỹ chia sẻ.
Cũng theo ông Mỹ, ngay từ đầu năm, thôn đã thành lập đội thanh niên xung kích, sẵn sàng hỗ trợ khi có sự cố. Phương châm “4 tại chỗ” được cụ thể hóa bằng việc phân công từng nhóm hộ giúp nhau di dời tài sản, vật nuôi; lực lượng thanh niên đảm nhận khơi thông cống rãnh, dọn dẹp vệ sinh sau bão; các tổ đoàn kết chủ động hỗ trợ nhu yếu phẩm cho hộ khó khăn. Nhờ đó, người dân thêm yên tâm, giảm bớt lo lắng và chủ động hơn trong ứng phó với thiên tai.
Ông Nguyễn Văn Lanh, Phó Chủ tịch UBND xã Quế Phước cho biết, với đặc thù địa hình đồi núi dốc, nhiều khe suối, địa phương luôn tiềm ẩn nguy cơ lũ quét, sạt lở đất, ngập úng cục bộ khi mưa bão xảy ra. Vì vậy, ngay từ đầu mùa, cấp ủy, chính quyền và nhân dân xã đã chủ động xây dựng, triển khai các phương án ứng phó theo phương châm “4 tại chỗ”, phòng ngừa từ sớm, từ xa.
Xã đã rà soát kỹ những điểm có nguy cơ sạt lở, ngập sâu để có kế hoạch ứng phó phù hợp; phân công từng thành viên phụ trách từng thôn, từng khu vực nhằm kịp thời nắm bắt tình hình.
Theo ông Lanh, khi có tình huống khẩn cấp, lực lượng tại chỗ sẽ nhanh chóng sơ tán dân đến nơi an toàn, bố trí phương tiện hỗ trợ, đồng thời chuẩn bị nhu yếu phẩm trong trường hợp mưa lũ kéo dài. Song song đó, chính quyền tổ chức ứng trực, chốt chặn tại các tuyến đường ngập sâu, kiên quyết không để người và phương tiện qua lại, hạn chế thấp nhất thiệt hại.
“Chúng tôi đặc biệt chú trọng công tác tuyên truyền, nâng cao ý thức tự phòng tránh của mỗi hộ dân. Chính quyền sẽ nỗ lực hết sức, nhưng nếu người dân chủ động, tự giác thì công tác phòng chống thiên tai mới đạt hiệu quả cao”, ông Lanh nói.