Nghề nuôi hải sản trên biển của thành phố Đà Nẵng đã phát triển rộng khắp, đa dạng đối tượng nuôi. Tuy vậy, trước thực trạng nghề nuôi hải sản trên biển còn nhỏ lẻ, rất cần ứng dụng công nghệ hiện đại để phát triển bền vững.
Lồng bè thiếu kiên cố
Sau khi hợp nhất, thành phố Đà Nẵng có tiềm năng lớn để khơi thông, phát triển nghề nuôi hải sản trong lồng bè trên biển. Ông Nguyễn Đức Linh là một trong những hộ nuôi hàu treo dây đầu tiên của Đà Nẵng. Nhiều năm qua ông Linh đầu tư 7 bè nuôi hàu treo dây ở vùng biển Cửa Lở (thôn Xuân Mỹ, xã Tam Hải). Những vụ mùa thành công, ông thu hoạch được hơn 100 tấn hàu thương phẩm, bán được hơn 3 tỷ đồng, lãi khoảng 1,5 tỷ đồng.
Tuy vậy, ông cho biết trận lụt lớn vừa qua, do rác, các lồng bè nuôi thủy sản khác trôi, chèn ép nên nhiều lồng bè nuôi hàu của ông bị trôi, thiệt hại đáng kể. “Dù đã gia cố nhưng lồng bè vẫn bị trôi. Khi biến đổi khí hậu ngày càng rõ rệt, thiên tai đe dọa thường xuyên, tôi tìm hướng ứng dụng công nghệ mới, kỹ thuật mới để các lồng bè nuôi hàu không bị trôi, hàu thích ứng, sinh trưởng được trong điều kiện biến động nguồn nước”, ông Linh nói.
Ở khu vực biển Cửa Đại, người dân các phường Hội An Đông, Hội An Tây, xã Duy Nghĩa đầu tư nuôi biển với các loại cá điêu hồng, lăng nha, cá sặc, cá men... Ông Nguyễn Trương Nghĩa nuôi cá lồng bè ở xã Duy Nghĩa cho biết, thu hoạch cá nuôi bán cho doanh nghiệp làm nguyên liệu chế biến để xuất khẩu nên đầu ra, giá cả ổn định.
Tuy vậy, cứ sắp đến mùa mưa bão là thấp thỏm. “Để bán cá chế biến xuất khẩu thì cá phải to, chất lượng nên không thể thu hoạch sớm được. Điểm yếu lớn nhất trong đầu tư nuôi hải sản của tôi là lồng bè thiếu kiên cố. Tôi phải tích lũy vốn liếng lớn mới hiện đại hóa cho lồng bè nuôi biển được”, ông Nghĩa chia sẻ.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, thiên tai thường xuyên gây thiệt hại cho nghề nuôi biển. Thời gian qua, người dân nuôi biển theo kiểu truyền thống, tự phát. Lồng bè nuôi thiếu kiên cố, không bảo đảm an toàn trong điều kiện nước chảy, sóng to, gió lớn. Nhiều mô hình nuôi biển tuy thu được hiệu quả kinh tế cao nhưng thiếu bền vững.
Do vậy, nghề nuôi biển cần ứng dụng công nghệ, kỹ thuật mới, nhất là đầu tư các lồng bè nuôi biển kiên cố có thể chống chọi với điều kiện gió bão cấp 7, cấp 8 trên biển. Đặc biệt, hướng nghề nuôi biển ra xa bờ để bảo vệ môi trường, sinh thái biển; chuyển nghề nuôi biển từ nhỏ lẻ sang công nghiệp.
Công nghệ mới, hướng đi mới
Theo tìm hiểu, nhiều nước trên thế giới hiện nay đã ứng dụng công nghệ hiện đại cho nghề nuôi biển như Na Uy, Nhật Bản, Trung Quốc… Các quốc gia này đã khơi thông tiềm năng, phát triển nghề nuôi biển thành ngành kinh tế quy mô lớn, mang lại giá trị cao trong chuỗi kinh tế tuần hoàn.
Nhiều trang trại đầu tư công nghệ hiện đại như phương tiện tự hành, máy bay không người lái; mỗi trang trại nuôi biển thực hiện đầy đủ công đoạn từ cho cá ăn, thu hoạch bằng máy móc đến chế biến, bảo quản và cung ứng ra thị trường theo chuỗi khép kín. Thức ăn được dùng cho tất cả loại hải sản nuôi chứ không riêng mỗi loài, thậm chí tái sử dụng phụ phẩm nên tiết giảm chi phí và bảo vệ môi trường.
Về lồng bè nuôi biển, các nước sử dụng lồng nuôi biển sâu, bán chìm với kết cấu vật liệu kiên cố, hệ thống neo tiên tiến nên có thể chịu được bão lớn và kéo dài thời gian đầu tư đến hàng chục năm.
Theo đề án phát triển nuôi trồng thủy sản trên biển đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, định hướng của nghề nuôi hải sản nước ta là trở thành ngành sản xuất hàng hóa quy mô lớn, công nghiệp, đồng bộ, an toàn, hiệu quả, bền vững và bảo vệ môi trường sinh thái.
Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến, để phát triển sâu rộng nghề nuôi hải sản, các địa phương ven biển cần chú trọng quy hoạch, quản lý chặt vùng nuôi. Cần hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, giống, thức ăn, hệ thống giám sát môi trường, nhất là công nghệ nuôi hải sản hiện đại. Cùng với đó là chứng nhận, truy xuất nguồn gốc, bảo vệ chuỗi giá trị, bảo vệ môi trường, sinh thái biển.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng cho rằng, hiện đại hóa, ứng dụng công nghệ mới cho nghề nuôi hải sản trên biển Đà Nẵng là yêu cầu cấp thiết. Lãnh đạo thành phố yêu cầu ngành nông nghiệp và môi trường tham mưu, đề xuất các giải pháp thúc đẩy phát triển nghề nuôi hải sản trên biển sâu rộng, bền vững, khơi thông tiềm năng, tạo động lực mới. Trước mắt là khuyến khích, hỗ trợ người nuôi biển đầu tư lồng bè bằng vật liệu HDPE có sức chống chọi với sóng to, gió lớn trên biển. Từng bước phát triển nghề nuôi hải sản xa bờ để bảo vệ nguồn lợi, sinh thái biển. Chuyển nghề khai thác hải sản, nhất là khu vực ven bờ sang nuôi hải sản. Thu hút đầu tư của doanh nghiệp lớn để dẫn dắt nghề nuôi biển...
