Bước vào vụ lúa hè thu năm 2026, dự báo thời tiết nắng nóng diễn biến phức tạp, dẫn đến nguy cơ hạn hán và thiếu nước sản xuất ở nhiều địa phương tại thành phố Đà Nẵng.
Trước tình hình biến động phức tạp của thời tiết, các địa phương và ngành nông nghiệp môi trường đang khẩn trương triển khai nhiều giải pháp bảo đảm nguồn nước sản xuất đúng thời vụ.
Gần tuần nay, phường Điện Bàn Đông bố trí 3 máy bơm công suất lớn hoạt động liên tục 24/24 giờ tại đập ngăn mặn Tứ Câu để hút nước mặn từ sông Vĩnh Điện ra ngoài nhằm giảm lượng muối xuống mức thấp nhất.
Ông Nguyễn Văn Minh, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Điện Bàn Đông cho biết, theo quy định, để gieo trồng, tỷ lệ muối phải dưới 0,8/1.000, tuy nhiên độ mặn sông Vĩnh Điện đã chạm ngưỡng 1,1/1.000, xâm nhập sâu hơn 2km, ảnh hưởng khu vực canh tác lớn của phường. “Phải hút bớt nước nhiễm mặn ra để nước từ thượng nguồn về dung hòa giúp giảm lượng muối mới có thể phục vụ tưới tiêu được”, ông Minh nói.
Phường Điện Bàn Đông có 770ha đất lúa. Theo kế hoạch, ngày 5/6/2026 phải kết thúc xuống giống, nhưng trước tình trạng mặn và khô hạn, mốc thời gian trên khó thực hiện. Nhằm kịp thời vụ, bên cạnh khuyến khích gieo sạ cuốn chiếu, nơi đủ nước làm trước, địa phương yêu cầu nông dân dùng giống ngắn ngày (dưới 95 ngày) và chịu mặn tốt. Dù vậy, ước tính diện tích gieo trồng của phường chỉ đạt khoảng 50%, một số cánh đồng phải bỏ hoang do thiếu nước.
Tình trạng này diễn ra tại nhiều nơi. Tại xã Hòa Tiến, việc gieo sạ cơ bản hoàn thành nhưng trước nắng nóng kéo dài nỗi lo thiếu nước vẫn thường trực. Vụ này, xã Hòa Tiến gieo sạ hơn 825ha lúa, song hơn 470ha thuộc khu vực xã Hòa Tiến cũ đang nhiễm mặn từ sông Miếu Bông.
Theo ông Lê Đình Ca, Phó Chủ tịch UBND xã Hòa Tiến, địa phương đã tăng cường nạo vét, khơi thông dòng chảy, kiên cố hóa kênh mương, đặc biệt vận hành hết công suất trạm bơm An Trạch lúc mặn giảm nhằm đảm bảo nước cho lúa sinh trưởng tốt giai đoạn đầu.
Toàn thành phố gieo sạ khoảng 2.000ha lúa hè thu năm 2026, đa phần là giống trung và ngắn ngày. Các địa phương có diện tích lớn như An Thắng, Duy Xuyên, Thăng Bình, Đại Lộc… đều triển khai giải pháp ứng phó hạn hán.
Tại xã Duy Xuyên, tuy sở hữu 3 hồ chứa, 13 đập dâng, 13 trạm bơm cùng hơn 158km kênh mương… nhưng trước nắng nóng, lượng mưa ít, mực nước sụt giảm cũng tiềm ẩn nguy cơ thiếu nước, nhất là vùng cuối kênh hồ Vĩnh Trinh, Phú Lộc. Ông Nguyễn Chí Công, Phó Chủ tịch UBND xã Duy Xuyên thông tin, vụ này tổng diện tích gieo sạ của xã đạt 900ha nên cần lượng nước rất lớn. Ngoài hồ Vĩnh Trinh tưới cho 180ha và hồ Phú Lộc tưới 160ha, lượng nước còn lại phụ thuộc vào các đập bổi, trạm bơm ven sông.
Nhằm đảm bảo cấp nước, địa phương thành lập Ban chỉ đạo phòng, chống hạn, theo dõi, thực hiện kịp thời các biện pháp. Đồng thời, chỉ đạo các hợp tác xã, đơn vị thủy lợi cân đối lượng nước để tưới khoa học, tiết kiệm; bố trí diện tích, cơ cấu giống phù hợp từng vùng, cắt giảm diện tích lúa ở nơi thiếu nước chuyển sang hoa màu, khuyến cáo nông dân sản xuất giống trung và ngắn ngày nhằm thu hẹp thời gian sinh trưởng.
Tương tự, tại các xã Thăng Bình, Đại Lộc hay phường An Thắng… công tác thủy lợi nội đồng được triển khai sớm với sự tham gia của chính quyền, hợp tác xã và người dân. Tuyến kênh mương bị bồi lấp được khơi thông, sửa chữa để dẫn nước về cánh đồng. Theo ông Trần Cảnh Nhật Tân, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường An Thắng, dù chưa xuống giống nhưng việc cung ứng nước tưới cho 958ha lúa trên địa bàn cơ bản ổn định.
Ông Trương Xuân Tý, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Đà Nẵng thông tin, sở đã chỉ đạo các đơn vị theo dõi lượng nước hồ chứa, điều tiết hợp lý. Trước mắt, sẽ theo dõi vận hành thủy điện đảm bảo nguồn nước, tính toán lượng nước tại hồ thủy lợi để tưới tiết kiệm, yêu cầu đơn vị dịch vụ tưới làm việc với địa phương để nhận nước phù hợp, tránh cấp nước tràn lan. Ngành cũng khuyến cáo người dân dùng giống lúa trung, ngắn ngày và vận động chuyển đổi sang cây trồng cạn ở vùng thiếu nước.
“Thành phố Đà Nẵng hiện có 93 hồ chứa nước lớn, đến thời điểm hiện tại cơ bản vẫn đảm bảo nguồn nước tưới tiêu. Tuy nhiên, tình hình có thể thay đổi trong thời gian tới, nhất là mùa cao điểm khoảng tháng 7. Do đó, việc quản lý nguồn nước đang được ngành nông nghiệp môi trường tập trung theo dõi chặt chẽ, chú trọng các giải pháp chống hạn từ sớm, từ xa, bảo đảm đủ nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, sinh hoạt dân sinh, hạn chế thấp nhất thiệt hại do thời tiết cực đoan gây ra”, ông Tý cho hay.
.jpg "Khẩn trương thu hoạch lúa hè thu")
