Giám sát sản lượng hải sản:Cần giải quyết bất cập ở bến cá vùng bãi ngang

Chưa giám sát ở vùng bãi ngang

Đến nay, hầu hết tàu cá có chiều dài từ 15m trở lên trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đã lắp đặt, vận hành giám sát hành trình và cập cảng cá chỉ định bán hải sản khi về bờ. Trong khi đó, đối với nhóm tàu có chiều dài nhỏ hơn 15m hoạt động ở vùng lộng, vùng bờ, không cập cảng cá chỉ định bán hải sản mà bán ở các bến cá vùng bãi ngang.

Ngành thủy sản và các địa phương không bố trí cán bộ giám sát ở các bến cá bãi ngang nên số lượng hải sản được giám sát trên địa bàn thành phố đạt thấp, chỉ chiếm 10% tổng sản lượng. Trong khi Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu tất cả tỉnh, thành phố có biển phải giám sát tất cả sản lượng hải sản ngư dân đánh bắt được. Do không được giám sát sản lượng nên lượng cá, mực lên bán ở vùng bãi ngang không được ngành thủy sản xác nhận, chứng nhận, truy xuất nguồn gốc.

Ông Nguyễn Thế Hùng, chủ tàu hành nghề lưới chụp ở tuyến lộng của xã Thăng An cho biết, khi hoàn thành chuyến đánh bắt hải sản, ông neo đậu tàu cá cách bến cá thôn Tân An của xã chừng 1 hải lý, sau đó đưa cá, mực xuống thuyền nhỏ rồi chạy vào bến bán hải sản. “Bán cá ở bến cá Tân An ít tốn thời gian, thủ tục. Vả lại mình đã nhận tiền ứng trước từ đầu nậu nên khi về bờ phải bán cho họ. Neo đậu ở vùng bãi ngang không thực hiện thủ tục xuất bến nên khi nào cần là kéo neo đi biển lại thôi”, ông Hùng nói.

Hiện trên địa bàn thành phố còn có nhiều bến cá vùng bãi ngang như An Lương (xã Duy Nghĩa) hay Tam Tiến (xã Tam Xuân). Ông Nguyễn Văn Nghi, chuyên viên phụ trách nông nghiệp của UBND xã Tam Xuân cho biết, địa phương chưa giám sát lượng hải sản lên bán ở bến cá Tam Tiến. Từ 4 giờ sáng, có hàng trăm tàu cá vào bán hải sản, ngành thủy sản của xã không thể túc trực ghi chép, thống kê, giám sát hải sản được. “Khi cần báo cáo, chúng tôi ước chừng sản lượng hải sản dựa trên số liệu tàu thuyền của ngư dân trên địa bàn”, ông Nghi nói.

Giải quyết bất cập

Thống kê, giám sát, kiểm soát sản lượng và chứng nhận, xác nhận nguồn gốc hải sản là nhiệm vụ quan trọng của ngành thủy sản thành phố. Đó không chỉ là thực hiện mục tiêu chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không đúng quy định (IUU) mà quan trọng hơn là cụ thể hóa chiến lược phát triển kinh tế biển của thành phố với phát triển nghề cá bền vững, chuyển từ nghề cá nhân dân sang nghề cá có trách nhiệm.

Ông Nguyễn Văn Hoàng, Phó Chủ tịch UBND xã Duy Nghĩa cho rằng, ngư dân trên địa bàn bán hải sản ở bến cá An Lương là do trên địa bàn chưa có cảng cá chỉ định. Đến nay, ở xã Duy Nghĩa đã có âu thuyền Hồng Triều với khu vực cầu cảng để ngư dân bán hải sản. Các cơ quan chức năng của thành phố cần hoàn thiện thủ tục, quy định, đề xuất với Bộ Nông nghiệp và Môi trường công bố cảng cá Hồng Triều là cảng cá chỉ định để thuận lợi cho bán hải sản của ngư dân và thống kê, giám sát sản lượng hải sản cũng như chứng nhận, truy xuất nguồn gốc hải sản theo quy định.

Để giải quyết lỗ hổng về giám sát sản lượng và truy xuất nguồn gốc hải sản, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng giao Sở Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương kiểm tra, kiểm soát tàu cá cập cảng, rời cảng. Giám sát chặt chẽ lượng hải sản qua các cảng, thu nhận nhật ký khai thác hải sản của ngư dân, đối chiếu qua giám sát hành trình, lập biên bản xử lý theo quy định nếu phát hiện vi phạm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương lập danh sách các cơ sở thu mua hải sản (đầu nậu, vựa cá) trên địa bàn thành phố để quản lý chặt, yêu cầu các cơ sở này chỉ được hoạt động ở cảng cá chỉ định, không được mua bán hải sản của ngư dân ngoài khu vực cảng cá. Đặc biệt, yêu cầu các cơ sở thu mua hải sản, các doanh nghiệp chế biến hải sản, các ban quản lý cảng cá thống kê sản lượng hải sản và chứng nhận, xác nhận nguồn gốc hải sản trên hệ thống điện tử eCDT.

Có thực tế trong hoạt động khai thác hải sản trên địa bàn thành phố là việc ghi chép, giao nộp nhật ký khai thác hải sản của một bộ phận ngư dân chưa đúng, chưa đủ. Còn tình trạng chênh lệch giữa sản lượng hải sản bốc dỡ thực tế so với sản lượng hải sản ngư dân khai báo trên nhật ký. Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng yêu cầu ngành thủy sản phối hợp với các địa phương, ban quản lý cảng cá nhanh chóng khắc phục bất cập trên.

Sở Nông nghiệp và Môi trường, lực lượng biên phòng theo dõi, kiểm soát chặt chẽ các tàu hậu cần trên biển, đảm bảo truy vết, xác định nguồn gốc sản phẩm hải sản tàu hậu cần mua lại của ngư dân. Đặc biệt, xử lý nghiêm hành vi các tàu hậu cần chuyển tải hoặc giúp đỡ các tàu đánh bắt hải sản vi phạm IUU...