Hồn Việt trong ánh trăng rằm: Tết Trung Thu 2025 mang hơi thở đoàn viên, tôn vinh tổ tiên, yêu thương trẻ em và cầu mùa màng bội thu dưới ánh trăng sáng.
Tết Trung thu, hay còn gọi là Tết Trăng Rằm, Tết Thiếu Nhi, hoặc Tết Đoàn Viên, là một trong những ngày lễ truyền thống đặc sắc của người Việt, diễn ra vào ngày Rằm tháng Tám âm lịch. Đây là dịp để mọi người quây quần bên gia đình, thưởng thức ánh trăng sáng trong, và cùng nhau tạo nên những kỷ niệm đáng nhớ. Năm 2025, Tết Trung thu sẽ rơi vào ngày 6/10 dương lịch (thứ Hai), hứa hẹn mang đến một mùa lễ hội rực rỡ với tiết trời thu mát mẻ và không khí náo nhiệt.
Năm nay, ngày Tết Trung thu sẽ rơi vào thứ Hai, ngày 6/10 dương lịch.
Khác với những năm trước, Trung thu 2025 có vẻ hơi... lãng đãng khi xuất hiện khá muộn trên lịch dương, tận đầu tháng 10. Nhưng chính sự chậm rãi này lại là một món quà: Tiết trời lúc này đã chuyển thu rõ rệt, ban ngày nắng nhẹ dễ chịu, ban đêm mát mẻ lý tưởng cho mọi hoạt động ngoài trời. Đặc biệt, theo kinh nghiệm dân gian, trăng mùa thu tháng 10 sẽ trong và sáng hơn, hứa hẹn một đêm rằm lung linh, huyền ảo.
Vì ngày lễ chính rơi vào đầu tuần (thứ Hai), các gia đình thường chọn "vui trước" để trọn vẹn. Mọi người sẽ đón Rằm tháng 8 từ hai ngày cuối tuần liền kề: thứ Bảy và Chủ nhật, tức ngày 4/10 và 5/10 dương lịch.
Tết Trung thu tại Việt Nam mang trong mình một lịch sử lâu đời, dù không có sử liệu chính xác ghi lại thời điểm khởi nguồn. Theo truyền thuyết, Tết Trung thu bắt nguồn từ thời nhà Đường (Trung Quốc), dưới triều vua Duệ Tôn. Vào một đêm rằm tháng Tám, khi ánh trăng tròn và đẹp mê hồn, nhà vua được một vị tiên đưa lên cung trăng qua một cây cầu vồng kỳ diệu. Say mê cảnh đẹp thơ mộng nơi đây, nhà vua đã sáng tạo ra Tết Trung thu khi trở về trần thế. Lễ hội này sau đó lan sang Việt Nam, hòa quyện với văn hóa bản địa và trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần người Việt.
Các dấu vết khảo cổ học cho thấy Tết Trung thu đã xuất hiện từ thời xa xưa, được khắc họa trên mặt trống đồng Ngọc Lũ. Đến thời nhà Lý, năm 1121, văn bia chùa Đọi ghi nhận rằng Tết Trung thu đã được tổ chức long trọng ở kinh thành Thăng Long với các hoạt động như đua thuyền, múa rối nước và rước đèn. Sang thời Lê - Trịnh, lễ hội này càng thêm phần xa hoa, được tổ chức với quy mô lớn trong phủ Chúa, như được mô tả trong “Tang thương ngẫu lục”.
Học giả P. Giran (1912) từng lý giải rằng, trong văn hóa Á Đông, Mặt Trăng và Mặt Trời được ví như một cặp vợ chồng, với Mặt Trăng đại diện cho âm tính và sự đoàn viên. Vào đêm Rằm tháng Tám, khi trăng tròn đẹp nhất, người dân mở hội để ăn mừng sự viên mãn này. Ngoài ra, với người Lạc Việt, tháng Tám còn là mùa thu hoạch, thời điểm “muôn vật thảnh thơi”, thích hợp để tổ chức lễ hội, cầu mùa và kết duyên.
Tết Trung thu không chỉ là một dịp lễ vui chơi, mà còn mang những giá trị văn hóa và tinh thần sâu sắc:
Kết nối gia đình: Đây là thời điểm để các thành viên trong gia đình, từ ông bà đến con cháu, sum họp bên mâm cỗ, thưởng thức bánh Trung thu và chia sẻ những câu chuyện đời thường. Những hoạt động như làm đèn lồng hay phá cỗ giúp gắn kết tình thân, nuôi dưỡng những giá trị truyền thống.
Tôn vinh tổ tiên: Tết Trung thu là dịp để bày tỏ lòng biết ơn với tổ tiên và cầu mong sự bình an, thịnh vượng. Các phong tục như cúng trăng, thả đèn hoa đăng hay dâng bánh đều thể hiện tinh thần “uống nước nhớ nguồn”.
Yêu thương trẻ em: Được mệnh danh là Tết Thiếu Nhi, Trung thu là ngày để trẻ em được vui chơi, nhận quà như đèn lồng, mặt nạ, và tham gia các hoạt động rước đèn, múa lân. Những trải nghiệm này không chỉ mang niềm vui mà còn giúp các em hiểu và yêu thêm văn hóa dân tộc.
Cầu mong mùa màng bội thu: Với người nông dân, Tết Trung thu là dịp để cảm tạ đất trời, cầu nguyện cho vụ mùa năng suất và đất nước thái bình. Các món ăn như bánh Trung thu, cốm hay trái cây mùa thu đều mang ý nghĩa tri ân thiên nhiên.
Tết Trung thu ở Việt Nam luôn rực rỡ với hàng loạt hoạt động mang đậm dấu ấn văn hóa:
Rước đèn lồng: Hình ảnh những chiếc đèn lồng lung linh, từ đèn ông sao truyền thống đến các mẫu hiện đại, luôn là tâm điểm của mùa Trung thu. Các gia đình có thể cùng nhau làm đèn lồng hoặc chọn mua những chiếc đèn độc đáo để trẻ em rước đèn, hòa vào không khí rộn ràng với tiếng trống, tiếng cười.
Múa lân: Những màn múa lân đầy màu sắc, đi kèm tiếng trống rộn ràng, mang đến không khí sôi động và phấn khích. Đây là một nét văn hóa dân gian đặc trưng, thu hút cả trẻ em lẫn người lớn.
Phá cỗ ngắm trăng: Dưới ánh trăng tròn sáng trong, các gia đình quây quần bên mâm cỗ với bánh Trung thu, trái cây, trà thơm. Đây là khoảnh khắc để mọi người trò chuyện, kể chuyện, và tận hưởng vẻ đẹp của đêm rằm.
Trò chơi dân gian: Các trò chơi như kéo co, nhảy bao bố, hay hái hoa cau được tổ chức ở nhiều nơi, mang đến niềm vui và sự gắn kết cho cộng đồng.
Tham gia lễ hội Trung thu: Nhiều địa phương tổ chức các lễ hội quy mô lớn với các hoạt động như thi làm bánh, thi đèn lồng, hay biểu diễn văn nghệ. Các trung tâm thương mại và khu phố cũng trang trí rực rỡ, trở thành điểm đến lý tưởng cho các gia đình.
Mua sắm quà tặng: Tết Trung thu là dịp để trao nhau những hộp bánh Trung thu sang trọng, đèn lồng, hay những món quà ý nghĩa, thể hiện tình cảm với người thân và bạn bè.
.jpg "Phường Hải Châu nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường")
